Vlaamse bewindsman zorgt voor dure 'visumrel'

Een Syrisch gezin uit Aleppo is verzekerd van onderdak bij een gegoede Belgische familie. Maar staatssecretaris Francken van de Nieuw-Vlaamse Alliantie weigert een visum te geven, ondanks een dwangsom van de rechter.

Met een lichtshow protesteerde Amnesty International half november bij het kabinet van de staatssecretaris voor Asiel en Migratie, Theo Francken, in Brussel.Beeld Belga

Hij gruwt ervan met Geert Wilders te worden vergeleken, maar vrijdag klonk de Vlaams-nationalistische partijvoorzitter Bart De Wever behoorlijk Wilderiaans. De Wever voer uit tegen 'wereldvreemde rechters'. De reden: een vonnis dat de Belgische overheid verplicht een Syrisch gezin een visum te geven of hun anders een dwangsom van 4.000 euro per dag te betalen.

De 'visumrel', zoals De Wever de kwestie noemt, begon in oktober met een visumaanvraag van een gezin uit het zwaar belegerde Aleppo. Het gezin - moeder, vader, een zoontje van 5 en dochtertje van 8 - is bevriend met een rijke Belgische familie. Die is bereid de vier vluchtelingen onderdak te bieden en staat in voor alle kosten. Om niet in een gammel bootje de Middellandse Zee te moeten oversteken, vroeg de Syrische vader in het consulaat van Beiroet een humanitair visum aan.

De staatssecretaris voor Asiel Theo Francken, een partijgenoot van De Wever, weigerde dat visum. Omdat hij die beslissing onvoldoende motiveerde, werd hij teruggefloten. Na een derde ongemotiveerde weigering legde de Raad voor Vreemdelingenbetwistingen (RVV), een gespecialiseerde rechtbank, hem de afgifte van het visum op. Een uniek vonnis, want een humanitair visum is normaal geen afdwingbaar recht, maar een gunst.

Onderdeel van het lichtshow protestBeeld BELGA

Precedentwerking

In een aparte procedure, aangespannen omdat Francken het vonnis niet uitvoerde, oordeelde een rechtbank dat de staatssecretaris bovendien een dwangsom moet betalen: 1.000 euro per gezinslid per dag dat hij hun geen visum verstrekt. Het bracht de staatssecretaris nog niet tot buigen: Francken zei donderdag in het Belgische parlement geen visum te zullen afleveren en ook de dwangsom niet te zullen betalen. 'Deze strijd zal duren zo lang ze nodig is.'

Francken zegt voor precedentwerking te vrezen: meer oorlogsvluchtelingen zouden vanuit de consulaten in hun regio een humanitair visum kunnen aanvragen om daarmee naar Europa te reizen. Op het consulaat van Beiroet werden naar aanleiding van deze zaak al acht visumaanvragen gedaan. 'Het zou voor miljoenen mensen de poort openen om met een visum naar ons land te vliegen en asiel aan te vragen', aldus Francken. 'Daar pas ik voor.'

Juristen betwisten die precedentwerking. De lat voor een humanitair visum ligt erg hoog - vorig jaar werden van de 38.990 aanvragen slechts 843 gehonoreerd. Bovendien lijkt de bereidheid van het Belgische gezin om het Syrische gezin op te vangen, te hebben meegespeeld in de unieke beslissing van de Raad voor Vreemdelingenbetwistingen. 'Dit arrest zet de poort niet open voor alle andere vluchtelingen', zei RVV-voorzitter Chantal Bams in De Standaard. 'Elke zaak is anders, elk gezin is anders.'

Het belette de Vlaams-nationalistische partij N-VA, die in de vluchtelingenkwestie de concurrentie met extreem-rechts aangaat, niet om zwaar uit te halen naar de rechtbank. 'Waanzin', oordeelde De Wever. 'De rechters zetten onze grenzen weer open, waar de politiek en het volk beslist hadden om ze te sluiten.' Waarop hij bedolven werd onder kritiek van zijn regeringspartners, die hem beschuldigden van een aanval op de rechtsstaat en de scheiding der machten.

Francken gaat in cassatieberoep tegen de rechterlijke uitspraken, maar dat werkt niet opschortend. De advocate van het Syrische gezin stuurt maandag een deurwaarder naar zijn kantoor. 'Maar mijn cliënten zijn helemaal niet uit op geld', zegt ze. 'De ouders willen vooral dat hun kinderen veilig zijn.'

Beeld BELGA
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden