Vijftig jaar bestand tussen Korea's: geen feest

'De engste plek op aarde', noemde de Amerikaanse oud-president Clinton het grensgebied tussen Noord- en Zuid-Korea. Anderen zien er ''s Werelds meest beangstigende golfbaan' in....

Zondag komt een speciale groep kijken naar het 'grote niets', dat aan beide kanten wordt omgeven door in totaal twee miljoen soldaten en duizelingwekkende hoeveelheden schietgerei. Vijftienhonderd veteranen en tweehonderd genodigden uit zeventien landen zullen herdenken dat hier op 27 juli 1953 een bestand werd getekend dat een einde maakte aan de bloedige Korea-oorlog (1950-1953).

Herstel: het bestand maakte een einde aan de wederzijdse beschietingen, níet aan de oorlog. Vijftig jaar na dato hebben Noord-Korea (destijds gesteund door de Sovjet-Unie en China) en Zuid-Korea (toentertijd geholpen door de VS en vijftien andere landen, waaronder Nederland) nog steeds geen officiële vrede gesloten.

Daarom zei de Nieuw-Zeelandse premier Helen Clark, die morgen de belangrijkste toespraak houdt, dat de bijeenkomst 'een herdenking en geen viering' zal zijn. Alleen al aan Zuid-Koreaanse zijde vielen bijna 37 duizend doden - waaronder meer dan 33 duizend Amerikanen - in een strijd die uitbrak toen Noord-Koreaanse troepen het Zuiden binnenvielen en VN-troepen onder leiding van de VS ingrepen.

Daarbij komt dat het tussen beide Korea's niet echt botert. De VS, beschermheren van Seoul, beschuldigen Noord-Korea ervan uranium te verrijken voor de productie van kernbommen. Het regime van Kim Jong Il zegt daarentegen dat Washington agressieve bedoelingen heeft en dreigt geregeld met een 'verwoestende oorlog'. Gesprekken die de kou een beetje uit de lucht moeten halen, zullen hopelijk in augustus of september plaatshebben, zeiden diplomaten deze week.

De Noord-Koreanen zijn morgen niet uitgenodigd bij de plechtigheid in de Gedemilitariseerde Zone (DMZ). Maar dat betreurt Pyongyang niet. Het regime vindt het evenement 'een zeer gevaarlijke daad' en zijn eigen festiviteiten georganiseerd. Vorige maand al deden meer dan een miljoen mensen in de hoofdstad mee aan die 'dag van de anti-Amerikaanse imperialistische strijd', meldde het staatspersbureau KCNA.

Intussen brengen de internationale media al vermakelijke verhalen over het komende evenement. Persbureau Reuters spoorde de tolk op die in 1953 bij de onderhandelingen betrokken was. Horace G. Underwood herinnert zich voorvallen die nu bijna bizar aandoen - van het langdurige gesteggel over de vorm van de gesprekstafel tot de opmerkelijke verschillen tussen de stoelen van beide partijen.

Volgens Underwood hadden de Noord-Koreanen aan het begin van de onderhandelingen voor zichzelf hoge, rechte stoelen klaargezet en de Amerikanen lage, makkelijke stoelen toebedeeld. Zo konden de communisten enigszins neerkijken op hun kapitalistische opponenten.

Associated Press meldt het weinig benijdenswaardige werk van de negen Zweedse en Zwitserse officieren uit de Toezichthoudende Commissie van Neutrale Naties. Elke week komen zij bijeen om mogelijke schendingen van het bestand te bespreken, maar gespreksstof hebben zij nauwelijks: Noord-Korea weigert al jaren de toegang tot de belangrijkste bases en havens.

De commissie vormt thans weinig meer dan een ontvangstcomité voor politici en journalisten die de grens willen bezoeken; hun kamp in de grensplaats Panmunjom heeft gastenverblijven, een bar, biljarttafels, een tennisbaan, een gymzaal een een Zweedse sauna.

Zal de 'Vergeten Oorlog' ooit nog uitlopen op een officiële vrede? Oud-vertaler Underwood is niet erg optimistisch. 'Ik zie Noord-Korea niet de concessies doen die nodig zijn', zei hij tegen Reuters. 'Het regime is afhankelijk van zijn isolatie.' De VS zijn volgens Underwood te zeer gespitst op snelle oplossingen. 'Een factor die ons dwarszat in Panmunjom, in Vietnam en op andere plaatsen, is het algehele ongeduld van het Amerikaanse publiek.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden