Nieuws Privacyschending

Vijftienduizend Nederlanders melden zich bij toezichthouder met privacyklacht

Dik vijftienduizend Nederlanders hebben in de eerste helft van 2019 bij de Autoriteit Persoonsgegevens een klacht ingediend wegens privacyschendingen. Volgens de waakhond zijn Nederlanders zich steeds meer bewust van hun privacyrechten. Het indienen van de klachten kan sinds mei 2018, toen de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) werd ingevoerd. 

Facebook CEO Mark Zuckerberg op een bijeenkomst van Facebook in april van dit jaar. Beeld AFP

De Autoriteit Persoonsgegevens verklaart dat digitalisering een rol speelt bij de toename van de klachten. Bedrijven en overheden verzamelen steeds vaker online persoonsgegevens en slaan ze op. Dat voedt de maatschappelijke scepsis. ‘Hoe meer er digitaal wordt vastgelegd, hoe meer zorgen er zijn over de verwerking van persoonsgegevens’, zegt een woordvoerder van de Autoriteit Persoonsgegevens.

Hoogleraar privacyrecht Gerrit-Jan Zwenne (Universiteit Leiden) constateert dat meer aandacht voor het onderwerp de bewustwording heeft laten groeien. ‘Het schandaal rondom Cambridge Analytica leidde tot veel verontwaardiging, mede door de aandacht in de media. Daardoor raakt het publiek bewuster van zijn privacyrechten.’ Het Britse databedrijf kreeg toegang tot de gegevens van 87 miljoen Facebook-gebruikers, zonder dat zij daarmee hadden ingestemd. Cambridge Analytica gebruikte de data voor politieke doelen, zoals de presidentscampagne van Donald Trump.  

Schendingen

De meeste klachten (32 procent) gaan over een schending van het privacyrecht, bijvoorbeeld als een organisatie geen inzage biedt over welke persoonsgegevens zijn opgeslagen of weigert bepaalde gegevens te verwijderen. Ook ontving de Autoriteit veel bezwaren over loterijen die klanten ten onrechte verzochten een kopie van het identiteitsbewijs aan te leveren. 

Een andere veelgehoorde klacht gaat over organisaties die vertrouwelijke informatie deelden met derden. ‘Dit komt veel voor bij gemeenten of andere overheidsorganisaties’, zegt de toezichthouder. Ook zakelijke dienstverleners maakten zich hieraan schuldig. Zo regende het klachten toen ING aan haar klanten bekendmaakte ‘persoonlijke commerciële aanbiedingen’ te sturen op basis van hun het betaalgedrag. Het leidde tot een brandbrief van de Autoriteitwaarin alle banken erop werd gewezen dat ze het betaalverkeer van consumenten niet mogen analyseren voor reclamedoeleinden. 

Beoordeling

Alle 15.313 klachten krijgen een individuele beoordeling, maar dat is tot op heden nog niet gelukt. Zo’n vijfduizend bezwaren wachten nog op behandeling. Voorzitter Aleid Wolfsen klaagt dat zijn organisatie niet genoeg personeel heeft om alle klachten op tijd te kunnen afronden. Wolfsen zegt ‘voor een structurele oplossing’ in gesprek te zijn met het ministerie van Justitie en Veiligheid. 

Of strengere naleving van de privacywet leidt tot minder klachten? ‘Dat denk ik niet’, zegt hoogleraar Zwenne. ‘Meer handhaving leidt tot meer boetes en dus media-aandacht. Daardoor zal het aantal klachten eerder groeien dan dalen.’

‘Anonieme OV-chipkaart is niet anoniem’, betoogt Michiel Jonker

Michiel Jonker probeert de NS en de Autoriteit Persoonsgegevens er al jarenlang van te overtuigen dat de OV-chipkaart ieders privacy schendt. Dinsdag mocht hij zijn zaak voor de rechter bepleiten.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden