Vijftien op de tienduizend

Vijftien grieppatiënten op tienduizend inwoners, hoorde ik gisteren op de nieuwsdienst...

Dat valt mee, dacht ik, en niesde opgelucht verder, want waarom zou ik van de resterende 9985 Nederlanders nou uitgerekend het zestiende slachtoffer worden?

'Daarmee hebben we officieel te maken met een griepepidemie', vervolgde de radiostem.

Dat veranderde de zaak. Een epidemie! Hoeveel zijn er in 1918 ook al weer aan de Spaanse griep gecrepeerd? Miljoenen. Dat begon waarschijnlijk ook met het geruststellende bericht dat slechts vijftien van de tienduizend mensen zich een beetje hangerig voelden. De volgende dag lagen ze alle tienduizend voor dood in hun bed.

Ik luisterde bezorgd naar m'n hoest, en wachtte intussen op het onvermijdelijke:

'Aan de telefoon hebben we de viroloog Ab Osterhaus.'

Het aardige, en vooral het vertrouwenwekkende aan Ab Osterhaus vind ik - maar dit natuurlijk terzijde - dat hij het nu al jaren volhoudt de enige te zijn.

Kent u nog een andere viroloog?

Ik neem aan dat ze er zijn, maar je hoort ze niet.

In een veilig verleden had je op radio en televisie voor elk deelterrein van het leven ook maar één deskundige. De bezetting? Loe de Jong. Onze medemensen in Donker Afrika? Karel Roskam. Kleinkunst? Wim Ibo. De toestand in de wereld? G.B.J. Hiltermann. Ziek zijn beter worden? Dokter A.C. van Swol.

Je had toen vast ook nog andere artsen, of historici, of cabaretkenners, maar die kwamen niet aan bod, zelfs niet als tweede man. Als dokter Van Swol ziek was, wachtten ze bij de AVRO geduldig tot hij beter was geworden, en peinsden er niet over een reserve-deskundige op te stellen. Pas toen hij pensioengerechtigd was geworden kochten ze Aart C. Gisolf in. En die bleef ook weer heel lang de enige.

Het had er natuurlijk ook mee te maken dat we vroeger weinig kanalen hadden, maar dan nog blijft het raadsel hoe één man - een deskundige vrouw kan ik me uit die dagen niet herinneren - het monopolie wist te veroveren en bovendien met succes kon verdedigen tegen allerlei kapers die van tijd tot tijd ongetwijfeld op hun kust verschenen.

Nu verdringen de kenners elkaar op vijftien Nederlandstalige netten, en ondergraven mekaars opvattingen, omdat ze van de programmaleiding, van de doelgroep of van de adverteerder allemaal iets anders moeten vinden. Voordeel is natuurlijk dat op die manier de ernst van de situatie in Afrika, het cabaret, de wereld en de gezondheid behoorlijk wordt gerelativeerd. Maar schieten we daar iets mee op?

Osterhaus, die als enige mediaviroloog die we hebben een vanzelfsprekende autoriteit uitstraalt (op televisie heeft hij ook bijna altijd een reageerbuisje bij zich waarin waarschijnlijk een of ander levensgevaarlijk virus borrelt), begon op de radio te vertellen dat het aantal griepgevallen in Nederland ongetwijfeld veel hoger zal liggen dan we nu met die vijftien op de tienduizend zouden denken.

'Niet iedereen gaat naar de huisarts, dus niet iedereen is geregistreerd.'

'Wordt het nog erger?', vroeg de verslaggever, want hoe verschrikkelijker de catastrofe, des te bevredigender de journalistiek.

Osterhaus is altijd coöperatief in die dingen.

'Zekerheid heb je nooit', zei hij. 'Maar laten we hopen dat een griepepidemie zich niet als een pandemie over de hele aarde verbreidt.'

'Hoe erg zou dat zijn?', liep de gulzige radioman al bij voorbaat het water in de mond. En Osterhaus, welwillend:

'Dat zou een ramp kunnen betekenen voor de wereldbevolking.'

En dan te bedenken dat in Nederland niet meer dan een paar honderdduizend virusremmers voorradig zijn, en iedereen op z'n vingers kan natellen dat die altijd eerder bestemd zullen zijn voor ministers, staatssecretarissen, Kamerleden en andere hoogwaardigheidsbekleders dan voor u en voor mij.

In noord-Nederland, las ik, zijn slechts elf op de tienduizend bewoners getroffen.

'Emigreren!', kon ik tussen twee hoest- en niesbuien nog net uitroepen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden