'Vijftien miljard extra? Dat klopt niet'

De Tweede Kamer bespreekt de komende maanden de ministeriële begrotingen. Vóór elke begroting debatteren twee Tweede-Kamerleden over een thema. Vandaag Ferd Crone (PvdA) en Kees Vendrik (GroenLinks) over de algemene financiële beschouwingen....

HET kabinet trekt volgend jaar vijftien miljard uit voor nieuwe uitgaven. Te weinig na de jaren van verschraling, zegt Kees Vendrik, Kamerlid voor GroenLinks. Het PvdA-Kamerlid Ferd Crone vindt het wel veel. Vendrik: 'Vijftien miljard extra uitgaven? Dat is een veel te rooskleurig beeld. Volgens onze berekeningen komt Paars niet verder dan twee miljard aan kwaliteits impulsen. De rest verdwijnt in ongedaan gemaakte bezuinigingen of compensaties. En twee miljard is veel te weinig. Wij willen 7,5 miljard gulden extra. En die belastingverlaging zint ons ook niet.'

Crone: 'Je overdrijft, vijftien miljard is wel veel. Natuurlijk, er gaat geld naar het hoger beroepsonderwijs vanwege de hogere aantallen studenten. Maar daar moet je trots op zijn. Overigens werden wij weggehoond toen we afgelopen voorjaar kwamen met een plan van negen miljard extra. Iedereen zei: 'Jullie gooien het geld over de balk.' Daar ben ik nog steeds kwaad over, want een halfjaar later kregen we al gelijk.'

Vendrik: 'Die vijftien miljard is gewoon niet waar, je mag zo niet tellen, dat weet je zelf ook.'

Crone: 'Het is wel een kwaliteitsverbetering. Van die vijftien miljard is acht miljard nieuw, de eerste zeven staan in het regeerakkoord. Het is bij GroenLinks nooit genoeg.'

Vendrik: 'Het gaat om beleid over meer jaren. PvdA-fractievoorzitter Melkert kiest de staatsschuld als nationaal project. Dat stelt teleur. Wij willen de publieke sector tot nationaal project verheffen, want die is de afgelopen jaren enorm afgeknepen. Daar is de nood hoog en lopen werknemers bij bosjes weg.'

Crone: 'Mensen lopen helemaal niet massaal weg, nog niet. Er gaan juist meer mensen van het bedrijfsleven naar de overheid dan andersom. Het heeft dan ook geen zin om iedereen er zomaar geld bij te geven. Neem de politie in Rotterdam. Die zwemt in het geld. Het is veeleer een kwestie van organisatie. Het kabinet is op zoek naar de knelpunten, om gericht extra's te geven.

'De suggestie dat wij de staatsschuld willen aflossen ten koste van meer uitgaven, is niet waar, het gaat ten koste van verdere belastingverlagingen. Overigens ben ik blij dat GroenLinks nu ook het belang van meerjarenafspraken ziet.'

Vendrik: 'Het is te dol dat je het omdraait. Wij zijn al in februari begonnen over meerjarenbeleid. Het kabinet weigerde het regeerakkoord aan te passen. Vorig jaar al had je naar 2002 moeten kijken. Als je nú al weet dat je dan geld hebt, kun je nieuwe verpleegsters over twee jaar aannemen of de huidige binnenhouden. De planning van de gezondheidszorg is verkankerd door bezuinigingen.'

Crone: 'Niet alleen door krappe budgetten, ook door nieuwe behoeftes. Dat is de welvaartparadox: de mensen worden steeds rijker en stellen hogere eisen aan de zorg.'

Vendrik: 'Dat zal ook wel een rol spelen. Maar ik stel vast dat de gezondheidszorg, en in mindere mate het onderwijs, niet is meegegroeid met die behoeftes, maar juist goedkoper is geworden.'

Crone: 'Er is niet alleen maar bezuinigd. Er werken honderdduizend mensen meer in onderwijs en zorg. De behoefte groeit zo hard. In het onderwijs zijn de aanvangssalarissen twee, drie jaar geleden fors verhoogd.'

Vendrik: 'Die waren dan ook absurd laag.'

Crone: 'Het onderwijs kampte met fors teruglopende aantallen leerlingen. Daarom liepen de lerarenopleidingen leeg. We kenden drie jaar geleden nog duizenden werklozen.'

Vendrik: 'Dat had je moeten zien aankomen. Jullie droegen de verantwoordelijkheid. Paars heeft belastingverlaging de afgelopen zes jaar veel belangrijker gevonden dan investeren in het onderwijs.'

Crone: 'Dit soort schommelingen is nu eenmaal heel moeilijk te voorzien. We proberen zo nauwkeurig mogelijk te plannen, maar het loopt altijd weer anders.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden