Nieuws

Vietnamese zenmonnik die ‘mindfulness’ groot maakte op 95-jarige leeftijd overleden

De Vietnamese zenmonnik Thich Nhat Hanh, de man die het begrip ‘mindfulness’ wereldberoemd maakte, is vrijdag op 95-jarige leeftijd in de Midden-Vietnamese stad Hue overleden. Hij stierf precies om middernacht plaatselijke tijd in de Tu Hieu-tempel, waar hij tachtig jaar geleden als tiener tot monnik werd gewijd.

Marije Vlaskamp
Thich Nhat Hanh in 2013. Beeld EPA
Thich Nhat Hanh in 2013.Beeld EPA

Wat betreft internationale invloed wordt Thich Nhat Hanh slechts overtroffen door de Tibetaanse Dalai Lama. Thich Nhat Hanh heeft een honderdtal boeken over zen-boeddhisme in een voor leken toegankelijke stijl geschreven. Zijn volgelingen hebben overal ter wereld meditatieoorden onder de naam ‘Pruimendorpen’ opgericht. Thich Nhat Hanh wordt wel ‘de vader van mindfulness’ genoemd, omdat zijn lessen draaien om het beoefenen van de kunst bewust in het hier en nu te leven.

Thich Nhat Hanh was een inspiratiebron voor de Zwarte Amerikaanse burgerrechtenactivist Martin Luther King, die hem in 1967 nomineerde voor een Nobelprijs. De Vredesprijs werd dat jaar niet uitgereikt, maar onder invloed van de Vietnamese monnik keerde King zich tegen het Amerikaanse militaire optreden in Vietnam.

Vredesactivisme

Thich Nhat Hanh sleet vanaf 1966 zijn leven in ballingschap, omdat hij als hervormingsgezinde monnik de Vietnamese autoriteiten van zowel het overwegend katholieke zuiden als het communistische noorden had geïrriteerd met zijn vredesactivisme. Toen de communisten in 1975 de macht overnamen in Vietnam was hij definitief niet meer welkom. Hij kwam in de nadagen van de Vietnam-oorlog in aanvaring met de Thaise en de Singaporese regering wegens zijn reddingsoperaties voor Vietnamese bootvluchtelingen.

In 2005 mocht Thich Nhat Hanh na langdurige onderhandelingen met de Vietnamese regering zijn land weer bezoeken en gebedssessies ter herdenking van de gevallenen in de Vietnam-oorlog leiden, al gebeurde dat laatste niet zonder compromissen met de Vietnamese autoriteiten te sluiten. Thich Nhat Hanh reisde de wereld over en sprak met hetzelfde gemak over mindfulness, compassie en vrede voor een gehoor van Google-werknemers in Silicon Valley als voor Vietnamese politici.

In 2014 werd hij getroffen door een hersenbloeding, waarna de zenmeester niet meer kon praten en zich met gebarentaal moest behelpen. In 2018 vestigde hij zich definitief in zijn geboortestad Hue, om zijn laatste levensjaren in het klooster te slijten. De zenmeester zei in een van zijn gedichtjes na dit leven voort te bestaan. ‘Maar je moet goed opletten om me te zien. Ik zal een bloem of een blaadje zijn. In die vorm zal ik je een groet sturen. Als je bewust genoeg bent, herken je me en zal je naar me lachen. Wat zal ik dan gelukkig zijn.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden