Veteranen pakken veiligheidschef Zhou aan

Een groep veteranen van de Chinese communistische partij pleit in een open brief voor het afzetten van een van de machtigste leiders van het land, veiligheidschef Zhou Yongkang. Zhou, een hardliner die verantwoordelijk is voor zaken als illegale detentie van dissidenten, geldt als bondgenoot van Bo Xilai, de gevallen partijchef van de stad Chongqing.

SHANGHAI - De brief, die is gericht aan partijsecretaris en president Hu Jintao, is een nieuw teken van een richtingenstrijd binnen de partij. Bo en Zhou behoren tot een behoudende 'linkse' fractie die de dominante positie van staat en partij verder wil versterken en hervorming afwijst.


Bo Xilai viel op omdat hij in Chongqing weer uitbundig met rode vlaggen liet zwaaien en liedjes uit de Mao-tijd liet zingen. Hij kwam op spectaculaire wijze ten val, toen zijn voormalige rechterhand politiecommissaris Wang naar het Amerikaanse consulaat vluchtte met bewijs dat Bo's vrouw was betrokken bij de moord op de Britse zakenman Neil Heywood. In China wordt na de afgang van Bo veel gespeculeerd over de positie van zijn vertrouwensman Zhou Yongkang.


Zhou is als lid van het partijbestuur verantwoordelijk voor politie, justitie en geheime diensten. Na de val van Bo verdween hij even uit beeld om vervolgens weer terug te keren.


Zhou was de reden dat commissaris Wang naar de Amerikanen liep. Wang wilde niet naar zijn superieuren met het bewijs tegen Bo, omdat hij bang was dat Zhou hem dan onschadelijk zou maken. Via het Amerikaanse consulaat wist Wang zijn chef Zhou met een meesterzet te passeren: hij bedong bescherming van de hoogste partijleiding: president Hu en premier Wen Jiabao. Kort daarna werd Bo uit zijn functie gezet en zijn vrouw gearresteerd op verdenking van moord door vergiftiging.


De affaire leidde een periode van onrust in binnen de partijtop, die zich opmaakt voor een groot congres in het najaar om nieuwe leiders te benoemen. Bo had een cruciale post op het oog, mogelijk als opvolger van Zhou, maar de 'linksen' zijn in de verdediging gedrukt. Er gaan geruchten dat het echtpaar Bo grote bedragen aan smeergeld naar het buitenland wilde brengen. Dat is extra pijnlijk omdat Bo's fractie zich juist als kampioen van de corruptiebestrijding wil profileren.


De open brief is opgesteld door zestien gepensioneerde middenkaders van de CPC in de zuidwestelijke provincie Yunnan. De petitie circuleerde woensdag op China's sociale media, maar werd al snel geblokkeerd door de censuur.


Een van de initiatiefnemers zei dat hij bezoek van de politie had gehad. Die probeerde hem te overreden van de brief af te zien, omdat die zou kunnen worden gebruikt door 'anti-Chinese krachten'.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden