Veteranen Dutchbat slepen Staat voor de rechter om 'onmogelijke missie'

Ruim twintig jaar na de val van Srebrenica slepen twaalf veteranen van Dutchbat III de Nederlandse Staat voor de rechter wegens nalatigheid. Ze menen dat er sprake was van 'een onmogelijke missie'. De advocaten van de Dutchbatters, Michael Ruperti en Klaas Arjen Krikke, spreken tegenover het ANP van 'ernstige nalatigheid en onzorgvuldigheid'.

Premier Mark Rutte en minister van Defensie Jeanine Hennis hadden op Veteranendag, afgelopen zaterdag, een ontmoeting met leden van Dutchbat III. Beeld anp

In 1995 waren de militairen van Dutchbat III tijdens de burgeroorlog in voormalig Joegoslavië gestationeerd in de Bosnische enclave Srebrenica om de Serviërs af te schrikken. Ze opereerden daarbij in VN-verband. Bijna 8400 moslimmannen en -jongens werden door de Serven afgevoerd en vermoord. De Dutchbatters konden naar eigen zeggen slechts machteloos toekijken.

Tijdens Veteranendag, afgelopen zaterdag, erkende minister Jeanine Hennis (Defensie) nog eens dat de missie een opdracht was 'die - reeds op voorhand - onuitvoerbaar was'. Ruperti: 'Dutchbat werd op een kansloze missie gestuurd zonder adequaat te zijn voorbereid, zonder voldoende middelen en capaciteiten en met een zwakke informatiepositie.'

De twaalf waren toen zeer jonge soldaten, korporaals en onderofficieren, zegt Ruperti. 'Ze hebben lijdzaam moeten toezien hoe de humanitaire ramp zich voor hun ogen voltrok.'

Onmachtig

De militairen waren onmachtig om de schade voor de burgerbevolking en henzelf te voorkomen en te beperken als gevolg van het optreden van de regering voor en tijdens de missie, zo concluderen de advocaten. 'Ruim twintig jaar lang is Dutchbat III verantwoordelijk gesteld voor het falen van de missie, omdat de regering niet openlijk erkende dat het bataljon willens en wetens op een onuitvoerbare missie werd gestuurd. De twaalf veteranen ondervinden hierdoor onherstelbare schade op sociaal, emotioneel en financieel gebied.'

De huidige interne regelingen bij defensie om de veteranen te compenseren, voldoen niet in deze zaak, stelt de advocaat. De veteranen stappen daarom naar de onafhankelijke rechter. Ze vinden het onaanvaardbaar dat de overheid zelf een oordeel zou moeten vellen over haar eigen rol in het drama en vervolgens zelf bepaalt of en hoe de veteranen worden gecompenseerd.

Defensie wil niet inhoudelijk reageren op de stap van de veteranen.

Radovan Karadzic Beeld ap

Karadzic

In maart veroordeelde het Joegoslavië Tribunaal Radovan Karadzic, de politiek leider van de Serviërs in Bosnië tijdens de oorlog in de jaren 1992-1995, tot veertig jaar gevangenisstraf.

Het logo van Dutchbat III Beeld anp

De val van Srebrenica

In de zomer van 1995 werden ruim 8.000 moslimmannen vermoord in en rond Srebrenica, een gebied dat tijdens de Bosnische burgeroorlog werd omgedoopt tot 'veilig gebied'. Dutchbat, de Nederlandse legereenheid die daar namens de Verenigde Naties toezicht hield, verzette zich niet toen de troepen van generaal Ratko Mladic de enclave binnenvielen. De vrouwen en kinderen werden met bussen naar moslimgebied gedeporteerd, de meeste mannen werden vermoord bij massale executies.

Tijdens de inval vluchtte een groot deel van de moslimbevolking de bossen in uit angst voor de aanstaande massamoord. Bij die groep vielen de meeste slachtoffers. De rest van de bevolking, een groep van ruim 25 duizend personen, trok naar de Nederlandse basis in Potocari, 6 kilometer verderop. 5.000 van hen, onder wie 320 mannen, werden toegelaten tot het kamp van Dutchbat. De andere 20 duizend, van wie 1.500 mannen, bleven noodgedwongen buiten de hekken.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden