Verzetsstrijder en vader der Nederlandse ex-militairen

'Über-veteraan' Ted Meines was de vader van Nederlandse ex-militairen. Zijn uitvaart was een uniek stukje van militaire eer in Nederland.

Beeld RV

Saluutschoten klonken op 3 januari voor luitenantgeneraal Ted Meines. Na het rouwklag in Artillerie Schietkamp 'de Knobbel' in 't Harde werd zijn lichaam op een omgebouwd affuit van een 25-ponder kanon overgebracht naar het Wachtmeester Kruithof Paviljoen.

Delegaties van veteranenorganisaties en militairen in werkelijke dienst vormden het erecouloir. Hier waakte een een dodenwacht over de kist van de veteranen-generaal die 24 december op 95-jarige leeftijd was overleden.

Weinigen valt deze militaire eer te beurt. Maar Meines was ook een 'über-veteraan'. Hij was verzetsstrijder, Indiëganger, ereburger van de staat Israël, voormalig vertrouweling van prins Bernhard en oprichter van de Stichting Veteranen Platform. Hij voelde zich zeker na Bernhards dood in 2004 de vader van alle Nederlandse ex-militairen.

Meines werd geboren in een orthodox-gereformeerd gezin in het Friese Huizum. Zijn vader werkte bij de Spoorwegen en was politiek actief als lid van de ARP.

Tijdens de Duitse bezetting werd Ted Meines lid van de verzetsgroep NV die onder meer Joodse kinderen hielp aan onderduikadressen en valse papieren. Nadat hij was opgepakt, werd hij door het Limburgs verzet uit een politiecel bevrijd en wist met de papieren van de jong overleden dominee Sjoeke Nutma uit de greep van de Duitsers te blijven. 'Ik moest niet alleen de naam van die dominee dragen, maar me ook gedragen als predikant. Ik heb zelfs voor volle kerken gepreekt.'

Aan het einde van de Tweede Wereldoorlog sloot Meines zich aan bij de Binnenlandse Strijdkrachten die onder leiding stonden van prins Bernhard. Tijdens een officiersopleiding in Groot-Brittannië leerde hij ook Bernhard persoonlijk kennen. In 1948 vertrok hij als vrijwilliger naar West-Java om de opstand van Soekarno te bestrijden. Hoewel de politionele acties nu omstreden zijn, beleefde Meines een prachtige tijd. 'Ik had een jeep met wat kanonniers. Aan een meertje lag een kapotgeschoten restaurant, dat hebben we opgebouwd met elkaar. Dat gaf een stuk verbondenheid waarmee je de mensen bij elkaar hield.' Bij zijn pensionering in 1976 was hij opgeklommen tot de rang van generaal-majoor. Later zou hij vanwege zijn verdiensten voor de veteranen nog worden bevorderd tot luitenant-generaal.

Meines had samen met prins Bernhard in 1950 al het Veteranen Legioen Nederland opgericht. In 1988 bundelde hij die met vele andere clubs van veteranen tot de koepelorganisatie Stichting Veteranen Platform. Hiervan werd hij voorzitter. Meines vond het belangrijk dat veteranen waardering krijgen. 'Laat de mensen gewoon eens een keer tegen ons zeggen: we houden van jullie', zei hij in een interview.

Hij wist de overheid ervan te overtuigen een actief veteranenbeleid te voeren. Het leidde tot de jaarlijkse Veteranendag, de Veteranenwet en de naar hemzelf vernoemde prijs voor een veteraan die zich had onderscheiden. Vorig jaar hield hij op de Indië-herdenking in Roermond nog een pleidooi voor een veteranenbegraafplaats.

Meines werd door prins Bernhard nog op diens sterfbed ontvangen. 'Hij kon nauwelijks een woord uitbrengen, maar toch zei hij, met gebroken stem: ik kan niet meer. Maar jij wel. Zorg goed voor mijn veteranen.' Later bood hij koning Willem-Alexander aan zijn plaatsvervangend grootvader te worden.

Meines (vrouw, twee kinderen) overleed als een diepgelovige man in zijn woonplaats Leidschendam. 'Mijn leven is gebaseerd op drie pijlers: zelfvertrouwen, vertrouwen op de medemens en vertrouwen op God.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden