Verzet tegen milieuzone blijkt niet eensgezind

Het politieke offensief tegen de gemeentelijke milieuzones is niet zo massief als het vorige week leek. De tegenstanders in de Kamer blijken onderling verdeeld. Ze zijn niet allemaal tegen milieuzones, wel tegen een lappendeken van gemeenten die allemaal wat anders doen.

Beeld anp

Een opmerkelijk verbond van VVD, PVV, CDA en SP schaarde zich donderdag achter een motie van VVD-Kamerlid Barbara Visser tegen de zogeheten milieuzones. Utrecht weert sinds dit jaar oude diesels uit het centrum, Rotterdam volgt per 1 januari. Vissers motie pleit voor 'opheffen van de grondslag in het verkeersreglement voor gemeentelijke milieuzones ten behoeve van personenauto's'. Einde milieuzones, concludeerde Visser: de Kamer verbiedt het. Utrecht zou ermee moeten stoppen, Rotterdam zou plannen voor zo'n zone moeten staken.

Lees ook

Utrecht en Rotterdam trekken zich niets aan van een motie in de Tweede Kamer tegen milieuzones voor vervuilende personenauto's. Utrecht, dat sinds een jaar oude diesels verbiedt in het centrum, gaat daar gewoon mee door. Rotterdam volgt per 1 januari.

Politieke deal

Maar de VVD-motie vertelt slechts het halve verhaal. De SP had een tweede, verwante motie ingediend. Vooraf was een politieke deal gesloten: SP en CDA zouden voor de motie van Visser stemmen in ruil voor steun voor de SP-motie. Die tweede motie verzocht de regering 'in overleg te treden met de G-4 (de vier grootste steden, red.) om tot een duurzame aanpak van stedelijke luchtkwaliteit te komen'. In dat overleg zouden ook de milieuzones aan bod moeten komen. Maar de motie kreeg geen meerderheid.

De PVV stemde namelijk tegen. SP-Kamerlid Eric Smaling had zich 'te snel rijk gerekend', zegt hij. De VVD was akkoord met zijn motie, gemakshalve was hij was ook uitgegaan van PVV-steun. Hij denkt dat de PVV verbolgen was omdat op verzoek van CDA en SP de vrachtwagens en bestelbusjes uit de VVD-motie waren geschrapt.

CDA-Kamerlid Martijn van Helvert heeft een andere verklaring. PVV'er Barry Madlener was afwezig bij de stemmingen en had, meent Van Helvert, niet gecommuniceerd aan zijn fractiegenoten dat ze voor de SP-motie moesten stemmen. Madlener was dinsdag niet bereikbaar voor zijn kant van het verhaal.

Beeld anp

Autootje pesten

Hoe het ook zij, CDA en SP zagen hun deel van de deal niet verzilverd. Visser vierde ondertussen haar overwinning op het 'autootje pesten'. In dat frame wil Smaling niet meegaan. Hij zegt juist beter stedelijk milieubeleid voor ogen te hebben. 'Een spaghetti aan gemeentelijk verkeersbeleid is niet wenselijk.'

Een lokaal verbod voor oude auto's raakt vooral mensen met een kleine portemonnee, meent hij. Dat kan volgens hem beter: 'P+R-faciliteiten aan de ring, een betere doorstroom van het zoekverkeer.' Minister Schultz van Infrastructuur doet te weinig om steden te helpen hun lucht schoon te krijgen, vindt de SP'er. Na het reces wil hij zijn motie opnieuw indienen.

CDA'er Van Helvert zal dan weer voorstemmen. Hij verwijst naar een CDA-motie uit 2012 die de regering juist opriep tot het faciliteren van milieuzones, maar wel met de kanttekening: 'zonder dat elke gemeente een eigen systeem optuigt'. Hij is tegen de 'lappendeken' die dreigt te ontstaan. De twee nieuwe moties hebben volgens hem samen hetzelfde effect: niet in elke gemeente andere verkeersregels, maar landelijke richtlijnen voor gemeentelijk fijnstofbeleid.

Beeld anp

Merkwaardig

En VVD'er Visser? Ook zij is voor schone lucht, benadrukt ze, maar het is niet bewezen dat de milieuzones daaraan bijdragen. 'We hebben Europese normen en landelijke kaders.' Ze vindt het merkwaardig dat gemeenten op eigen houtje beslissen dat apk-gekeurde auto's, die aan alle landelijke normen voldoen, de binnenstad niet meer in mogen. Daar wilde ze een eind aan maken. Ze was daarom bereid ook de SP-motie te steunen. Wel met een eigen uitleg: het is vooral een oproep om met gemeenten nog eens over kosten te praten en het bedrijfsleven erbij te betrekken.

Intussen ligt er wel een aangenomen Kamermotie tegen de milieuzones. In januari laat minister Schultz de Kamer weten wat ze daarmee gaat doen. Diezelfde maand doet de rechter in hoger beroep uitspraak over de rechtmatigheid van de milieuzones. Automobilistenclub KNAC verloor de eerste slag, maar ging in beroep. In de woorden van SP'er Smaling: 'Wordt vervolgd.'

Barbara VisserBeeld anp
Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden