Verval van een renbaan

Optimisten denken dat Duindigt het dieptepunt heeft bereikt en dat met nieuwbouw de toekomst weer rooskleurig kan worden. Maar de oudgedienden vrezen dat het tij niet meer is te keren....

Het is een schrikbeeld voor de vaste bezoekers. Denken aan de mogelijkheid doet al pijn. In de toekomst zullen op Duindigt misschien geen afgetrainde paarden met pikeurs en sulky’s meer draven, zoals al gebeurt sinds 1906, maar zullen op de groene grond aan de rand van Wassenaar bedaagde golfers rondjes draaien.

‘Dat doet zeer’, zegt Piet Borsboom over de mogelijkheid dat trage mannen snelle paarden zullen verdringen. Maar hij beseft dat het niet is uitgesloten. Er wordt al gedacht over de verkoop van een deel van Duindigt, om nieuwbouw en uitbreiding van het verouderde complex te financieren. Als dat kan, kan het ook fataal aflopen.

Met pijn in zijn hart erkent Borsboom dat de hoogtijdagen van ‘de koers’ in een ver verleden liggen. Hij heeft het meegemaakt. Hij werd 74 jaar geleden geboren aan de rand van de renbaan, in een huis dat vanaf de hoofdtribune is te zien.

En hij heeft 40 jaar voor de Vereniging Nederlandse Draf- en Rensport gewerkt. Niemand komt langer op Duindigt dan hij. ‘De voetbaltrainer Bobby Robson zei eens: ik was getrouwd met voetbal, mijn vrouw was mijn minnares. In die uitspraak herken ik veel.’

Borsboom hoopt dat Duindigt hem overleeft, maar hij realiseert zich dat het geen vanzelfsprekendheid is. Als hij op een koersdag als deze om zich heen kijkt, ziet hij veel vertrouwde gezichten. Oude, vertrouwde gezichten. Gokken op paarden is in Nederland een liefhebberij van mannen die hun hoogtijdagen achter zich hebben liggen, net als de beroemde renbaan.

Vergane glorie bezoekt vergane glorie.

Gokken op paarden gebeurt nog wel, maar de jongere generaties zien geen noodzaak de koers te bezoeken. Thuis, achter de computer, kan over de hele wereld worden gegokt op paarden. Elke dag weer. Zonder entree te betalen, reiskosten te hoeven maken, of consumpties te kopen.

Echte gokkers hebben geeneens paarden meer nodig. ‘Vroeger had je voetbaltoto en de drafsport’, zegt de 62-jarige Hans Wagenaar. ‘Nu kun je op internet overal op gokken.’

Dat heeft een desastreus effect op de bezoekersaantallen van Duindigt. Met zijn kennersoog schat Borsboom dat er op deze zonnige voorjaardag hooguit 800 bezoekers zijn, onder wie de jongelui die vooral zijn gekomen om hun vriendinnetjes aan te moedigen voor de ponyrace. Dat onderdeel is bedacht om de jeugd bij de koers te betrekken, maar de kenners moeten er weinig van hebben. Er valt niet op te gokken, het is kindervermaak.

Een paar decennia geleden zou een zondag als deze duizenden mensen hebben getrokken, zegt Borsboom. Het zou dringen zijn geweest om zitplaatsen te bemachtigen. Voor de loketten zouden lange rijen hebben gestaan. Nu zit mevrouw A. Treuren-Van Meer zich achter de kassa te vervelen. Ze gaat aan het eind van de maand met pensioen, na 30 jaar Duindigt. ‘Vroeger was het hard werken, maar het was ook een stuk gezelliger.’

De vaste klanten kennen elkaar beter dan de paarden. ‘Als je tien jaar bent weggeweest en hier terugkomt dan zie je nog steeds dezelfde koppen’, meent de 76-jarige M. J. van der Sluis. ‘Er verandert hier niets.’

Dat laatste is niet helemaal waar. Door het wegblijven van de gokkers is de omzet van Duindigt gedaald. De prijzen die de paarden kunnen winnen, zijn gedaald, waardoor de eigenaren hun beste ‘fokproduct’ tegenwoordig in Frankrijk of Zweden laten lopen. Daar trekken de koersen nog wel duizenden, zo niet tienduizenden bezoekers. De verdiensten zijn er hoger, voor de eigenaren en de gokkers.

De 60-jarige fokker Ben Stevens. ‘Met een koers kun je hier misschien 500 euro winnen. Een maand stalling kost al 700 euro. Dan moet je de trainer nog betalen. Reken maar uit.’

Borsboom: ‘Vandaag hebben we een omzet van zo’n 60.000 euro. Vroeger hadden we wel een miljoen gulden (450.000 euro) per dag. De jaaromzet van de Nederlandse draf- en rensport is 35 miljoen euro. Dat is peanuts vergeleken met Parijs. Daar halen ze dat op een dag. Daar zit paardensport in de cultuur.’

Optimisten denken dat Duindigt het dieptepunt heeft bereikt en dat met nieuwbouw de toekomst weer rooskleurig kan worden. Bijvoorbeeld als aan de baan een casino wordt gekoppeld, of een party- en evenementencentrum. Maar de oudgedienden vrezen dat het tij niet is te keren. Hun kinderen en kleinkinderen hebben geen oog voor de koers. De media al evenmin. Ook al zijn er in Nederland meer paarden dan ooit tevoren, de wedstrijden trekken niet.

En wedstrijden bezoeken is een voorwaarde om af en toe iets te winnen. De echte liefhebber is ervan overtuigd dat een enkel bezoekje aan de baan op een mooie zondagmiddag weggegooid geld is. Kennis van de koers is een vereiste.

Al trekt oudgediende Hans Wagenaar ook die wijsheid in twijfel. Hij komt al sinds 1963 op Duindigt en zal zolang er paarden over de renbaan snellen deze stelregel huldigen: ‘Als je geen verstand hebt van de koers kun je niet verdienen. En als je wel verstand hebt van de koers kun je niet verdienen. Je moet geluk hebben.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden