Verslaafde ruilt heroïne vaker in voor cocaïne 'Ik heb ze hartstikke gek zien worden van base'

Het pijpje waarmee Rob (34) de base rookt, is een klein wonder van vernuft. Het is gemaakt van een stukje auto-antenne, een doormidden gesneden wegwerpaansteker en wat aluminiumfolie....

Van onze verslaggever

Harmen Bockma

ROTTERDAM

Rob heeft bij een dealer op Perron Nul een 'balletje' gekocht, voor twintig gulden. De in een kauwgumpapiertje verpakte cocaïne is door de dealer vermengd met maagzout en een beetje water en daarna gekookt. Wat overblijft is vrijwel pure cocaïne, ofwel base.

Rob legt de gekookte cocaïne op een bedje van sigarette-as, om te voorkomen dat de cocaïne bij het verhitten in het pijpje terecht komt. De as rust op de aluminiumfolie die over de opening van het pijpje zit. In de folie zitten gaatjes. Hij verhit vervolgens met een aansteker de cocaïne en zuigt de dampen op. Het geeft hem een korte, heftige sensatie; een flash, zoals verslaafden het noemen.

Base is onder de groep gebruikers die Perron Nul regelmatig bezoekt, in de afgelopen jaren de belangrijkste drug geworden, zeggen Rob en Mike (49). Beiden zijn daarover zeer bezorgd. 'Als je coke gebruikt, kun je drie dagen achter elkaar doorgaan', zegt Mike. 'Je wordt er hartstikke gek van.'

Base heeft hetzelfde effect als crack, de beruchte Amerikaanse drug. Crack wordt op een iets andere manier bereid, maar de wijze van gebruik is hetzelfde. In de Verenigde Staten heeft crack een vernietigend effect op de achterbuurten van de grote steden. Het is net als base zeer verslavend. Bovendien blijft de gebruiker verlangen naar een volgende flash, waardoor het gebruik fors kan toenemen.

De Rotterdamse predikant ds H. Visser, de oprichter van Perron Nul, is bezorgd over de toename van het gebruik van base. Hij noemt gekookte cocaïne de 'pitbull' onder de drugs. 'De tijd dat de verstrekking van methadon het leven van verslaafden enigszins reguleerde, is voorbij. Ze richten zich op coke.'

Uit een enquête die Visser hield onder de vijfhonderd tot zeshonderd vaste bezoekers van Perron Nul, blijkt dat 69 procent geen contact heeft met de drugshulpverlening. Door de gekookte cocaïne is de behoefte aan methadon weggevallen. Visser vindt dat verontrustend, omdat de verslaafden daardoor onbereikbaar worden.

Volgens directeur F. Leenders van het Boumanhuis, een instelling voor verslavingszorg, is het echter nog te vroeg om alarm te slaan over het gebruik van base. 'De groep gebruikers van Perron Nul is een bijzondere groep, die sneller dan andere groepen gebruikers op zoek gaat naar nieuwe sensaties.'

Rotterdam telt naar schatting vierduizend drugsverslaafden, waarvan er 1100 meedoen aan het methadon-programma. Daarnaast is er de groep bezoekers van Perron Nul, een groep van zevenhonderd verslaafden die de klinieken van het Boumanhuis bezoekt en er is een groep die noch Perron Nul bezoekt, noch gebruik maakt van de hulpverlening.

'Ik heb soms wel het gevoel dat er iets aan de hand is', zegt Leenders. 'Dat leid ik af uit de signalen die dominee Visser geeft en de problemen die zich soms voordoen bij ons aan de balie. Maar het is nog te vroeg om over een trend te spreken.'

Volgens onderzoeker M. Lap van het Nederlands Instituut voor Alcohol en Drugs (NIAD) lijkt het gebruik van gekookte cocaïne zich te beperken tot de groep 'problematische drugsgebruikers'. 'Ik kan me niet voorstellen dat jan-met-de-pet gebruik zal gaan maken van base', zegt hij. 'Het gebruik ervan door junks is niet opmerkelijk, want die gebruiken van alles door elkaar.'

Redacteur J. Kools van het Amsterdamse maandblad voor drugsgebruikers Mainline constateert echter een verschuiving van de wijze van gebruik door verslaafden, die ertoe zou kunnen leiden dat base populairder wordt. 'Steeds meer verslaafden willen om gezondheidsredenen niet meer spuiten, maar roken', zegt Kools.

De angst voor aids speelt volgens hem een steeds grotere rol bij het besluit van verslaafden om van de spuit over te stappen op het pijpje. 'Daardoor zou base ook in de Amsterdamse scene langzamerhand weleens meer gebruikt kunnen gaan worden', zegt Koole.

Het gebruik van base heeft de sfeer op Perron Nul veranderd, zegt verslaafde Rob. 'Iedereen loopt hier op zijn tenen, de sfeer is zeer agressief. Mensen hebben alles over voor een balletje. En ik heb vrienden totaal zien veranderen, gek zien worden door de base.'

Volgens Mike heeft gekookte cocaïne heroïne verdrongen als belangrijkste drug. 'Vijf jaar geleden gebruikte ik een gram heroïne en een kwart gram cocaïne per dag. Nu gebruik ik drie gram coke en een kwart grammetje heroïne.'

Heroïne, zegt Mike, dient nu vooral als downer, als middel om tot rust te komen na intensief gebruik van base. 'Het verschil tussen heroïne en base is dat als je heroïne gebruikt, je na een bepaalde hoeveelheid verzadigd bent. Met coke ga je maar door. Als ik nu tien gram had, zou ik het helemaal opmaken, achter elkaar door.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden