nieuws

Verplichte bedenktijd abortus gaat sneuvelen: ruime meerderheid Tweede Kamer stemt voor afschaffing

De verplichte vijf dagen bedenktijd voorafgaande aan een abortus worden geschrapt. Ruim tweederde van de Tweede Kamer stemde in met de wetswijziging. Die moet nog wel worden goedgekeurd door de Eerste Kamer.

Gijs Herderscheê
Corinne Ellemeet (GroenLinks) en Lilianne Ploumen (PvdA) na afloop van de stemming in de Tweede Kamer over het initiatiefwetsvoorstel tot wijziging van de Wet afbreking zwangerschap.  Beeld Bart Maat / ANP
Corinne Ellemeet (GroenLinks) en Lilianne Ploumen (PvdA) na afloop van de stemming in de Tweede Kamer over het initiatiefwetsvoorstel tot wijziging van de Wet afbreking zwangerschap.Beeld Bart Maat / ANP

In de meeste Kamerfracties zijn medisch-ethische voorstellen een zogenoemde ‘vrije kwestie’ waarbij Kamerleden naar eigen geweten stemmen. Van de 150 Kamerleden stemden er donderdag 101 voor afschaffing van de verplichte bedenktijd en 38 tegen. Elf Kamerleden waren afwezig.

Enkele fracties stemden verdeeld. Dat was bij de VVD markant, omdat deze fractie het initiatief mede ondertekende. Het gros van de VVD-Kamerleden stemde voor, maar Thierry Aartsen en Daniel Koerhuis waren tegen. Ook bij de PVV waren de stemmen verdeeld. Fractieleider Geert Wilders was tegen, zorgwoordvoerder Fleur Agema voor. Bij JA21, de afsplitsing van Forum, stemde fractievoorzitter Joost Eerdmans voor, maar zorgwoordvoerder Nicki Pouw-Verweij tegen. Forum voor Democratie stemde als blok tegen, evenals BBB en de confessionele fracties van SGP, CDA en ChristenUnie. SP, GroenLinks, PvdA, D66, Denk en Volt stemden collectief voor, net als Bij1.

Ook in de Eerste Kamer geldt bij de meeste fracties dat senatoren naar eigen geweten stemmen bij medisch-ethische kwesties. Maar gezien de stemuitslag in de Tweede Kamer ligt het voor de hand dat het voorstel ook door de senaat wordt aangenomen. Omdat er op dit moment weinig wetsvoorstellen aanhangig zijn bij de Eerste Kamer, kan de behandeling daar vrij snel gaan en voor de zomer worden afgerond.

Het is de eerste grote wijziging van de Abortuswet die veertig jaar geleden van kracht werd. Tot die tijd was abortus formeel verboden, maar in de jaren zeventig werd de praktijk gedoogd in een aantal ziekenhuizen en abortusklinieken. Pogingen abortus te legaliseren, mislukten in de jaren zeventig. Dreigende sluiting van de abortuskliniek Bloemenhove leidde tot verhitte debatten. VVD en CDA sloten begin jaren tachtig een compromis waarbij abortus werd toegestaan in klinieken en ziekenhuizen, mits de ongewenst zwangere vrouw een verplichte bedenktijd in acht nam tussen het verzoek om abortus en de uitvoering.

Die bedenktijd werd door tegenstanders al bij de invoering als onnodig bevoogdend gezien: alsof een onbedoeld zwangere vrouw lichtzinnig om abortus zou vragen. Aanpassing van de wet werd niet overwogen door de paarse kabinetten in de jaren negentig onder premier Wim Kok (PvdA). Christelijke partijen als CDA en CU blokkeerden in de decennia daarna steeds de aanpassing als zij deelnamen aan een kabinet.

D66-Kamerlid Pia Dijkstra diende een jaar geleden een initiatiefwetsvoorstel in om de verplichte bedenktijd te schrappen. De VVD, PvdA en GroenLinks sloten zich daarbij aan. In het regeerakkoord van VVD, D66, CDA en CU werd vastgelegd dat er geen blokkades worden opgeworpen tegen initiatiefwetsvoorstellen zoals dit voorstel over de bedenktermijn. Dat geldt ook voor het voorstel over verstrekking van de ‘abortuspil’ door de huisarts aan ongewenst zwangere vrouwen in een vroeg stadium van de zwangerschap. Over dat voorstel is deze week een eerste debat gevoerd. Dat wordt binnenkort gevolgd door een tweede.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden