Peiling

Vermogensbelasting op de eigen woning? ‘Dat malle idee van DNB is in feite een boete’

Niet iedereen is enthousiast over het voorstel van De Nederlandsche Bank (DNB), die denkt dat het heffen van vermogensbelasting op koopwoningen de verhitte huizenmarkt kan reguleren.

 Vermogensbelasting op eigen huis? ‘Dan moet je belasting betalen over geld waar je helemaal niet aan kunt komen. Van de stenen in je huis kun je immers niet eten.’ Beeld Freek van den Bergh / de Volkskrant
Vermogensbelasting op eigen huis? ‘Dan moet je belasting betalen over geld waar je helemaal niet aan kunt komen. Van de stenen in je huis kun je immers niet eten.’Beeld Freek van den Bergh / de Volkskrant

Peter van Gool, hoogleraar vastgoedeconomie aan de Universiteit van Amsterdam: ‘Vermogensbelasting op het eigen huis is geen oplossing voor de woningcrisis. De problemen zijn vooral veroorzaakt door de lage rente en de fiscale begunstiging van het eigen huis. Daar helpt dit voorstel niet tegen. Het is symboolpolitiek, net als het bestrijden van de particuliere beleggers.

‘Pak de echte oorzaken aan. Het beperken van de hypotheekrenteaftrek en het uitfaseren van de Wet Hillen is zinvol, al gaat het tergend langzaam. De belangrijkste oorzaak is echter de lage rente. En daar is De Nederlandsche Bank als onderdeel van de Europese Centrale Bank (ECB) zelf medeverantwoordelijk voor. DNB-president Klaas Knot vergiet dus krokodillentranen.

‘Wie hebben die woningprijzen opgedreven? Dat zijn niet de zittende, vaak gepensioneerde huiseigenaren. Dat zijn de huidige kopers, die met al hun financieringsmogelijkheden die hoge prijzen betalen. Dan kun je die oudere eigenaren wel gaan belasten, maar dat lijkt me toch wat onredelijk.

‘Heel wat mensen die ijverig hun hypotheek hebben afgelost moeten rondkomen van een laag pensioeninkomen. Gaan hun woonlasten alsnog omhoog door deze belasting, dan zouden zij gedwongen kunnen zijn te verhuizen naar een goedkopere woning. Dan zullen ook zij diep in de buidel moeten tasten.

‘Het is helemaal niet gek dat we nadenken over het extra belasten van vermogen. Er waren al voorstellen om woningbezit van beleggers aan te pakken met ruim 5 procent vermogensbelasting. Die voorstellen zijn geruisloos van tafel verdwenen. Maar dat is politiek. Daar zou DNB zich niet mee moeten bemoeien.’

Kees Simons uit Den Haag, in een lezersbrief aan de Volkskrant: ‘Dit betekent dat je dan belasting moet gaan betalen over geld waar je helemaal niet aan kunt komen. Van de stenen in je huis kun je immers niet eten.

‘Mijn hele leven lang ben ik zuinig en spaarzaam geweest en heb ik zo snel mogelijk mijn hypotheek afgelost. Van die ‘schandalige’ hypotheekaftrek heb ik dus relatief weinig geprofiteerd.

‘Het geld waarmee ik heb afgelost, spaarde ik door zuinig te leven van mijn salaris, waarover ik in de loop der jaren al flink wat inkomstenbelasting heb betaald.

‘Als het malle idee van meneer Knot van DNB doorgang vindt, krijg ik feitelijk een boete. Ik had dus beter een flinke hypotheek kunnen nemen, de rente lekker van de belasting kunnen aftrekken en mijn eigen geld verbrassen. De waanzin ten top.’

Taco van Hoek, directeur Economisch Instituut voor de Bouw (EIB): ‘Hoe je het ook wendt of keert, voor huiseigenaren wordt wonen duurder. Mensen zullen het verhuizen naar een betere, vaak duurdere woning gaan uitstellen. Voor wie is dat fijn? Minder doorstroming zal vooral starters hard raken. Voor hen komen er immers minder woningen vrij.

‘Het is lastig om die extra vermogensbelasting via een verlaging van de inkomstenbelasting terug te geven aan precies dezelfde mensen. Hoe ga je bijvoorbeeld om met gepensioneerden die geen hoog inkomen meer hebben, maar wel een relatief dure woning waarvan ze de hypotheek grotendeels hebben afgelost? Die zijn niet geholpen met een verlaging van de inkomstenbelasting.

‘Wie vertrouwt erop dat de invoering van deze maatregel stapsgewijs over twintig jaar zal worden uitgesmeerd? Dat zouden ze met de verlaging van de hypotheekrenteaftrek ook doen. Vervolgens ging die afbouw steeds sneller.’

Het Internationaal Monetair Fonds (IMF) op 28 september in een rapport over de Nederlandse economie: ‘De Nederlandse woningmarkt lijdt aan een gebrek aan evenwicht tussen vraag en aanbod van woningen en de lagere leenkosten. Om de subsidie van het eigenwoningbezit verder te beperken kan, naast het verder aanscherpen van de hypotheekregels en beperken van de hypotheekrenteaftrek, worden overwogen om eigen huis en hypotheek door te schuiven naar box 3 van de vermogensbelasting.’

Martin Hagedoorn, product manager van adviesketen De Hypotheekshop: ‘Binnen de hypotheekbranche twijfelt niemand eraan dat de fiscale regelingen rond de eigen woning flink zullen worden opgeschud. Zelfs belastingadviseurs betitelen ze als onwerkbaar. Mocht het komen tot een vermogensbelasting op de eigen woning – dat is een politieke keuze – dan hoop ik wel dat men goed zal kijken naar het effect op individuele woonlasten. Een hoog bedrag aan vrijstelling zou veel kunnen betekenen voor de acceptatie. Na de campagne ‘aflossingsblij’ hoop ik niet dat mensen die belasting zullen voelen als een straf voor goed gedrag, of zullen worden weerhouden van het aflossen.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden