'Verklaring verdwijnen Teeven-tap uitermate onlogisch'

Justitie en politie hebben geen idee wat er precies gebeurt in het bedrijf dat telefoontaps voor hen uitvoert. Het bedrijf houdt dat voor hen geheim. De verklaring die de overheid nu geeft voor het verdwijnen van de 'Teeven-tap' is bovendien nog steeds 'uitermate onlogisch'. Dat zegt hoogleraar Peter van Koppen.

Fred Teeven Beeld anp

De hoogleraar rechtspsychologie schreef samen met hoogleraar computerbeveiliging Bart Jacobs een open nota aan minister Ard van der Steur van Veiligheid en Justitie, waarin ze stellen dat de overheid 'het volledige zicht heeft verloren op wat er kan gebeuren met taps'. De hoogleraren doen dat na een gesprek met de Auditdienst Rijk over de zoekgeraakte Teeven-tap. Het bedrijf dat de taps uitvoert is voor de onderzoekers geheim gebleven.

De Teeven-tap is de opname die gemaakt zou moeten zijn van een telefoongesprek dat de toenmalige staatssecretaris Fred Teeven (VVD) in 2012 voerde met wethouder Jos van Rey (VVD) van Roermond. De wethouder werd op dat moment getapt omdat hij werd verdacht van corruptie. Hij voerde een omstreden gesprek met de staatssecretaris over de burgemeesterskandidaat voor Roermond.

De tap is zoek

Wat er exact is gezegd, werd nooit bekend: de tap is zoek. Sterker nog: justitie beweert dat de tap nooit is gemaakt omdat er precies op dat moment een stroomstoring zou zijn geweest. Een storing die justitie handig uit leek te komen.

Nadat hoogleraar Van Koppen hierop kritiek uitte, werd hij door de minister uitgenodigd om te komen praten met de Auditdienst Rijk. Die vertelde dat zowel de opslag als de reserve-opslag van de taps op vrijwel hetzelfde moment ineens niet meer werkten.

Het verhaal van de storing kon Van Koppen niet zelf verifiëren. 'Ik heb de originele logboeken niet geïnspecteerd', zegt Van Koppen. 'Dat mocht niet.'

Voor het bedienen van de tapapparatuur mag de technicus van de leverancier niet zonder begeleiding het pand in. 'Maar de technicus van de politie heeft nooit iets gemerkt van die storing', zegt Van Koppen. 'Vijftig minuten lang niet. Terwijl de technicus van de leverancier kennelijk al die tijd naast hem die storing zat op te lossen. Dat is vreemd. Ik vraag me af hoe je samen in een ruimte kunt zitten en dat niet in de gaten kunt hebben. Dit was een majeure storing. Het was geen kattenpis.'

De technicus van de leverancier rapporteerde de storing niet en zei ook niets tegen zijn collega's. En dat is vreemd, stelt Van Koppen. 'Als mensen veel storingen meemaken, dan zijn ze soms geneigd om - tegen de procedures in - niet te melden. Maar dat was hier niet aan de hand. Volgens de politie heeft het systeem een betrouwbaarheid van 95,5 procent. Dat klopt niet met elkaar.'

Bovendien is het vreemd, stelt hij, dat de elektrische voeding van twee systemen zou hebben gehaperd, terwijl er naderhand maar één voeding werd vervangen. 'Er zitten allerlei losse eindjes in dit verhaal die onverklaarbaar zijn.'

De Auditdienst vertelde de hoogleraren dat zij bepaalde zaken ook niet mocht weten van het tapbedrijf. Van Koppen vindt dat onbegrijpelijk. 'Ik sta hier met open mond langs de zijlijn te kijken. Wat maken wij hier mee? Hier zouden we ons ontzettend zorgen over moeten maken. Het is idioot dat de Nederlandse overheid een belangrijk deel van het politiewerk laat doen door een bedrijf waar we geen enkele controle over hebben.'

Hij zegt niet uit te kunnen sluiten dat de 'storing' toch doelbewust is gebeurd, door wie dan ook. 'Iemand kan de stekker bij de opslag eruit hebben getrokken of het systeem met opzet hebben overbelast.'

De twee hoogleraren praatten lang met de auditdienst. 'We hadden de stellige indruk dat deze ambtenaren ons vertelden wat ze konden vertellen. Maar dat is geen garantie dat we niet in het ootje zijn genomen. Misschien worden we hier als breekijzer gebruikt in de onderhandelingen over een nieuw tapsysteem.'

Van der Steur schrijft in een reactie aan de Tweede Kamer dat uit onderzoek van de Auditdienst blijkt dat 'geen aanwijzingen zijn aangetroffen van opzettelijk menselijk handelen, maar dat een technisch probleem de oorzaak lijkt'. De minister stelt een onderzoek in naar storingen in het tapsysteem van 2012 tot nu.

Beeld anp

Ontvang elke dag de Volkskrant Avond Nieuwsbrief in uw mailbox, met het nieuws van vandaag, tv-tips voor vanavond, en alvast zes artikelen uit de krant van morgen. Schrijf u hier in.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.