Verkiezingsprogramma Denk: de multiculturele samenleving is maakbaar

De multiculturele samenleving is maakbaar

De Volkskrant legt de verkiezingsprogramma's langs de meetlat van verbeeldingskracht, originaliteit en politieke haalbaarheid. De nieuwe partij Denk wil Nederlanders opvoeden: want acceptatie kun je aanleren, is de overtuiging.

Denk presenteert het verkiezingsprogramma. Beeld anp

Denk is het geesteskind van ex-PvdA'ers Tunahan Kuzu en Selçuk Öztürk. Met luid geraas braken zij twee jaar geleden met de PvdA. Een frontale botsing met PvdA-minister Asscher over het integratiebeleid leidde de breuk in. De twee Turks-Nederlandse Kamerleden vertrokken uit de fractie en namen hun zetels mee. De halve kabinetsperiode die resteerde, gebruikten ze om te bouwen aan hun eigen sociale partij, een beweging in eerste instantie gericht op emancipatie van minderheden.

Wij zijn geen Turken, wij zijn Nederlanders, zeggen Kuzu en Öztürk. Luidkeels eisen zij een plek op in de samenleving voor Nederlanders met een migrantenachtergrond. Met dat protestgeluid hebben ze een diverse achterban aan zich weten te binden van onder anderen Turkse, Marokkaanse en Surinaamse Nederlanders. Farid Azarkan en Sylvana Simons sloten zich aan en logenstraften het beeld van Turken- of moslimpartij.

Met een breed programma wil Denk bewijzen dat het meer is dan een migrantenbeweging.

De Volkskrant toetst politieke ideeën op verbeeldingskracht, originaliteit en haalbaarheid.

Bekijk hier alle besprekingen van de verkiezingsprogramma's van politieke partijen.

Denk aan het roer

Een sociaal land waarin mensen elkaar accepteren ongeacht afkomst, waarin diversiteit met quota wordt afgedwongen, waarin racismepolitie hard optreedt en verwijzingen naar het koloniale verleden worden geschrapt uit straatnamen.

Wat al snel duidelijk wordt uit het programma: Denk wil opvoeden. Diversiteit is juist rijkdom; dat 55 procent van de Nederlanders dat anders ervaart, is een probleem dat via docent, politieagent en rechter moet worden aangepakt. Denk is overtuigd van de maakbaarheid van de multiculturele samenleving. Segregatie bestrijd je met intercultureel onderwijs, een acceptatiemonitor, een Nationale Dag van het Staatsburgerschap, een racismeregister en diversiteitsquota.

MOTTO
Diversiteit is rijkdom.

BOODSCHAP
Accepteer en omarm onze diverse samenleving.

OPVALLENDSTE ZIN
'Alleen door het faciliteren van institutionele ontmoeting leren mensen elkaar kennen, waarderen en begrijpen.'

In Denk-jargon heet dit 'het faciliteren van institutionele ontmoeting'. Want de xenofoob is een tolerante burger die leeft in onwetendheid. Zijn onderbuik kan opspelen doordat groepen in de samenleving langs elkaar heen leven. De racist moet niet alleen zijn slachtoffers onder ogen komen, maar ook worden bijgestuurd met een educatieve straf.

Het pad naar de inclusieve samenleving begint bij de taal, voor 'stigmatiserende' woorden als autochtoon en allochtoon is geen plek in het Nederlands. En koloniale helden zijn in werkelijkheid schurken die geen eerbetoon verdienen in de vorm van straatnaam, brug of tunnel. Dus geen (Jan Pieterszoon) Coentunnel meer.

Beeld Bas van der Schot

Originaliteit

Het eerste hoofdstuk is volledig Denk zoals de partij zich de afgelopen twee jaar heeft geprofileerd, waarmee ze enkele duizenden leden wist te werven. Niet de integratie van de kinderen en kleinkinderen van gastarbeiders is het probleem, maar het gebrek aan acceptatie van deze groepen door de samenleving. Een slogan van Denk is 'wen er maar aan'.

Maar als de plannen voor 'wederzijdse acceptatie' zijn geschetst, volgen nog negen hoofdstukken die moeten benadrukken dat Denk een brede kijk op de samenleving heeft. Van onderwijs en zorg tot arbeidsmarkt en economie, de partij heeft op alle terreinen ideeën voor het land. Al bladerend zou je haast vergeten dat je het pamflet van een emancipatiebeweging voor je hebt.

Tekst gaat verder onder de afbeelding.

Originaliteit

PLUSPUNT
+ Geen partij zet zich zo in voor minderheden als Denk.

MINPUNT
- Het eigen geluid sneeuwt door de breedte aan plannen bijna onder.

Beeld Bas van der Schot

Menig plan is ook in andere partijprogramma's terug te vinden: basisbeurs in plaats van leenstelsel, regulering van wietteelt, meer personeel in verpleeghuizen, verplichte verzekering voor zzp'ers, stoppen met de JSF, een eerlijke vermogensbelasting. In de accenten klinkt Denk weer door: islamitische scholen gelijk behandelen, halal-hypotheken mogelijk maken, geen verlaging van uitkeringen als ze worden geëxporteerd naar minder welvarende landen.

Waar het gaat over terrorisme noemt Denk alleen extreem-rechts geweld. Voor de 'Armeense kwestie' - zeer gevoelig in eigen kring - heeft Denk een typisch Haagse oplossing: stel een onderzoek in. En dan tussen de diversiteitsquota en het acceptatiebeleid plots een opmerkelijk hard punt: kindermisbruik wordt bestraft met chemische castratie.

Het programma eindigt met een toegift: een special met plannen om het leven in Caribisch Nederland te verbeteren.

Verkiezingsprogramma's langs de meetlat

50Plus
CDA
D66
GroenLinks
Partij voor de Dieren
PVV
SGP
VVD

Politieke haalbaarheid

Mocht Denk op 15 maart een handvol zetels winnen, dan zijn er genoeg onderwerpen waarmee de partij zaken kan doen. Ook partijen als SP, GroenLinks, PvdA en D66 willen gelijke beloningen voor man en vrouw, ondersteuning van het mkb, eerlijke belastingen, meer duurzaamheid, goede ouderenzorg.

Maar dit zijn niet de punten waarvoor de achterban van Denk straks naar de stembus gaat. Die kiezers willen dat Denk-Kamerleden elke keer bij de interruptiemicrofoon staan als het debat over moskeeën gaat, of over het slavernijverleden, of over discriminatie op de werkvloer. Hun opdracht aan Denk is: eis eindelijk onze plek op, wij wachten daar al decennia op.

Hier zal Denk blijven botsen met andere partijen. En dan vooral met het rechterdeel van de Kamer, dat in het culturele debat juist steeds meer de witte Nederlander en zijn zorgen omarmt.

Politieke haalbaarheid

PLUSPUNT
+ De breedte van het programma biedt ruimte voor samenwerking.

MINPUNT
- De ideologische kern stuit op weerstand bij veel andere partijen.

Hoofdpunten

• Minister van Wederzijdse Acceptatie
• Nieuwe feestdag: Nationale Dag van het Staatsburgerschap
• Diversiteitsquota bij overheid en bedrijfsleven
• Wie discrimineert moet verplicht contact maken met slachtoffer
• Formele excuses voor slavernijverleden en excessen in Indonesië
• Wettelijke taakstelling 'intercultureel' contact op scholen
• Namen van straten, bruggen en tunnels die koloniale helden vereren worden gewijzigd
• Uitkeringen in het buitenland op Nederlands niveau
• Bonussen evenredig uitkeren onder werknemers
• Gratis fietsen voor arme kinderen
• Voucher van 750 euro voor beginnende ondernemer
• Niet lijstvolgorde, maar meeste stemmen bepaalt wie in de Kamer komt
• Stemmen vanaf 16 jaar

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.