Update

Verkiezingen Frankrijk en Griekenland knauw voor Europa

Europa heeft gisteren een deuk opgelopen bij de verkiezingen in Griekenland en Frankrijk. De Griekse kiezers straften de regeringspartijen zwaar af voor de keiharde bezuinigingen die zij in opdracht van de Europese Unie en het IMF hebben doorgevoerd. Tegelijkertijd won de socialist François Hollande, die ook bedenkingen heeft tegen al te strenge bezuinigingen, de Franse presidentsverkiezingen.

Aanhangers van de extreemrechtse partij Gouden Dageraad, die onder meer heeft beloofd immigranten het land uit te trappen, vieren de flinke winst van de partij. Beeld ap

De socialistische Pasok-partij en de conservatieve Nieuwe Democratie verloren zondag in Griekenland volgens de voorlopige uitslagen ruim de helft van hun aanhang, terwijl uiterst links en een neofascistische partij flink wonnen. De zware nederlaag voor de Griekse coalitiepartijen is een slecht teken voor Brussel, dat nu al grote moeite heeft om Griekenland te houden aan de bezuinigingen die Athene in ruil voor miljardenhulp heeft beloofd.

Het was de eerste keer dat de Grieken zich via de stembus konden uitspreken over het bezuinigingspakket en het resultaat loog er niet om. Na het tellen van meer dan 95 procent van de stemmen komen Nieuwe Democratie en Pasok samen op 32,4 procent van de stemmen. Dat betekent dat zij de steun van andere partijen nodig hebben om het omstreden beleid van vertrekkend premier Lucas Papademos voort te zetten. Maar dat zal niet eenvoudig zijn. 'De realiteit van deze uitslag is dat dit geen regering voortbrengt', reageerde vicepremier Theodoros Pangalos.

Begrotingspact openbreken
Ook in Frankrijk moest de zittende kandidaat boeten. De socialist François Hollande versloeg de centrum-rechtse president Nicolas Sarkozy met 51,7 tegen 48,3 procent van de stemmen. Hollande herhaalde gisteren dat hij het begrotingspact tussen de eurolanden, waaronder Sarkozy in Brussel zijn handtekening zette, wil openbreken. Hij wil vasthouden aan de 3-procentsregel, maar vindt dat er meer de nadruk moet worden gelegd op maatregelen om de economische groei te stimuleren. 'Europa kijkt naar ons.

Bezuinigingsdrift kan niet langer de enige oplossing zijn', zei hij in zijn overwinningsrede in Tulle. Duitsland is echter bang dat Hollande opnieuw de Europese geldkraan wil openzetten. Het is voor het eerst sinds president François Mitterrand (1981-1995) dat de Franse socialisten beslag weten te leggen op het Élysée. Voor Sarkozy is het een bittere teleurstelling dat hij al na één ambtstermijn het veld moet ruimen. 'Ik draag de volledige verantwoordelijkheid hiervoor', zei hij. 'Mijn plaats kan niet meer dezelfde zijn.'

In zijn campagne probeerde Sarkozy het tij nog te keren met de waarschuwing dat Hollande de financiële reputatie van Frankrijk in gevaar zou brengen. Ook probeerde hij de kiezers van het ultrarechtse Front national te paaien. Het mocht niet baten.

In kringen van de Griekse oppositie is men opgetogen over de verkiezingszege van Hollande. De hoop is dat Hollande er in Brussel voor zal pleiten de teugels van het begrotingspact iets te laten vieren.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.