'Verkiezing in Bosnië correct, niet eerlijk'

Technisch zijn de verkiezingen in Bosnië correct verlopen. Zo luidt het eindoordeel van de Organisatie voor Europese Veiligheid en Samenwerking (OVSE)....

AFP; AP; REUTER

AFP, AP, Reuter

SARAJEVO

De OVSE-trojka, bestaande uit de ministers van Buitenlandse Zaken van Zwitserland - op dit moment OVSE-voorzitter -, Hongarije en Denemarken, was gisteren in het Zuid-Zwitserse plaatsje Bellinzona bijeen om de rapporten te bestuderen van de Amerikaan Robert Frowick en de Nederlander Ed van Thijn. Die twee moesten in hun functie als OVSE-vertegenwoordiger in Bosnië, respectievelijk hoofd van de onafhankelijke waarnemers, een uitspraak doen over de geldigheid van de verkiezingen.

Frowick toonde zich het afgelopen weekeinde zeer tevreden, Ed van Thijn was een stuk sceptischer. De OVSE-trojka heeft kennelijk getracht een tussenstandpunt in te nemen. De trojka is blij met de grote deelname aan de verkiezingen en het uitblijven van hevige incidenten, maar constateert anderzijds dat er nog steeds een negatief politiek klimaat in Bosnië heerst. Dat leiden de OVSE-ministers af uit het feit dat maar weinig vluchtelingen het aandurfden in hun oorspronkelijke woonplaats te gaan stemmen.

Ook twijfelt de OVSE of de belangrijkste politieke partijen in Bosnië belang hechten aan de territoriale integriteit van deze republiek. Tot slot wijst de OVSE erop dat verdachten van oorlogsmisdaden nog steeds niet aan het Tribunaal in Den Haag zijn uitgeleverd.

De met de civiele kant van het Bosnische vredesproces belaste Zweedse diplomaat Carl Bildt waarschuwde donderdag in Sarajevo dat de vrede in gevaar komt, als het niet lukt in Bosnië een nieuw machtsevenwicht te realiseren. Hij noemde het essentieel dat de internationale gemeenschap actief bij Bosnië betrokken blijft tot de volgende verkiezingen in 1998. Dan, zo hoopt Bildt, 'zullen de kiezers naar de toekomst kijken, terwijl ze nu nog gevangen zitten in het verleden'.

Enige verwarring over de gewenste mate van blijvende betrokkenheid heerst in NAVO-kringen. De secretaris-generaal van de NAVO, de Spanjaard Javier Solana, pleitte er gisteren in Londen voor dat de NAVO ook na de beoogde terugtrekking van IFOR, eind dit jaar, in Bosnië blijft. Volgens Solana blijft externe druk op de partijen in Bosnië voorlopig nodig om de akkoorden van Dayton te kunnen uitvoeren. Hij liet zich niet concreet uit over kwesties als de samenstelling van een tweede IFOR, het mandaat of de duur van het verblijf.

De vraag wat er na afloop van het huidige IFOR-mandaat moet gebeuren, komt volgende week ter sprake op een bijeenkomst van Amerikaanse ministers van Defensie. Dat heeft de Amerikaanse minister Perry verklaard tegenover een commissie van de Senaat. Perry sprak een Republikeinse bewering tegen dat president Clinton in het geheim al zou hebben besloten dat de Amerikanen in Bosnië moeten blijven.

De Amerikaanse generaal Joulwan, die opperbevelhebber is van de NAVO, verklaarde in Washington dat IFOR hoogstens enkele weken na 20 december uit Bosnië zal zijn vertrokken. Hij weigerde te antwoorden op de vraag of daarna een nieuwe vredesmacht naar Bosnië moet gaan.

IFOR-commandandant Lopez stelde donderdag een ultimatum aan de Bosnisch-Servische president Biljana Plavsic. Plavsic moet vóór vanmiddag 12 uur de politiechef van Prijedor ontslaan, anders komt IFOR in actie. De betrokken commandant, Drljaca, die bekend staat als extreme Servische nationalist, weigerde eerder deze week een machinegeweer af te staan aan een Tsjechische IFOR-patrouille. Inplaats van op de eis van de Tsjechen in te gaan, gaf de politiechef opdracht in de lucht te schieten en liet hij de IFOR-patrouille door zijn eigern agenten omsingelen.

Deskundigen van de Verenigde Naties zijn donderdag begonnen met het opgraven van stoffelijke resten uit een massagraf bij het dorp Pilica in het noordoosten van Bosnië. De VN-experts gaan ervan uit dat het gaat om lijken van Moslims die verleden jaar zijn omgebracht na de val van Srebrenica.

De onderzoekers hebben tot een diepte van drie meter op elkaar liggende lijken aangetroffen. De leider van het onderzoeksteam, William Haglund, vindt het nog te vroeg voor een schatting van het aantal aangetroffen stoffelijke resten. Volgens Haglund gaat het minstens om tientallen doden.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden