Vergeten: hoe zijn adem rook

Maarten Moll neemt wraak op de man die zijn vader was.

ERIK MENKVELD

Ik zie ons weer staan in de Drôme, we pisten het dal in/ mijn vader en ik, nooit kwamen we dichter tot elkaar. Aldus Parool-redacteur Maarten Moll in zijn dichterlijke debuut Lichaam. Met deze bundel schaart Moll zich in de rei van illustere vader-herdenkers als J. Slauerhoff, Ida Gerhardt, Rutger Kopland of Jean Pierre Rawie. Al is Molls in memoriam patris in zijn soort wel iets bijzonders. 'Je hebt met hem gezwommen, je hebt hem aangeraakt, maar niet goed opgelet,/ knieën, ellebogen, de borstpartij: je weet het/ niet.' Vanuit dit besef: de zoon te zijn van een man wiens lichaam 'een leeg landschap' is, richt Moll zijn bundel in als een 'sentimental journey' langs de intiemste fysieke details van zijn vader. Zoals Buxtehude in Membra Jesu nostri loopt hij gedicht na gedicht het gestorven lichaam langs - 'de handen waarmee hij me voor het eerst vasthield/ als iets wat op ontploffen stond', de buik, de pik, de kuiten, de voetzolen. En ook de geuren probeert hij zich te binnen te brengen, van zijn vaders overhemden, zijn sokken, zijn adem, zijn urine. Tot de dichter het lijk uiteindelijk openlegt, de huid afstroopt en het daarvan genaaide pak aantrekt. Wat hem veel te ruim zit en de ontdane vraag ontlokt: 'Wat heb je te zoeken in deze slobberman?'

Tragisch weinig, blijkt uit de hele exercitie. Hoezeer de dichter ook speurt naar iets bijzonders, zijn vader blijft de sentimentele oude baas die van honden, Sport in Beeld en Italiaanse actrices met grote borsten hield - het voorspelbare fantoom in de archiefkast van Molls geheugen. Dat brengt hem tot een keihard oordeel: zijn vader volgde zijn verlangens niet, bleef de 'verkoper die zijn gaskachels niet in de steek durft te laten'. Op die man, op wie hij doodsbenauwd is zelf te lijken, die nooit met hem heeft gepraat of gevoetbald, neemt hij wraak in een 'klassieke kinderachtige droom': hij schopt diens hoofd als een bal de struiken in en juicht of hij gescoord heeft.

Het is een wat gezocht beeld, aan het eind van een doelbewust onsentimentele, geladen bundel die veel treffende passages bevat, maar in het planmatig langslopen van de lichaamsdelen en het soms al te prozaïsche taalgebruik niet de spanning houdt die het begin oproept.

Maarten Moll - Lichaam.

Uitgeverij Contact; 64 pagina's; € 24,95.

ISBN 978 90 2543 654 4.

undefined

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden