Verdrag beschermt kunst tegen diefstal

In Rome ondertekenen vertegenwoordigers van bijna honderd landen vandaag een verdrag dat de kunstschatten van de wereld moet beschermen tegen dieven en illegale handelaars....

JAN VAN DER PUTTEN

Van onze correspondent

Jan van der Putten

ROME

Voor Marise Hueber, juriste bij het ministerie van Justitie en hoofd van de Nederlandse delegatie, is dit het beste resultaat dat haalbaar was. Alvorens te ratificeren zal Nederland eerst de consequenties bestuderen.

Voor de staten die tot dit zogeheten Unidroit-verdrag toetreden, gaan uniforme, civielrechtelijke regels gelden. De conventie maakt onderscheid tussen gestolen cultuurgoederen, die alleen door de benadeelde staat zijn te vorderen, en de illegale export, waarbij zowel particulieren als de staat kunnen terugvorderen.

In beide gevallen geldt een verjaringstermijn van drie jaar als degene die het goed terugeist weet wie de nieuwe bezitter is en waar het zich bevindt. Er is een absolute verjaringstermijn van vijftig jaar. Bezitters die te goeder trouw gestolen of illegaal uitgevoerde kunstwerken hebben gekocht, hebben recht op compensatie. Een verjaringstermijn geldt niet voor publieke collecties, behalve in de staten die dat systeem niet kennen. Daar wordt dan een termijn gesteld van 75 jaar.

De conventie geldt niet met terugwerkende kracht. Ze kan alleen maar worden gehanteerd na de inwerkingtreding, en pas nadat de betrokken staten het verdrag hebben geratificeerd. Iedere staat mag zijn claims uit het verleden handhaven, maar dan buiten het verdrag om.

Kopers moeten voortaan goed weten wat ze kopen, de staten gaan werken aan een register van kunstschatten. Al aanwezige bestanden worden gekoppeld. 'Wij hadden voorgesteld', aldus Hueber, 'dat een staat verplicht wordt een diefstal te melden bij een makkelijk toegankelijk register, met een goede foto en omschrijving. Dat is afgestemd, maar het is wel opgenomen in de preambule. Daar hebben we echt op gestaan, ook ter bescherming van de kunsthandel. '

De conferentie dreigde te mislukken omdat veel landen alle vorderingen onverjaarbaar wilden verklaren. Tenslotte hebben alleen vijf Arabische landen tegengestemd. Maar ze zullen het verdrag vandaag wel ondertekenen. De enige regeling tot nu toe was een beperkt Unesco-verdrag uit 1970. Tien jaar lang is de conferentie van Rome voorbereid. 'Als ze was mislukt', zei Hueber, 'zou niemand dit thema de komende vijftig jaar ter hand hebben genomen, want dan zou het te besmet zijn geweest.'

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden