Verdeelde Libris-jury kiest Tomas Lieske

Werd het een schrijver van Querido, een schrijver van Querido of een schrijver van Querido? De jury die zondagavond in Park Plaza in Amsterdam de Libris Literatuur Prijs 2001 mocht uitreiken had een duidelijke literatuuropvatting, en een grote voorkeur voor uitgeverij Querido - waar vijf van de zes genomineerden toe...

Lieske zelf had de prijs niet verwacht, zei hij. 'Ik weet niet of iemand gedoodverfd kandidaat was, maar ik was dat niet. De een vindt dit prachtig, de ander dat. Maar wie dit zeker prachtig had gevonden, is Franklin, de hoofdpersoon van mijn boek.'

Juryvoorzitter Winnie Sorgdrager had vlak daarvoor Lieske geprezen om zijn 'vaart, geest en de stilistische brille waarmee hij ons een wereld laat zien die we in bepaalde opzichten liever niet zouden willen leren kennen'.

De jury bestond naast Sorgdrager uit critici Aukje Holtrop en Marjoleine de Vos, schrijver Willem van Toorn, en hoogleraar Nederlands Georges Wildemeersch. Deze jury, blijkt uit zijn rapport, liet zich vooral leiden door de vorm: 'Iets is niet gebeurd zolang het niet zijn vorm heeft gekregen in taal.' Het gaat alle genomineerde schrijvers, meent de jury, 'niet om bijzondere zaken of gebeurtenissen op zichzelf; het gaat ze om de manier waarop die worden verteld, om de dwingende verwoording ervan'.

Dat geldt zeker voor het boek van Lieske, waarin over elke zin lijkt te zijn nagedacht - waardoor Franklin volgens een aantal recensenten de neiging heeft door te slaan in het pretentieuze, het gemaniëreerde. De jury ziet dat anders, en spreekt van 'stilistisch machtsvertoon'.

Franklin gaat over een verschoppeling, die door zijn moeder werd mishandeld en door zijn vader genegeerd. De jongen slaat zich door het leven met een hardheid die weerzin opwekt, terwijl hij, in het contact met vriendinnetjes, ook over een blanke pit blijkt te beschikken.

'Lang beraad' had de verdeelde jury nodig om 'in meerderheid' te besluiten de prijs toe te kennen aan Lieske, die in 1996 al was genomineerd voor zijn romandebuut Nachtkwartier, maar toen de overwinning aan Alfred Kossmann moest laten.

Lieske krijgt 100 duizend gulden. De andere genomineerden, Wanda Reisel, J. Bernlef, Frank Noë, Toon Tellegen en Erwin Mortier (de outsider die door Meulenhof werd uitgegeven) moeten zich tevreden stellen met vijfduizend gulden.

Behalve Tellegen, die voor de prijsuitreiking had afgezegd, zaten alle genomineerde schrijvers aan aan een diner met medewerkers van uitgeverijen, boekenvakmensen, journalisten voormalige prijswinnaars en juryvoorzitters. Er werd niet veel gespeculeerd over de winnaar - de keuze van de jury was zo eigenzinnig dat de shortlist nauwelijks kon worden gezien als een stand van zaken in de literatuur van afgelopen jaar.

De Libris Literatuurprijs is naast de Ako Literatuurprijs de belangrijkste literaire prijs van Nederland. Vorig jaar werd de Librisprijs gewonnen door Thomas Rosenboom met zijn omvangrijke Publieke Werken.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden