Verdediger Busch gaat tot in het oneindige zijn gang

In de verwachting dat zou worden begonnen met het requisitoir van het Openbaar Ministerie, waren verscheidene Nederlandse Nebenkläger naar München gereisd om daar het proces bij te wonen tegen John/Iwan Demjanjuk. Als onderdeel van dat requisitoir zijn de Nebenkläger gerechtigd een verklaring af te leggen. Juridisch gezien mogen zij zelfs een straf eisen tegen de negentigjarige man, die terecht staat voor medeplichtigheid aan moord op tenminste 28.000 Joden in het vernietigingskamp Sobibor.


Maar zover kwam het de afgelopen dagen weer niet. Door de voortdurende vertragingstactiek van Ulrich Busch, de verdediger van Demjanjuk, liep men tenslotte zo ver achter op het tijdsschema dat 22 maart, de datum waarop de rechtbank geacht wordt het vonnis uit te spreken uit zicht is verdwenen. Nadat Demjanjuk eerder had aangekondigd dat hij over twee weken een hongerstaking begint, ging zijn advocaat gisteren onverdroten voort met het voorlezen van honderden Beweisanträge. Dit zijn telkens nieuwe verzoeken om weer een document, boek of uitspraak aan het bewijsmateriaal toe te voegen. Daarbij was het ongetwijfeld geen toeval dat Busch zich telkens herhaalde en met stukken kwam, die hij in het verleden ook al had aangedragen. Om zich te wapenen tegen ergernis en verveling haalde een enkele Nebenkläger zijn Ipad te voorschijn en begon in de rechtszaal aan een partijtje scrabble.


Ondertussen waren er heftige botsingen tussen Busch, rechter Alt en Cornelius Nestler, de advocaat van de Nebenkläger. De laatste, volgens een goede Duitse gewoonte aangesproken met 'Professor Doktor', sprak zelfs van een 'organisierte Schlamperei'. Daarop volgde een woedende reactie van Busch, die de Professor Doktor verweet dat hij zijn huiswerk moest doen in plaats van aan het strand te gaan liggen in Florida. Ter uitleg: Nestler is getrouwd met een Amerikaanse en de Nestlers bezitten een huis in Florida. De rechtbank vond de opmerking van Busch zo onder de gordel dat de magistraten verontwaardigd opstonden en en colonne de zaal verlieten. Liggend in zijn bed volgde Demjanjuk geïnteresseerd het tafereel vanachter zijn zwarte zonnebril.


Na een kwartiertje keerden de rechters terug, maar maatregelen kondigden zij niet aan. Busch kon zijn voorlezingen gewoon voortzetten. Het is duidelijk dat de rechtbank van plan is zich absoluut niet door de verdediger van Demjanjuk te laten provoceren. De rechters willen Busch elke mogelijkheid ontnemen tot wraking wegens vooringenomenheid. Hoger beroep in deze zaak zal slechts mogelijk zijn, wanneer er vormfouten zijn gemaakt. Vandaar dat rechtbank in München met uiterste zorgvuldigheid opereert en Busch tot in het oneindige zijn gang laat gaan.


Busch maakt daar gebruik van door met grote regelmaat allerlei niet of nauwelijks controleerbare veronderstellingen als bewijsmateriaal op te voeren. Zo zou er een tweede Demjanjuk hebben bestaan, woonachtig in hetzelfde Oekraïense dorpje, die zichzelf in 1950 of 1951 heeft verhangen.


Het was deze Demjanjuk die ook in Sobibor moet zijn geweest. Maar welke bewijsstukken deze theorie konden ondersteunen, daarover bleef Busch vaag. Zij zullen wel zitten in dat inmiddels beruchte KGB-dossier 1627, dat ook maar niet boven water wil komen.


Max Pam


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden