Nieuws

Verdachte van de moord op journalist Khashoggi gearresteerd in Parijs

Een belangrijke verdachte van de moord op de Saoedische journalist Khashoggi is dinsdag gearresteerd in Parijs. Drie jaar na de gruwelijke moord gaan de opdrachtgevers nog altijd vrijuit. Maar nu kan voor het eerst een belangrijke verdachte voor de Turkse rechtbank komen.

Carlijn van Esch
Newcastle United kwam in oktober in handen van het Saudische investeringsfonds Public Investment Fund (PIF). Dit busje demonstreerde in de buurt van het stadion tijdens de eerste wedstrijd van de club na de overname.    Beeld AP
Newcastle United kwam in oktober in handen van het Saudische investeringsfonds Public Investment Fund (PIF). Dit busje demonstreerde in de buurt van het stadion tijdens de eerste wedstrijd van de club na de overname.Beeld AP

De Franse politie heeft Khaled Aedh al-Oitabi, een voormalig lid van de Saoedische koninklijke garde, op luchthaven Paris-Charles de Gaulle gearresteerd, dat meldt de Franse radiozender RTL. Al-Oitabi wilde een vlucht nemen naar de Saoedische hoofdstad Riyad, maar staat op de rode lijst van Interpol vanwege een Turks arrestatiebevel.

Al-Oitaibi zou onderdeel zijn geweest van een 15-koppig moordcommando dat werd ingevlogen om de Saoedische journalist Jamal Khashoggi onschadelijk te maken. Khashoggi schreef onder meer voor de Amerikaanse krant The Washington Post regelmatig kritische stukken over de Saoedische kroonprins Mohammed bin Salman. In oktober 2018 had de journalist een afspraak op het Saoedische consulaat in Istanbul om het papierwerk voor zijn huwelijk in orde te maken, maar hij zou het gebouw nooit meer verlaten.

De moord veroorzaakte internationaal veel ophef. Uit geluidsopnamen bleek dat Khashoggi op het consulaat was gemarteld en onthoofd. Zijn stoffelijk overschot is nooit gevonden. Onderzoeken van de Amerikaanse geheime dienst en de Verenigde Naties concludeerden dat Bin Salman de plannen voor gruwelijke moord moet hebben goedgekeurd. Amerika stelde geen sancties in tegen de kroonprins, maar wel tegen 17 Saoedische overheidsambtenaren die betrokken zouden zijn bij de moord. Eén van hen was Al-Oitabi.

Doorbraak

Vorig jaar begon in Turkije een proces tegen 26 mensen die verdacht worden van het organiseren van de moord. Omdat alle verdachten veilig in Saoedi-Arabië verblijven is het vooral een symbolisch proces, maar daar kan verandering in komen nu al-Oitabi is opgepakt. Frankrijk is volgens RTL direct gestart met de procedure om de verdachte aan Turkije uit te leveren.

Agnes Callamard, die het VN onderzoek naar de moord leidde, reageerde dinsdag dat de arrestatie een doorbraak zou kunnen zijn - als de arrestant inderdaad de verdachte Al-Oitabi is. ‘Eindelijk een hoofdrolspeler die kan praten’, schrijft persvrijheidsorganisatie Reporters Without Borders op Twitter. Ook de verloofde van Khashoggi, Hatice Cengiz, reageert op sociale media dat ze de arrestatie ‘van een van de moordenaars van Jamal’ verwelkomt.

Volgens de Saoedische ambassade in Parijs heeft de Franse politie zich vergist en heeft de arrestant niets te maken met de moord. Eerder werden in Saoedi-Arabië een aantal verdachten berecht, maar hun identiteit werd niet bekend gemaakt. Internationale waarnemers waren zeer kritisch over het gebrek aan transparantie en noemden het een schijnproces. ‘Een aanfluiting’, schreef Agnes Callamard op Twitter. ‘De huurmoordenaars zijn schuldig bevonden. Maar de ‘masterminds’ achter de moord gaan niet alleen vrijuit; zij zijn ook nauwelijks geraakt door het proces.’

Hernieuwde relaties

Een vertegenwoordiger van Reporters Without Borders zei vorige week nog tegen persbureau Reuters dat hij vreesde dat het Turkse proces ‘naar de achtergrond’ zou verdwijnen vanwege hernieuwde relaties tussen Turkije en Saoedi-Arabië. Na de moord bereikten de relaties tussen de twee landen een dieptepunt. President Erdogan liet zich zeer kritisch uit over het Saoedische regime, waarna Saoedi-Arabië een informele boycot van Turkse goederen instelde. De afgelopen maanden zochten Turkije en Saoedi-Arabië echter weer toenadering.

Slechts enkele dagen voor de arrestatie vond ook een zeer omstreden ontmoeting plaats tussen de Franse president Macron en de Saoedische kroonprins Mohammed bin Salman. Na de moord op Khashoggi zetten westerse leiders de Saoedische machthebber diplomatiek in de kou. Macron is de eerste belangrijke westerse leider die weer direct met Bin Salman spreekt en helpt hem volgens mensenrechtenorganisaties daarmee zijn politieke positie te herstellen.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden