Verborgen schoonheid

Onder oude witte verf blijkt schilderwerk van architect Cuypers verborgen. 'Je ziet er niets van, maar dit is hartstikke spectaculair'....

'Dit is de mooiste kamer', jubelt Wim Eggenkamp. Hij wijst, in eenvolledig witte ruimte, op een plafond dat zo mogelijk nog witter is. Dekamer bevat weinig dat zijn enthousiasme rechtvaardigt. Vloerbedekkingontbreekt, elektriciteitsdraden steken uit de muur. 'Je ziet er niets van,maar dit is hartstikke spectaculair.'

Eggenkamp is voorzitter van de stichting Kathedrale Basiliek, dieverantwoordelijk is voor de restauratie van de Haarlemse St.Bavo-kathedraal. Hij staat in een kamer van de pastorie en het werk is erin volle gang. Wie goed kijkt, ziet wat hem zo enthousiast maakt.

Her en der in de kamer is de witte verf afgekrabt. Hier een hoekje, daareen reepje. Op de meeste plaatsen niet meer dan enkele centimeters. Maarzonder twijfel zit onder al dat wit op de muren, plafonds,schoorsteenmantels en boekenkasten een rijk palet aan kleuren verstopt. Ookzijn er decoraties en religieus geïnspireerde spreuken aangebracht. Bijde restauratie kwam alles opeens weer tevoorschijn. Eggenkamp: 'We warenhet even kwijt, met dank aan witkwast en voorzetwand. Maar het hele huisis versierd!'

Op zichzelf was het geen verassing. De St. Bavo is tussen 1895 en 1928gebouwd door Jos Cuypers naar een ontwerp van zijn vader Pierre, dearchitect die het Rijksmuseum in Amsterdam ontwierp. Vader en zoon Cuypersstaan erom bekend dat ze zich zelden alleen met de buitenkant van eengebouw bezighielden. Vaak bemoeiden ze zich ook met het interieur enstemden ze dat af op de functie van het gebouw.

De bijna klinische binnenkant van de plebanie, zoals de pastorie van eenkathedraalkerk eigenlijk heet, stemde op geen enkele manier overeen met detot in detail versierde buitenkant van het gebouw, of met de kathedraal.In de witte muren kwamen ook de glas-in-loodramen niet tot hun recht. Defamilie Cuypers kón het eenvoudigweg niet zo bedacht hebben.

'En nu zien we dat binnen- en buitenkant een Gesammtkunstwerk vormen',zegt Eggenkamp. Net als bij het Rijksmuseum heeft Cuypers elke ruimte eeneigen karakter gegeven. Daarbij lette hij zowel op de ligging van de kamersten opzichte van de zon, als op hun functie. 'De ontvangsthal heeft eenvolstrekt andere kleurstelling dan de recreatieruimte van de kapelaans ofhun afzonderlijke kamers', zegt Eggenkamp. 'Dit is behoorlijk bijzonder.'

De vergelijking met het Rijksmuseum gaat misschien wat ver, maar het iseen interessante vondst, beaamt de Rijksdienst voor de Monumentenzorg.Eerst wil de dienst echter inventariseren wat er precies te vinden is. Pasdan is duidelijk of het ook de moeite waard is om het te herstellen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden