reportage

Verboden demonstratie beëindigd: ‘Ik ben geen complotgekkie, maar er zit meer achter dit beleid’

Enkele honderden demonstranten weigerden zondag te vertrekken van het Museumplein in Amsterdam, totdat de politie het waterkanon inzet en tientallen ME’ers de menigte terugduwen. Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant
Enkele honderden demonstranten weigerden zondag te vertrekken van het Museumplein in Amsterdam, totdat de politie het waterkanon inzet en tientallen ME’ers de menigte terugduwen.Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant

De politie heeft zondagmiddag een waterkanon ingezet om het Museumplein leeg te vegen. Daar was een door de gemeente verboden demonstratie tegen de regering gaande. Op het hoogtepunt zouden er volgens de politie zo’n duizend mensen aanwezig zijn geweest. 

Jongemannen met half bedekte gezichten, keurige burgers van middelbare leeftijd, een vrouw die ‘gratis knuffels’ uitdeelt en een man met een bord waarop staat ‘samen met corona krijgen we u onder controle’: het was een bont gezelschap zondagmiddag op het Museumplein. Terwijl rond half vier ME’ers in een linie de laatste demonstranten van het plein afduwen, ijsbeert een vrouw met een sigaret in de hand heen en weer voor een viertal motoragenten verderop. ‘Jullie zijn je ziel aan het verliezen, weet je dat wel?’

Om het plein leeg te krijgen, had de gemeente een noodbevel afgekondigd: niemand mocht meer op het Museumplein verblijven. Enkele honderden demonstranten weigerden echter te vertrekken, totdat de politie het waterkanon inzet en tientallen ME’ers – met achter hen politie te paard en hondengeleiders – rond drie uur de menigte terugduwen en zo het plein leegvegen.

Dat gaat er hard aan toe. Een jongeman die weigert op te staan van het gras naast het Van Goghmuseum krijgt een half dozijn klappen met de wapenstok, totdat hij roerloos blijft liggen en even later alsnog opstaat. Een betoger die met zijn gasmasker inslaat op een ME'er, krijgt er door drie van diens collega's hard van langs. Een ambulance moet komen voor een Franse expat, die naar eigen zeggen aan het basketballen was toen om hem heen een charge begon en een ME’er hem hard op de onderrug sloeg. Hij wordt naar het ziekenhuis gebracht. De politie arresteert 143 mensen. Vijftien van hen zitten nog vast voor openlijke geweldpleging, de rest wordt verdacht van het opzettelijk negeren van een bevel, maar is inmiddels naar huis gestuurd.

null Beeld ANP
Beeld ANP
null Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant
Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant

De demonstratie is georganiseerd door een actiegroep genaamd ‘Nederland in verzet, weg met dit kabinet’, opgericht door de Amstelveener Michel Reijinga. Hij kondigde eerder deze week aan op het Museumplein te zullen demonstreren tegen de regering in algemene zin, en tegen het coronabeleid in het bijzonder.

De gemeente verbood het protest op het Museumplein, maar gaf toestemming voor een betoging in het Westerpark met maximaal vijfhonderd aanwezigen. Reijinga stapte naar de rechter, maar die besloot in het voordeel van de gemeente, ook in hoger beroep. Daarop gelastte Reijinga de demonstratie af, maar op sociale media zeiden duizenden mensen desondanks naar het Museumplein te trekken.

Terwijl de politiehelikopter boven het gebied cirkelde, bouwden enkele demonstranten een feestje. Uit een meegenomen speaker klonk muziek van Lange Frans, een Amsterdamse rapper die gelooft dat de corona-epidemie onderdeel is van een samenzwering. Vuurwerk werd afgestoken. Er waren veel borden, met teksten zoals: ‘Vrijheid nú’, ‘Wíj zijn Nederland’, en ‘NOS = fake news.’ Naast het Concertgebouw beschuldigt een welbespraakte vrouw van eind vijftig een agent ervan ‘het regime te steunen, in plaats van het volk.’ Het woord ‘dictatuur’ valt te pas en te onpas.

Een vrouw van in de dertig zegt desgevraagd ‘geen complotgekkie’ te zijn, maar: ‘De maatregelen die nu worden genomen zijn draconisch. Er zit meer achter dit beleid; de overheid wil het volk volledig onder controle houden. Ik doe dit voor mijn kinderen, voor hun vrijheid, hun toekomst.’ 

Demonstranten op het Museumplein in Amsterdam. Beeld ANP
Demonstranten op het Museumplein in Amsterdam.Beeld ANP

Nadat de politie de menigte van het plein heeft verjaagd, blijven veel demonstranten hangen in omliggende straten, zoals de Paulus Potterstraat en Van Baerlestraat. Het geluid dat klinkt onder buurtbewoners en omstanders is vrijwel unaniem: het recht op demonstratie is een groot goed, ook of juist in deze merkwaardige tijd. Maar als je kunt demonstreren in het Westerpark, dan is het niet nodig om toch het Museumplein op stelten te zetten.

Tegen het einde van de middag is de demonstratie uiteengevallen in een paar laatste groepjes die rondom het nabijgelegen Vondelpark nog met de politie slaags raken. Inmiddels zijn er nauwelijks nog ouderen te zien, noch spandoeken tegen het coronabeleid. Wel Ajax-sjaaltjes: de demonstratie, die gegarandeerd zou ontaarden in onrust, trok ook voetbalhooligans aan. Om kwart voor vijf speelt de Amsterdamse club de klassieker tegen Feyenoord.

‘Inmiddels zijn het bijna alleen nog hooligans waar we mee te maken hebben,’ zegt een ME’er bij het Concertgebouw tegen half vijf. ‘De bezorgde burgers die eerder op het Museumplein stonden, zijn nu echt wel naar huis.’

null Beeld ANP
Beeld ANP
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden