'Verandering van leraren vergt wel een generatie'

Het draait allemaal om de leerkracht. Als die niet verandert, is de basisvorming definitief mislukt. Dat concludeert de Inspectie van het Onderwijs na een van de grootste onderzoeken uit haar geschiedenis....

Juist die leerkracht, zegt Heim Meijerink, hoofdinspecteur van het voortgezet onderwijs, is door de overheid nauwelijks voorbereid op de veranderingen. 'Elke school heeft voor de invoering jaarlijks 60 duizend gulden gekregen, dat is voor zo'n gigantische operatie echt onvoldoende.'

Meijerink leidde het onderzoek waarbij in twee jaar 120 scholen werden doorgelicht, ruim 60 duizend leerlingen toetsen maakten en zestig inspecteurs meer dan zevenduizend lessen bijwoonden.

Als er iets is waar de leerkracht niet van houdt, zijn het pottenkijkers in zijn klas. De leraar leert kinderen iets, neemt hen proefwerken en eindexamens af, en als iemand wil weten hoe hij zijn werk doet, toont hij de cijfers .

Maar de inspectie heeft ook nog een andere standaard voor kwaliteit: hoe geeft de leraar les? Met de cijfers van de leerlingen is weinig mis, zegt Meijerink, maar de manier waarop docenten kennis en vaardigheden overdragen, is achterhaald. - U hebt zelf lessen bijgewoond. Kunt u een voorbeeld geven van een goede les?

'In een brugklas kregen kinderen voor Nederlands een les telefoneren. De leraar slaagde erin om ze in groepjes van twee veel gesprekken met elkaar te laten voeren, terwijl hij tussendoor ook nog uitlegde hoe je tegelijk kunt luisteren en praten en hoe het telefoonboek werkt. De les had tempo, de leerlingen konden wat ze leerden meteen in praktijk brengen, en aan het eind van het uur hadden ze echt iets opgestoken.'

- En een slechte les?

'Een leraar wiskunde die niet veel verder kwam dan de leerlingen aan het werk te zetten met de opgaven uit het boek en rond te lopen om uitleg te geven. Maar toen kreeg hij zoveel last van herrie, dat hij niets anders deed dan iedereen tot rust manen.'

- Waren er scholen waar het de rector lukt om leraren met elkaar te laten praten over hetlesgeven?

'Ik ken een school waar voor de periode van een jaar de vergaderingen van de vaksecties zijn afgeschaft. Dat werkte geweldig. Leraren kregen veel minder de kans met elkaar te klagen over alles wat er misgaat in Zoetermeer. De rector bracht alle docenten bij elkaar die pas een paar jaar op school zaten. Zij spraken over de manier waarop je bepaalde problemen moet aanpakken. Na een tijdje gingen ze zelfs bij elkaar in de les kijken. Dat moet je bereiken.'

- De inspectie heeft veel vertrouwen in de bereidheid tot verandering bij leraren. Waarom? Tot nu toe komt uit al uw eigen onderzoeken dat ze juist niet veranderen.

'Dat klopt, maar zo'n verandering vergt wel een generatie. Bovendien merk ik steeds vaker dat leraren wel weten dat ze op een andere manier les moeten gaan geven, maar dat het nog niet lukt. Daarom willen wij ze wat meer tijd geven. Ik geloof daarin.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden