Venetiaan mag opnieuw pogen macht ex-militairen te breken

RUNALDO Ronald Venetiaan, oud-leraar wiskunde, mag in Suriname voor de tweede keer in tien jaar tijd het puin van Jules Wijdenbosch ruimen....

Nu staat Venetiaan voor dezelfde taak: saneren, de rechtsstaat herstellen en de macht van de voormalige militaire leiders, Bouterse voorop, breken.

Venetiaan (64) is in alle opzichten de tegenpool van zijn omstreden voorganger. Zijn soberheid, pragmatisme en vlekkeloze reputatie steken schril af bij de flamboyante Wijdenbosch die met zijn 'laat maar waaien-mentaliteit'Suriname aan de rand van de afgrond bracht.

In een land waar politici gevoelig zijn voor omkoping, is het een verademing, Venetiaans eenvoudige levensstijl. Hij is ook wars van politiek opportunisme. Kwaliteiten die thans hard nodig zijn.

Toch is Venetiaan, die in de jaren zeventig en tachtig minister van Onderwijs was, niet Surinames ideale politicus. In de achterban van zijn hindoestaanse coalitiepartner VHP wordt hij nog altijd gezien als de exponent van het creoolse nationalisme. Bovendien is hij de man van de voorzichtigheid. Tijdens zijn eerste verbijf in het presidentiële paleis, tussen 1991 en 1996, kwamen die kwaliteiten hem goed van pas. Langzamerhand werd de macht van Bouterses legerleiding gebroken.

Hoewel hij tijdens die regeerperiode de economische neergang tot staan wist te brengen en de financiën van de staat op orde bracht, achtervolgt die harde sanering hem nog steeds. Suriname herinnert zich die jaren van verpauperende bejaarden, de lange rijen voor de winkels en de dramatische koersval van de gulden.

Venetiaan wil zich duidelijk revancheren. In plaats van zich terug te trekken en het leiderschap van zijn NPS, Surinames grootste partij, over te dragen aan de jongere garde, wil hij weer regeren.

Het worden wederom moeilijke jaren. De nieuwe regering moet afrekenen met de drugsbazen, zakenlieden en oud-militairen die zich in de Wijdenbosch-jaren verrijkten. Zo speelde kolonel E. Boerenveen, chef defensiestaf op Defensie én succesvol zakenman, een cruciale rol in de regering-Wijdenbosch. En die andere ex-militair, Desi Bouterse, dreigt opnieuw Venetiaans eerste regeringsjaren te domineren.

Net als in 1991. Toen werd de legerleider aan de kant geschoven, nu zal geprobeerd worden Bouterse aan te klagen voor de decembermoorden van 1982. Het zal van Venetiaans daadkracht en politieke wil afhangen of dit voornemen tot een goed einde kan worden gebracht. Bouterse staat nu niet alleen aan het hoofd van de grootste oppositiepartij in het parlement, ook beschikt hij over genoeg informele macht in het leger, zakenleven en overheid om het deze regering de komende jaren knap lastig te maken.

Venetiaan weet dat de verwachtingen onder de Surinamers hooggespannen zijn. Op 25 mei gaf het volk een ruim mandaat aan de 'oude politiek' waarvan Venetiaan één van de belangrijkste leiders is. Zijn Nieuw Front-coalitie kreeg 33 zetels, genoeg om goed beleid en goed bestuur mogelijk te maken. Nederland dringt daar ook op aan als voorwaarde om de geldkraan weer open te draaien.

Hervatting van die hulp zal een van zijn prioriteiten zijn. Op 25 november, als Suriname 25 jaar onafhankelijkheid viert, moet al duidelijk zijn of Ronald Venetiaan aan het hoofd staan van een regering die voortvarend te werk gaat.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden