Veiligheidsdiensten hebben kritiek op Belgische energiedeal met China

De Belgische staatsveiligheidsdiensten maken zich ernstige zorgen over een deal tussen de Vlaamse netbeheerder Eandis en het Chinese staatsbedrijf Stade Grid. In een rapport waarschuwt de veiligheidsdienst dat Vlaamse technologie via State Grid bij het Chinese leger kan belanden. Toch vinden veel Vlaamse gemeenten, die Eandis in handen hebben, het Chinese bod onweerstaanbaar.

Vlaams minister van Energie Bart Tommelein waarschuwt dat State Grid nauwe banden heeft met de Chinese inlichtingendiensten en het Chinese leger, en maant tot 'grote voorzichtigheid'. Beeld belga

Vier maanden geleden kondigde Eandis, de grootste beheerder van stroom- en gasnetwerken in Vlaanderen, met trots een grote kapitaalsinjectie aan: de Chinese energiegigant State Grid Company of China zou 830 miljoen euro neertellen voor een minderheidsparticipatie van 14 procent, veel meer dan de 500 à 600 miljoen euro die anderen boden. De aandeelhouders van Eandis, 229 Vlaamse gemeentes, hoorden de kassa al rinkelen.

Maar in aanloop naar de aandeelhoudersvergadering van 3 oktober, waar over de miljoenendeal wordt gestemd, nam de kritiek op de deal toe. Volgens kenners is het onduidelijk waarom State Grid, het op een na grootste bedrijf ter wereld, zo'n smak geld neerlegt voor Eandis. Ze vermoeden dat State Grid, ondanks zijn beperkte participatie, invloed zal willen uitoefenen op het beleid van Eandis.

Critici noemen het sowieso onverstandig om een Chinees staatsbedrijf toe te laten in een cruciale sector als het energienetwerk. Recent blokkeerde de Australische overheid om die reden een deal met State Grid. De Britse overheid gaf wel zijn fiat voor de betrokkenheid van een Chinees staatsbedrijf bij de bouw van een kerncentrale, maar pas na extra garanties dat 'Peking het licht niet kan uitdoen in Londen'.

De meeste Vlaamse gemeentes, die zelf niet de middelen hebben om in Eandis te investeren, wuifden die kritiek aanvankelijk weg. Meer dan de helft stemde al in met de instap van State Grid. Voor een definitieve goedkeuring is het akkoord van drievierde van de gemeentes nodig.

Maandag kwam de deal alsnog op de helling de staan, toen Vlaams minister van Energie Bart Tommelein (Open VLD) 'nieuwe gevoelige informatie' van de Belgische staatsveiligheid onthulde. Die waarschuwt dat State Grid nauwe banden heeft met de Chinese inlichtingendiensten en het Chinese leger, en maant tot 'grote voorzichtigheid'.

De burgemeester van Gent Daniël Termont (sp.a) wil dat de stemming van 3 oktober wordt uitgesteld, en ook andere gemeentes beginnen te twijfelen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden