VEGETARIERS

De mens is een vredelievend dier. Daarom wil hij niet horen dat hij op een roofdier zou lijken. Ondanks het feit dat we enige miljoenen jaren als honden op wild gejaagd hebben....

PATRICK FAAS

Dat dieet past bij de mens. We hoeven slechts eens in de vijf jaar vlees, vis, of insekten te eten. Ons lichaam kan de daaruit verkregen B-vitamines zo lang opslaan. Vitamine C in groente heb je echter iedere dag nodig.

Ook toen de mens ophield met zwerven en met akkerbouw begon, bleef vlees uitzonderlijk voedsel. Het vee, dat eieren, melk, wol en trekkracht leverde, werd alleen geslacht in offerceremoniën, waar een feestmaal op volgde. Zo raakte vleesconsumptie verbonden aan religie.

Vanaf de vijfde eeuw voor Christus werden er zo veel dieren geofferd, dat vredelievende mensen in Europa en Azië zich ertegen gingen verzetten en vegetariër werden. In het Westen was dat in strijd met religieuze en sociale verplichtingen. Vegetariërs als de cynici stonden buiten de maatschappij die zij aanklaagden.

Hetzelfde gold oorspronkelijk voor de christenen, die veelal vegetarisch leefden tot ze aan de macht kwamen. Daarna wees men op een visioen van Petrus, waarin alle dieren kosjer en eetbaar verklaard waren. Vlees hoorde dus thuis op de christelijke feesttafel. De middeleeuwse Katharen kregen zelfs problemen met de kerkelijke macht, vanwege het streng veganistische dieet dat zij volgden.

In het Oosten liep het anders. Ooit werden ook in India koeien geofferd en gegeten, maar toen jaïnisten en boeddhisten het bloedvergieten onheilig verklaarden, namen de brahmanen hun vegetarische levensstijl al snel over. De koe werd in het vervolg gespaard. Tegenwoordig is vegetarisme in India klasse-gebonden. Brahmanen onthouden zich van vlees, vis, alcohol, tabak, specerijen en sterke groenten als ui en knoflook. Lagere kasten zouden ook vegetarisch moeten eten, zeker op feestdagen, maar ze zijn vrij in het gebruik van specerijen, knoflook en alcohol. De laagste kasten kunnen alles hebben. Vandaar dat de vegetarische keuken van India zo'n hoog niveau heeft.

Het is ook via India dat de vegetarische keuken ingang vond tot Europa. Vooral bij de Engelsen sloeg het vegetarisme aan, maar ook bij de Duitsers. Hitler was vegetariër, niet op de laatste plaats vanwege zijn vermeende verwantschap met de arische brahmanen. Zijn keuze van gerechten was echter niet erg Indisch; veel aardappels en slagroomgebak. In Engeland aten vegetariërs tot na de oorlog voornamelijk groente met kerriesaus, maar daar is verbetering in gekomen.

In Nederland volgen sommige vegetariërs het Indiase voorbeeld. Zij onthouden zich van vlees en onttrekken zich zo aan medeplichtigheid. Anderen, meer in de westerse traditie, bevechten het onrecht in de maatschappij. Vooral veganisten, die ook honing, melk, eieren, leer en wol weigeren, zijn radicaal. 'Aan de politiek hebben we niets', zegt Geoffrey Deckers van PETA Nederland: 'Links wil dat vlees binnen het bereik van ieder inkomen blijft. Rechts is alleen geïnteresseerd in winst. Daarom moeten wij iedereen wakker schudden en opkomen voor de rechten van het dier.'

Onder begeleiding van hard-core-muziek, groeit de veganistische beweging snel. Men zingt tegen dierenmoord en sommigen zijn bereid tot harde acties. Momenteel worden de 25-jarige Erik en de 20-jarige Frank van het AJF vastgehouden op verdenking van brandstichting. Er zijn aanslagen geweest op slachthuizen in Noord-Holland en vrachtwagens van Hot Dog Kind. Een cynisch gebaar van vredelievende jongeren.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden