Veelzijdige wildebras en opgewekte dwarsligger

Ze had een veelzijdige loopbaan, van kunstzinnig therapeut tot vluchtelingen-moeder. Caecilia Jansen-Verkleij was een wildebras met het hart op de goede plaats.

Beeld P. P. J. C. Jansen

Hadi Tehrani vluchtte twintig jaar geleden uit Iran, moederziel alleen. Hij kwam terecht in het opvangcentrum Crailo, niet ver van Hilversum. 'Ik liep er de eerste dag rond om eens naar de voorzieningen te kijken. In het atelier kwam ik Caecilia tegen. Ze was zo vriendelijk.' Enkele maanden later moest hij een zware schouderoperatie ondergaan. 'Het ergste is dat je zo'n ervaring met niemand kunt delen. Je hebt hier geen familie of vrienden. Maar wie zat er naast mijn bed toen ik uit mijn narcose ontwaakte? Caecilia. En ze keek mij aan zoals een moeder haar kind.'

Caecilia Jansen-Verkleij was getrouwd met de cabaretier Fons Jansen, die onder ouderen nog altijd in de herinnering voortleeft om De Lachende Kerk, de onemanshow waarin hij begin jaren zestig de hypocrisie van de katholieke kerk op de hak nam. Hij stierf in 1991, op 65-jarige leeftijd.

Nu, 24 jaar later, is ook zijn echtgenote overleden. Zij had haar eigen loopbaan. In Crailo runde ze een atelier waar de bewoners - soms werden er wel 55 verschillende talen gesproken- met elkaar konden communiceren door middel van de schilderkwast. Een vluchtelingengezin ondersteunde ze bij de de oprichting van een eigen kapsalon in Almere.

Maatschappelijk actief

Caecilia Verkleij werd geboren in een boerengezin met negen kinderen in Alphen aan den Rijn. In de oorlogsjaren fietste zij, het brutaaltje van de familie, met kazen onder haar kleren naar hongerend Amsterdam. Haar opleiding kon ze in die roerige periode niet afmaken. Ze ontmoette Fons Jansen, die in Alphen zat ondergedoken. In 1950 trouwde het stel. Hij werkte in die tijd als omroeper en journalist.

Ze woonden vijf jaar op een woonboot voordat ze een huis konden betrekken. Het echtpaar kreeg vier kinderen. Zij had er wel tien gewild, maar ze wilde ook tijd overhouden om maatschappelijk actief te zijn. Zo gaf ze les in seksuele voorlichting en zat ze in het bestuur van de Kees Boekeschool in Bilthoven.

Jansen-Verkleij maakte zich sterk voor onderwijs waarin meer ruimte was voor de creativiteit van het kind. Met haar echtgenoot liep ze voorop in de moderniseringsbeweging van de kerk. Vaak kwamen er paters over de vloer, zo herinnert hun zoon Lucas zich. 'En daar was er een bij die een vriendin had. En zelfs een die met de zus van Caecilia zou trouwen.'

Kunstzinnig therapeut

Nadat ze in de vroege jaren zeventig een opleiding had gevolgd tot kunstzinnig therapeut, begon ze een atelier aan huis voor mensen met psychische stoornissen. Later konden daar ook vrouwen in de overgang terecht.

Ze maakte grote reizen, vaak zonder haar echtgenoot, die vanwege zijn werk niet zomaar meekon. Uit de hele wereld nam ze bijzondere voorwerpen mee - van halfedelstenen en rieten vlechtwerkjes tot lege struisvogeleieren - waarmee ze het Hilversumse huis inrichtte als een schatkamer van Ali Baba.

In de jaren negentig kwam ze in het vluchtelingenwerk terecht. In het asielzoekerscentrum in Crailo, een voormalig militair complex, gaf ze de bewoners de kans zich creatief te uiten en ontfermde ze zich over mensen die in Nederland geen contacten hadden. Op haar begrafenis waren tientallen voormalige asielzoekers aanwezig, onder wie Tehrani.

Wijs, doch streng

Op haar rouwkaart wordt Jansen-Verkleij gekenschetst als een 'onstuimige natuurkracht, een veelzijdige wildebras en een opgewekte dwarsligger'. Lucas Jansen noemt zijn moeder een wijze, doch strenge vrouw: 'Niet gemakkelijk, maar met het hart op de goede plaats.'

Nu is Crailo, waar Hadi Tehrani midden jaren negentig werd opgevangen, onlangs wederom opengesteld voor nieuwe asielzoekers.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden