Veelvraat woelt enquêtelandschap om

De Hond is helemaal terug als opiniepeiler, na een escapade als internetondernemer. Opnieuw beïnvloedt zijn 'ondoorgrondelijke' methode de stemming voor de verkiezing....

De geldigheid van dit adagium werd onderstreept door het feit dat zijn vader het persoonlijk kon overdragen: hij had Auschwitz overleefd. Zijn eerste echtgenote had hij er moeten achterlaten, maar de vrouw met wie hij zijn leven zou voortzetten, doorstond er de experimenten van Mengele. In 1947 kreeg zij Maurice - haar enig kind.

In het gezinsleven speelde deze episode geen overheersende rol, denkt Maurice. 'Als ze erover spraken, was het alleen over een paar leuke voorvallen', zei hij ooit in Elsevier. Pas later ontwaarde hij bij zichzelf een symptoom van 'de tweedegeneratieziekte': hij wil zijn ouders nergens mee belasten. Zelfs niet met de dood - op zijn 33ste verjaardag - van zijn (eerste) vrouw. 'Toen ik hoorde dat zij dood zou gaan, was het eerste dat ik dacht: wat erg voor mijn ouders', noteerde NRC Handelsblad in 2000.

Omgekeerd heeft hij zijn ouders altijd deelgenoot gemaakt van zijn successen. Zijn vader volgde zijn verrichtingen als scheidsrechter in het betaald voetbal, en vergezelde hem geregeld naar de opnamen van De Rooie Haan: het rellerige discussieprogramma van de Vara waar Maurice in 1976 debuteerde met zijn 'methode-De Hond'.

De toenmalige partijleider van de VVD, Hans Wiegel, kan zich dat optreden nog goed herinneren. 'De Hond stelde ons bij die gelegenheid 36 zetels in het vooruitzicht. Mijn fractiegenoten waren daar nogal opgetogen over. Bij onze eerstvolgende vergadering, de dinsdag daarop, stonden ze ongeveer te dansen op tafel. Maar ik zei: dit is het ergste dat ons kon overkomen. Want ons succes bij de volgende verkiezingen zal niet worden getoetst aan ons huidige zetelaantal, maar aan de prognose van De Hond. Dat kan dus alleen maar tegenvallen, en ik verdacht hem ervan dat dat ook de bedoeling was.'

De streken die hij De Hond toedichtte, stonden een goede persoonlijke verstandhouding overigens niet in de weg. Het feit dat beiden een vrouw hebben verloren, gaf hun een gevoel van lotsverbondenheid. Maar Wiegel zegt bovenal veel bewondering te hebben voor de manier waarop De Hond zijn product heeft uitgevent. 'Ook het Nipo peilde eertijds de kiezersgunst, maar stelde zich op het standpunt dat de cijfers voor zichzelf moesten spreken. Daarentegen hield De Hond er geweldige verhalen bij. Daarin onderscheidde die zogenoemde methode-De Hond zich van andere technieken.'

Wat branchegenoot Reinier Heutink - directeur van Interview/NSS - betreft, is dat nu juist de zwakte van De Hond. 'Hij heeft welbewust zijn naam verbonden aan een methodiek. Maar daardoor heeft die methodiek ook iets ondoorgrondelijks gekregen. Ze is een onontwarbare kluwen van uitslagen, correctiemechanismen en een eigen inbreng. De Hond vindt de eieren die hij zelf heeft verstopt.' Dat laat onverlet dat hij 'erg veel goede dingen heeft gedaan voor het vak', erkent Heutink.

De kwaliteiten die hem worden toegeschreven - inzet, doorzettingsvermogen en commercieel inzicht - kwamen minder tot hun recht in die andere rol die De Hond voor zichzelf zag weggelegd: die van internetondernemer. De ICT-projecten waarvoor Vendex en Wegener hem hadden aangetrokken, zijn nooit voldragen. En de beursgang van Newconomy heeft slechts de analen gehaald als notoire zeperd. 'Zijn ideeën zijn goed, maar hun uitvoering is slecht', zegt een collega uit die tijd. En volgens Wiegel - tevens oud-commissaris van Newconomy - miskent De Hond dat het besturen van een bedrijf nu eenmaal andere kwaliteiten vereist dan het verkopen van een opiniepeiling. Maar De Hond zelf ziet het anders. 'Mijn tekortkoming is misschien dat het mij niet lukt om mensen te overtuigen als ze niet willen.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.