Veel minder zwart geld teruggehaald

Het beleid van de Belastingdienst om zwart geld dat in het buitenland is gestald, terug naar Nederland te lokken, is uitgewerkt. In 2011 maakten tot nu toe slechts 495 mensen gebruik van de inkeerregeling, tegen meer dan 9.000 mensen over heel 2009. Dat is een daling van meer dan 90 procent.

© ANP

Ook de naar Nederland teruggeboekte bedragen liepen sterk terug. Tot nu toe meldden belastingplichtigen in 2011 voor 105 miljoen euro aan zwarte vermogens aan bij de fiscus. In 2009, het topjaar van de amnestieregeling, werd er 2,7 miljard euro aan zwart geld gerepatrieerd en in 2010 318 miljoen. De afgelopen drie jaar incasseerde de fiscus circa 600 miljoen euro aan belastinggeld, zo blijkt uit gegevens van de Belastingdienst.

De scherpe daling van het aantal inkeerders is een tegenvaller voor het ministerie van Financiën. Het terughalen van zwarte vermogens was een van de speerpunten van het beleid van Jan Kees de Jager, de vorige staatssecretaris en huidige minister van Financiën. De Jager wilde de verlaging van de belastingtarieven bekostigen door meer zwart geld naar Nederland terug te halen.

Onduidelijk is hoeveel zwart geld van Nederlanders er over de grens is gestald, maar zeker is dat het nog om tientallen miljarden euro's gaat.

Er zijn diverse redenen dat Nederlanders met zwart geld zich niet meer uit zichzelf melden bij de fiscus. Ten eerste moeten de inkeerders sinds medio 2010 een boete van 30 procent betalen over de belasting, die is verschuldigd over het zwarte vermogen dat zij opbiechten. Voor 2010 bestond die boete niet.

Daarnaast heeft het ministerie de afgelopen twee jaar veel minder ruchtbaarheid gegeven aan zijn pogingen om zwart geld op te speuren. Publiciteit over successen in de strijd tegen zwarte vermogens, zoals de vondst van cd-roms met geheime bankgegevens, leidde in het verleden tot een run op de vrijwillige inkeerregeling.

Volgens Oud-FIOD-inspecteur Ton Apeldoorn, die nu een bedrijf heeft dat inkeerders bijstaat, is het opdrogen van het gerepatrieerde zwarte geld het gevolg van weifelend optreden door de fiscus. 'De overheid zegt wel dat ze zwarte vermogens gaat terughalen, maar dat lukt nauwelijks. Het is een simpele risicoafweging: zeker nu je een boete moet betalen. Omdat de kans klein is dat de belastingdienst het zwarte vermogen opspoort, laten steeds meer vermogende Nederlanders het geld gewoon staan op een buitenlandse rekening.'
De Belastingdienst noemt een aantal redenen voor het opdrogen van de zwarte vermogens. De vijver van zwart geld is kleiner geworden door het succes van de inkeerregeling, zegt een woordvoerder.

Daarnaast ziet de fiscus een verschuiving van het zwarte geld. Het wordt vaker ondergebracht in speciale vehikels, zoals in het buitenland geregistreerde stichtingen, trusts en andere constructies.
Het ministerie heeft zijn beleid gericht op het achterhalen van deze nieuwe vormen van zwarte vermogens in voorbereiding, aldus de zegsman. De belastingdienst zegt weinig over eventuele successen, omdat die vaak te herleiden zijn tot individuele gevallen. Ook is er de afgelopen tijd een aantal schikkingen getroffen in zwartgeldzaken die niet naar buiten konden worden gebracht.

Volgens de zegsman gaat Nederland op korte termijn verkennende gesprekken voeren om direct bij Zwitserse banken belasting te heffen over door Nederlanders gestald zwart geld.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.