Veel dertigers moeten hier wel bij hun ouders wonen

RomeMichaël Zeeman..

Michaël Zeeman

Zij zijn 26, 31 respectievelijk 42 jaar, de vrouw en de twee mannen, volslagen verschillend in achtergrond, maar wat hen bindt is hun ambitie – en het feit dat zij alledrie nog bij hun ouders wonen. Daar heeft hun ambitie ook rechtstreeks betrekking op: niets liever zouden Claudia, Nico en Alfredo doen, dan hun ouderlijk huis achter zich laten en ergens voor zichzelf beginnen. Dat klinkt onvriendelijker dan zij het bedoelen, want vanzelfsprekend, zij hebben het goed thuis – maar, zeg nou zelf, wordt het geen tijd dat zij op eigen benen gaan staan?

Nee, met ‘hotel mama’, met gemakzucht en een overdreven gehechtheid aan de keuken thuis, hebben hun levensomstandigheden niets te maken. Hun uitgestelde zelfstandigheid is onvermijdelijk.

Want zij maken deel uit van het groeiende leger van de ‘precariati’, de werknemers met een tijdelijk arbeidscontract. Dat kan in Italië eindeloos worden verlengd, maar het kan even gemakkelijk aan het eind van de week of de maand worden opgezegd. De faciliteit is, in haar huidige vorm, geïntroduceerd onder het vorige kabinet, dat van Silvio Berlusconi, om de Italiaanse economie rijp te maken voor de globalisering van de 21ste eeuw. En alle beloften ten spijt maakt de huidige regering, die van Romano Prodi, nog geen aanstalten om de regeling op te heffen of bij te stellen. Want ook die wil de nationale economie drastisch moderniseren – en flexibiliteit is daarbij een sleutelbegrip.

In feite is de wet op de tijdelijke arbeidskrachten een omgekeerde versoepeling van het ontslagrecht: werkgevers kunnen mensen aannemen op tijdelijke contracten, die keer op keer kunnen worden vervangen door een nieuw tijdelijk contract. Uitzendbureaus maken er gebruik van, vanzelfsprekend, call-centers, maar inmiddels is het (hoger) onderwijs een goede derde op de markt van tijdelijk werk. Getalenteerde, vlijtige jonge onderzoekers en docenten hebben het nakijken als het om een vaste aanstelling gaat. Afhankelijk van de toevloed van werk kunnen zij aan de slag blijven of de laan uit worden gestuurd.

Er zijn er bijna een miljoen van, en hun aantal neemt jaarlijks toe. De onzekerheid van hun bestaan – het gemiddelde maandinkomen van de tijdelijke krachten is 500 euro – noopt hen ertoe het zoeken van huisvesting of het stichten van een gezin uit te stellen. De sociale gevolgen daarvan zijn enorm, al was het maar omdat de Italianen welbeschouwd een uitstervend volk zijn, met een geboortecijfer van nauwelijks boven de één, het laagste van heel Europa. Maar ook de verstopping van de arbeidsmarkt, het uitblijven van een nieuwe, duurzaam getrainde generatie van werknemers, zal op den duur schadelijk blijken.

Voor geen van drieën is er zicht op verbetering, nu ook de regering-Prodi, ondanks het massale protest van drie weken terug tegen de wet op de tijdelijke arbeidscontracten, geen heil ziet in het versterken van hun positie. Er zit voor hen niets anders op dan hard te blijven doorwerken en te hopen dat de dag komt waarop zij, royaal de 30 en soms zelfs al de 40 voorbij, de deur van het ouderlijk huis achter zich kunnen dichtslaan.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden