Vatenbommen in Aleppo: 'Je kijkt in de lucht en hoopt niet getroffen te worden'

Voor de derde dag op rij wordt Aleppo, de grootste stad van Syrië, vanuit de lucht gebombardeerd met zogeheten 'vatenbommen'. Volgens activisten zijn daarbij vandaag 36 doden gevallen, bovenop de 139 doden die de afgelopen twee dagen vielen. 'Assad wil in de aanloop van de vredesconferentie in Genève laten zien hoe sterk hij is.'

Een man helpt een gewonde die slachtoffer is geworden van een aanslag met een 'vatenbom' in het Maadi-district in Aleppo. Beeld afp

'Je ziet een helikopter hoog in de lucht en weet dat er elk moment explosieve vaten gedropt kunnen worden', vertelt Abdurrahman Safeerah, een 25-jarige leraar Engels uit Aleppo. 'Het is heel beangstigend, want je kunt nergens heen om te schuilen. Je weet van tevoren niet waar de bommen gaan landen en bovendien heb je niets aan een dak boven je hoofd. Zo'n vatenbom kan in één keer een heel gebouw wegvagen.'

De afgelopen dagen wordt Aleppo, in het noorden van Syrië, overspoeld door een nieuwe golf van geweld. Nu de chemische wapens zijn weggeruimd, lijkt het regime een nieuwe tactiek toe te passen: de inzet van 'vatenbommen', olievaten die gevuld zijn met de springstof TNT. Het is goedkoop materiaal en veroorzaakt enorme schade.

Vorig jaar werden die vatenbommen ook al eens ingezet door het regime, vertelt Safeerah. 'Maar nooit eerder heb ik meegemaakt dat ze zo vaak en veel achter elkaar worden gebruikt. De afgelopen dagen werden er bij elke aanval zo'n tien vaten tegelijkertijd gedropt. Je kijkt in de lucht, volgt de koers van zo'n helikopter en hoopt maar dat je niet getroffen zal worden. Meer kun je niet doen.'

'Meer dan honderd doden'
Hoeveel doden er de afgelopen dagen zijn gevallen bij de luchtaanvallen is door het gebrek aan objectieve bronnen ter plaatse moeilijk te zeggen. De Lokale Coördinatie Comités (LLC), die op hand zijn van de oppositie, maakten melding van 83 doden op zondag, onder wie 27 kinderen. Maandag zouden er 56 personen bij de luchtaanvallen gedood zijn en vandaag 36. Er worden nog steeds lijken onder het puin vandaan getrokken.

Op foto's en video's (zie ook de beelden onder dit artikel) is te zien hoe mensen in blinde paniek rondrennen tussen de brokstukken. Gewonden worden met loeiende sirenes of simpelweg in pick-uptrucks of bestelbusjes afgevoerd.

Op Twitter dook een foto op van een vrouw die is ontsnapt aan een aanval. Haar jas en hoofddoek zijn bedekt met een laag stof en aan iedere hand trekt ze een bebloed kind met zich mee. Een andere foto toont een huilende vader met zijn dode kind in de armen.

Het door de staat gerunde nieuwsagentschap SANA liet weten dat 'terroristische groepen volledig zijn geëlimineerd'. Over vatenbommen werd met geen woord gerept.

Verwoeste huizen in Aleppo na aanvallen met vatenbommen. Beeld getty

'Helft van de inwoners is dakloos'
Dat er zoveel doden te betreuren zijn, heeft volgens Safeerah onder meer te maken met het feit dat veel mensen opeengepakt in hun huizen zitten. 'De stad is opgesplitst in twee delen: rebellengebied en regeringsgebied. Ongeveer de helft van de inwoners in rebellengebied is door de aanvallen dakloos geworden. Ze zoeken onderdak bij familieleden of buren wiens huis nog wel overeind staat. Soms zitten er tien of twintig personen op één kamer. Als er dan een bom op valt, zijn er meteen veel doden te betreuren.'

Safeerah vreest dat de bombardementen de komende weken zullen doorgaan. 'De vredesconferentie in Genève is in zicht. Voor Assad is dit een goed moment om de oppositie zoveel mogelijk te verzwakken. Hij wil tegelijkertijd laten zien hoe sterk zijn positie is.'

De Syrische regering heeft aangegeven dat het deel zal nemen aan de vredesconferentie op 22 januari, maar dat het niet voornemens is de macht over te dragen. De oppositie - die ernstig is verdeeld - heeft tegelijkertijd aangegeven dat het alleen wil deelnemen als Assad zijn macht opgeeft.

De Verenigde Naties hebben in aanloop van de conferentie alvast de noodklok geluid. Ze hebben een recordbedrag van 6,5 miljard dollar gevraagd voor hulp aan de groeiende vluchtelingenstroom. De organisatie voorspelde deze week dat het aantal Syrische vluchtelingen tegen het einde van 2014 zal verdubbelen tot meer dan 4 miljoen. 75 procent van het Syrische volk heeft op de korte termijn voedselhulp nodig.

Te gevaarlijk
Volgens Safeerah is het tekort aan voedsel in Aleppo niet het grootste probleem. Anders dan in de hoofdstad Damascus zijn wijken niet hermetisch afgesloten van de buitenwereld. 'Er is eten, maar wel in beperkte mate. Veel mensen reisden voorheen dagelijks af naar het zuiden van Aleppo, waar akkerbouw wordt bedreven. De producten werden weer naar de stad vervoerd om daar op markten te verkopen. Nu is het te gevaarlijk geworden om naar het zuiden af te reizen.'

Regeringsstrijders liggen op de loer, maar ook islamitische radicalen - die zich onder de noemer 'oppositie' scharen - zijn een toenemend probleem. Ze vallen geregeld strijders van het Vrije Syrische Leger aan of hebben het op burgers gemunt, die soms op wrede wijze worden onthoofd. Dat het extremisme voet aan de grond heeft gekregen in Syrië is deels te wijten aan de lakse houding van het Westen, vindt Safeerah. 'Veel van die strijders komen via Turkije het land in. Turkije is een NAVO-land. Waarom beschermt Amerika de grenzen niet?'

'Voor Assad is de aanwezigheid van terroristen een voordeel', vervolgt Safeerah. 'Hij kan naar buiten toe aantonen dat hij al het recht heeft om hard op te treden. Maar wij zijn geen terroristen, wij zijn burgers.'

Hieronder enkele video's die net na de aanslagen met vatenbommen zijn gemaakt. Let op: de beelden kunnen als schokkend worden ervaren.

Beeld afp
Beeld afp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden