nieuws hoge kosten huishoudens

Vaste lasten doen forse greep in huishoudportemonnee, niet eerder zo hoog in afgelopen tien jaar

Huishoudens zijn steeds meer geld kwijt aan de vaste lasten. De hap die onder meer de energierekening, huur of hypotheek uit het inkomen nemen, is gemiddeld 5 procent groter dan tijdens de crisis tien jaar geleden.

Rotterdam Woning bezichtiging van een voormalig huurhuis wat nu te koop staat. Beeld Arie Kievit

Dat meldt het Nibud. Bij een modaal huishouden (2.252 euro netto per maand) met een gemiddelde huur gaat inmiddels 55 procent op aan vaste lasten. Het budgetinstituut spreekt van een zorgelijke ontwikkeling. Zodra mensen meer dan de helft van hun budget kwijt zijn aan zulke noodzakelijke uitgaven, kan er te weinig geld overblijven voor andere zaken, van kleding tot onverwachte reparaties.

‘Het verklaart voor ons waarom zoveel mensen - bijna 40 procent - moeite hebben met rondkomen en het niet lukt om te sparen’, zegt Nibud-directeur Arjan Vliegenthart. ‘Zodra er in dit huishouden extra kosten komen, door bijvoorbeeld hogere zorgkosten, betekent dit financiële stress.’ Uit eerder onderzoek van het budgetinstituut bleek dat het percentage huishoudens toeneemt dat niet altijd de huur of hypotheek op tijd betaalt: van 12 procent in 2012 naar 19 procent in 2018.

Hogere energierekening

Een van de belangrijkste oorzaken van de lastenstijging is de energierekening. Een gemiddeld huishouden betaalt dit jaar bijna 28 euro per maand extra. Iets meer dan de helft van die stijging zit hem in de hogere energiebelasting. Ook de zorgverzekering is het afgelopen decennium steeds duurder geworden. Daarbij geldt dat hoe lager het inkomen is, hoe groter het deel dat wordt opgeslokt door de vaste lasten.

Opvallend is hoe zwaar huurders worden getroffen. Terwijl huiseigenaren de afgelopen jaren profiteerden van de dalende hypotheekrente, zijn de huren aanzienlijk gestegen. Vooral in 2013 en 2014 ging het hard. Bovendien worden huiseigenaren behoed voor te hoge uitgaven door de strengere leennormen. ‘Dat helpt’, meent een woordvoerder van het Nibud, ‘daardoor blijven de vaste lasten beperkt’.

Vorig jaar berichtte het Nibud dat, ondanks de economische voorspoed, 53 procent van de huurders moeilijk rond zegt te komen. Bij de huiseigenaren geldt dat nog slechts voor iets meer dan een kwart. In totaal kampen ruim 700 duizend huishoudens met wat het Nibud ‘ernstige betalingsproblemen’ noemt. De aanleiding is vaak een onverwachte gebeurtenis als scheiding, ontslag of arbeidsongeschiktheid. Een van de gevolgen is dat zorgverzekeraars en energieleveranciers het aantal wanbetalers zien toenemen.

3 tips voor lagere lasten

1) Verzekeringen

Veel Nederlanders zijn ‘oververzekerd’. Het is verstandiger én goedkoper om alleen dat te verzekeren wat u niet kan betalen. Een reis- of rechtsbijstandverzekering blijkt lang niet altijd nodig. Spullen als smartphones apart verzekeren is al helemaal overbodig.

2) Telefoon en televisie

Niet alle door het Nibud genoemde vaste lasten zijn anno 2019 nog even onmisbaar. Tv-abonnement? Alle publieke zenders kunnen gratis online bekeken worden, net als veel commerciële omroepen. Ook een vaste telefoonaansluiting is dankzij goedkoop mobiel bellen niet langer een must. Het voordeligst is een ‘sim-only’ abonnement, dus exclusief de nieuwste smartphone.

3) Energierekening

Wie elk jaar wisselt van energieleverancier, kan enkele tientjes per maand besparen. Hetzelfde geldt voor de zorgpolis en andere verzekeringen. Het verschil tussen de goedkoopste en duurste autoverzekering bedraagt volgens vergelijkingssite Independer zelfs 800 euro per jaar.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.