Varkensstal of natuurbehoud, dat is de keuze

Deze verkiezingen gaan uitsluitend over de natuur, het enige onderwerp waar provincies echt over gaan.


Deze verkiezingen gaan maar over één ding. Niet over de toekomst van deze regering. Niet over de Eerste Kamer. Niet over de populariteit van Rutte of Cohen. Deze verkiezingen gaan uitsluitend over de natuur, het enige onderwerp waar provincies echt over gaan.

Tot nu toe gingen provincies ook over jeugdzorg, maar dat onderwerp gaat naar gemeenten. Resteert alleen natuur. Provincies gaan ook wel over ruimtelijke ordening, wegen en openbaar streekvervoer, maar ook dat heeft alles met de natuur te maken. Minder streekvervoer betekent meer autoverkeer en meer wegen. Meer wegen betekent minder natuur, meer razende auto’s die op hogere snelheid nog meer padden, vossen, hazen, eekhoorns, dassen en reeën doodrijden.

Bezuinigingen ongedaan

De regering voert de maximumsnelheid op en snijdt fors in uitgaven voor natuurbeheer; provincies hebben de mogelijkheid die bezuinigingen met eigen middelen ongedaan te maken. Of de regeringsplannen tegen de natuur doorgaan, hangt dus vooral van de provincies af. Daarbij wil de regering het aantal overheidslagen dat over één onderwerp gaat, verminderen. Dat zal de invloed van de provincie op natuurbeleid verder vergroten.

De vele voorstellen van de afgelopen maanden om de natuur te laten barsten tellen op tot een imposant natuurafbraakplan. Men wil bijvoorbeeld de natuur alleen nog met Europese regels beschermen. Wat van Europa moet, daar komen we helaas niet onderuit. Maar eigen natuurambitie hebben we niet. Alle 63 natuurgebieden met de status ‘beschermd natuurmonument’ verliezen deze. Want die status belemmert economische activiteiten, schreef staatssecretaris Bleker vorige week aan de Tweede Kamer.

Boomkikker

In het Teeselinkven in Neede bijvoorbeeld sterft dan de boomkikker uit (Opinie & Debat, 1 maart). In resterende natuurgebieden zoals de Waddenzee of de grote Peel verdwijnen belangrijke natuurdoelen, zoals rust en ruimte, waardoor bescherming veel minder voorstelt. Ook zet de regering een dikke streep door de vervolmaking van de Ecologische Hoofdstructuur, het netwerk van aaneengesloten natuurgebieden. Bleker schrapt de robuuste verbindingen, stopt de grondaankoop en wil na 2018 helemaal niets meer in de EHS investeren.

Het jaartal 2018 geeft temeer aan dat niet bezuinigingen maar ideologische keuzen hieraan ten grondslag liggen. Voor bezuinigingen zou een pauze in aankoop en investeringen volstaan. Nog niet eerder lapte een met natuur belast CDA-bewindspersoon het rentmeesterschap zo schaamteloos aan zijn laars. Het gaat ook niet om de economie. De natuur levert de economie jaarlijks 4,5 miljard op. Bleker heeft liever varkensstallen en bedrijventerreinen dan boomkikkers. Liever het geluid van gierende motoren dan de lenteroep van de koekoek.

Lichtpuntje

Er is één lichtpuntje: de regering gaat hier maar beperkt over. De provincie maakt het verschil! Daarom zijn de verkiezingen vandaag zo belangrijk. Wie deze verkiezing als een indirecte Eerste Kamerverkiezing ziet, miskent de verantwoordelijkheid van de provincies voor natuurbeleid. Het is ook staatsrechtelijk zuiverder om de Eerste Kamer er buiten te laten, zoals Luc Verhey betoogde (Opinie & Debat, 1 maart). De Eerste Kamer moet juridisch toetsen, geen Tweede Kamer spelen. De enige bestuurslaag die wij nu kiezen, is de provincie.

Natuurstemwijzer

Kies dus op basis van natuurstandpunten. De natuurstemwijzer van Natuurmonumenten helpt. Deze maakt in één oogopslag duidelijk wat de provinciale fracties van natuurbehoud vinden. Provinciaal geld steken in het opvangen van bezuinigingen van het rijk? Provinciale fracties van VVD en PVV doen dat niet, die van het CDA zelden. Andere partijen wel.

Aaneensluiting van natuurgebieden, vervolmaken van de Ecologische Hoofdstructuur, bedreigde planten en dieren beschermen, tegengaan van verdroging door landbouw? CDA, VVD en PVV zijn tegen. SP, GroenLinks, Partij voor de Dieren, de Groenen, de ChristenUnie zijn voor, en meestal D66 en de PvdA ook. Een stem op een van die partijen is een stem op de natuur. Regionale en ouderenpartijen verschillen per provincie.

Vergeet het geharrewar van de landelijke kopstukken over uitkeringen, integratie, onderwijs en andere zaken waarover provincies niets te zeggen hebben. De verkiezingen vandaag zijn een referendum voor of tegen de afbraak van de natuur. Voor of tegen het uitsterven van het Rozenkransje en de Franse Kampheide. Voor dassen of dassenmoes.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden