Varkensboeren claimen schade door fokverbod

Honderden varkensboeren die in 1997 zijn gedupeerd door het fokverbod dat voormalig minister Van Aartsen van Landbouw in verband met de varkenspest afkondigde, kunnen een claim indienen bij het ministerie....

Drie varkensboeren uit Deurne, Nuenen en Venray, die vinden dat het verbod destijds ten onrechte werd afgekondigd, kregen gelijk van het college.

Ook vinden de rechters dat Van Aartsen ten onrechte heeft geweigerd de gedupeerde boeren een volledige schadevergoeding toe te kennen.

De advocaat van de boeren, mr. P. Goumans, kondigde aan dat hij 'enkele tonnen' aanvullende schadevergoeding zal eisen. De vergoeding die destijds werd uitgekeerd, was volgens hem veel te laag.

LTO-voorman Van Gisbergen wil uitzoeken welke boeren in gelijkwaardige omstandigheden gedupeerd werden door het fokverbod.

De landbouworganisatie denkt overigens niet dat de uitspraak gevolgen heeft voor varkensboeren die tijdens de mond- en klauwzeercrisis getroffen zijn door een fokverbod.

'Tijdens de MKZ-crisis kregen boeren een vergoeding voor dieren die zij lieten ophalen, in ruil voor de toezegging dat zij niet verder zouden fokken. Dat was een vrijwillige regeling', laat Van Gisbergen weten.

Het College van Beroep voor het bedrijfsleven haalt het fokverbod van Van Aartsen onderuit met de juridische redenering dat het verbieden van een passieve handeling onmogelijk is. Volgens de betrokken wet kunnen alleen 'actieve' handelingen, zoals bijvoorbeeld inentingen, worden verboden.

'Niet insemineren of een zeug níet bij een beer laten komen, is geen actieve handeling', legt advocaat Goumans uit. 'Geheelonthouding is nog nooit als iets actiefs gezien. Er gebeurt immers niets.'

Het college volgde de raadsman in zijn redening. 'Het is een bevel tot nalaten, het bevelen van een niet-maatregel', aldus het vonnis.

De regeling van een fokverbod is volgens het college bovendien geen algemeen verbindende regeling. Zij is van toepassing op individuele dieren. En als het verbod niet gold, had Van Aartsen ook nooit over de aanvraag voor een ontheffing van dat (niet geldende) verbod mogen beslissen, redeneert het college verder.

Het ministerie van Landbouw wilde maandag nog niet op het vonnis reageren. Ambtenaren willen wachten tot minister Brinkhorst terug is van zijn vakantie. Intussen bestuderen zij de tekst van het vonnis.

De Tweede Kamer verzette zich destijds, net als LTO, hevig tegen het fokverbod. Dat gold van 3 juni tot 12 november 1997.

Achteraf was de Kamer wel tevreden met het verbod, omdat daarmee werd voorkomen dat biggetjes moesten worden gedood wegens ruimtegebrek in de stallen.

Goumans verklaarde gisteren dat de drie boeren die de kwestie hebben aangekaart, helemaal geen ruimtegebrek hadden. 'Zij hadden zoveel ruimte, dat zij biggetjes een jaar lang onderdak hadden kunnen bieden.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden