Bellen metonze verslaggever

‘Vandaag tonen de boeren eenheid, maar onder de oppervlakte zijn de verschillen groot’

Vele duizenden boeren trekken vandaag naar Stroe om te demonstreren tegen het stikstofbeleid. De toestroom van trekkers op de snelweg leidde al tot een verkeersopstopping. Maar hoe gaat het eraan toe op de protestweides? We bellen met verslaggever Pieter Hotse Smit.

Hessel von Piekartz
Trekkers op de snelweg A1 tussen Apeldoorn en Stroe. Boeren zijn  onderweg naar het landelijke boerenprotest in Stroe. Bij het protest tegen het stikstofbeleid worden tienduizenden deelnemers verwacht. Beeld ANP
Trekkers op de snelweg A1 tussen Apeldoorn en Stroe. Boeren zijn onderweg naar het landelijke boerenprotest in Stroe. Bij het protest tegen het stikstofbeleid worden tienduizenden deelnemers verwacht.Beeld ANP

Het belooft vandaag druk te worden in Stroe met naar verwachting 20 tot 30 duizend boeren. Hoe is de sfeer tot nu toe?

‘Ik sta hier op een gigantisch weiland net naast de A1 waar het al echt heel vol begint te lopen. Constant komen er nieuwe trekkers bij. Het lijkt hier een beetje op een groot festivalterrein, een soort Zwarte Cross. De boeren staan in een halve cirkel rondom een podium waar later vandaag sprekers zullen komen. Er zijn foodtrucks, verderop draait een heel kalf aan het spit en op de achtergrond draait opzwepende muziek.

‘Maar ondanks de festivalsfeer is het protest heel zichtbaar. Op alle trekkers hangen spandoeken met teksten als ‘Van der Wal in de sloot’ of ‘minister bedenk goed dat men straks honger lijden moet’, verwijzend naar stikstofminister Christianne van der Wal. De boeren zijn hier vanwege het stikstofbeleid van het kabinet, ze zijn het niet eens met de voorgenomen inkrimping van de veestapel.

‘Rondom de boeren staan vandaag overigens ook alle organisaties die baat hebben bij een grote agrarische sector omdat ze er veel geld aan verdienen. Zo zijn de veevoeders aanwezig, zoals ForFarmers. ‘Zij aan zij met onze boeren’, staat op hun spandoek. Dat is wel dubbel, want je kunt ook redeneren dat deze bedrijven van de boeren hun verdienmodel hebben gemaakt en de individuele boer er daardoor maar bekaaid vanaf komt.’

Waarom zijn de boeren vandaag in Stroe en staan ze niet massaal, zoals eerder, op het Malieveld in Den Haag?

‘Deze locatie heeft vooral een symbolische betekenis voor de boeren. Stroe ligt middenin de Gelderse vallei, een van de meest verdichte gebieden van Europa. Er zijn hier veel pluimvee- en kalverhouders. Tegelijk grenst het aan het grootste Natura2000-gebied van Nederland: de Veluwe. Dat gebied heeft flink te lijden onder het stikstof dat afkomstig is van de veehouderij. Daarom moet de veestapel hier flink inkrimpen.

‘Daarnaast is er ook een praktische reden. Den Haag zat niet te wachten op duizenden trekkers in de stad. Ze zouden waarschijnlijk de overheid hebben gevraagd om de toestroom te verbieden. Bovendien ligt Stroe heel centraal in Nederland. Dat zie je nu ook: vanuit alle kanten staan de wegen vol met boeren die hiernaartoe onderweg zijn.’

Ondanks een verbod gingen trekkers vanochtend toch de snelweg op, wat tot ontwrichting leidde. Gaat de politie daar nog tegen optreden?

‘De boeren lijken zich daarop voorbereid te hebben. Binnenkort, vanaf 1 juli, is een nummerbord op hun trekkers verplicht, zodat ze goed herkenbaar zijn. Maar in de aanloop naar deze demonstratie lijken ze die massaal te hebben verwijderd, zodat ze alsnog over de snelwegen kunnen rijden om hier op tijd te zijn.

‘Je ziet bij veel trekkers alleen nog maar het houdertje van het nummerbord, het kenteken zelf is weggehaald. Een boer had op de plek van het kenteken ‘pak me dan’ geschreven. Slechts een enkeling heeft het kenteken erop gelaten, maar waarschijnlijk zijn dat boeren die de snelweg niet op hoefden om hier te komen.

‘De politie heeft gezegd dat ze ook achteraf nog boetes uit kunnen delen voor het rijden op de snelweg. Maar het is natuurlijk zeer de vraag hoe ze dat gaan doen als de trekkers niet eens herkenbaar zijn.’

Wat staat er vandaag nog verder op de planning in Stroe?

‘Vanmiddag komen verschillende sprekers aan het woord. Onder meer Caroline van der Plas, van de BoerBurgerBeweging, Mark van den Oever van Farmers Defence Force en Sjaak van der Tak van landbouworganisatie LTO komen langs.

‘De sprekers zullen vooral het standpunt van de boeren bevestigen en benadrukken dat ze het niet eens zijn met het stikstofbeleid, maar onder de oppervlakte zijn de verschillen tussen de organisaties enorm. Een lobbygroep als LTO ziet bijvoorbeeld niks in de harde acties die Mark van den Oever afgelopen weekend aankondigde in de Volkskrant, zoals het langsgaan bij de minister. Vandaag zullen ze eenheid moeten tonen, maar het is de vraag of het ze ook de komende tijd lukt om gezamenlijk een vuist te maken tegen het kabinet.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden