Van schreeuwen gaat Bergsma niet harder schaatsen

Sven Kramer is vanmiddag favoriet op de 10 kilometer. Hoe kan Jorrit Bergsma hem verslaan? Hij gaat op zoek naar de 'flow', die zijn coach per se niet mag verstoren.

SOTSJI - De kans dat Jorrit Bergsma zijn landgenoot Sven Kramer op de 10 kilometer zal verslaan, nam maandag tegen het vallen van de Russische avond ernstig af. Bij de loting in de catacomben van de Adler Arena kwam vast te staan dat Bergsma niet na Kramer mag schaatsen. De wereldkampioen van 2013 rijdt dinsdag in rit 6, Kramer sluit de competitie af in rit 7.

Vorig jaar startten ze bij de WK afstanden in hetzelfde Sotsji in omgekeerde volgorde. Kramer reed vóór Bergsma en zag zijn minder alerte race afgestraft met een uithaal door zijn provinciegenoot. De ene Fries, het bleue type uit Aldeboarn, kon van zijn 24 rondjes er 17 onder de 31 seconden rijden. De andere, de brutale uit Oudeschoot, deed dat maar negen rondjes (de laatste negen).

Kramer verloor het gevecht om de wereldtitel en twitterde de volgende dag een extra korte boodschap: 'Dinsdag 18 februari 2014.' Dat kon in maart 2013 niet misverstaan worden.

Zijn coach, Gerard Kemkers, was ook uitgesproken over het voordeel dat Bergsma zou hebben gehad van de loting. 'Had Sven tegen Jorrit of na Jorrit gereden, dan was dit niet gebeurd.'

Bij de Olympische Spelen kunnen landgenoten niet tegen elkaar loten. Kramer reisde in het begin van de winter naar Astana om daar via het winnen van de wereldbeker op de 10 kilometer zijn olympische indeling te regelen. Hij wilde per se in de laatste groep van vier schaatsers ingedeeld worden. Ver voor Bergsma rijden (of zelfs Bob de Jong) zou hem serieus kunnen benadelen, was zijn opvatting. Kramer wil een tijd kennen van de concurrent en die in alle rust aanvallen.

Bij Jorrit Bergsma, de Nederlandse natuurijskampioen van 2010 en 2012, ligt de nadruk nog meer op gelijkmatigheid. Dat woord staat centraal in de tactiek voor de 10 kilometer van vanmiddag.

Bergsma reed eind december bij het olympisch kwalificatietoernooi van Heerenveen de ene na de andere ronde in 30,1 seconden. Kramer, zijn directe tegenstander, wachtte af en sloeg toe met een viertal snelle ronden, toen niemand het meer had verwacht. Zijn concurrent ging knock-out.

Coach Jillert Anema van BAM, het team van Bergsma, zei maandag nog eens dat het weinig tot niets uitmaakt of zijn pupil voor dan wel na Kramer zal rijden. Hij deed dat voor de loting, die hij zelf niet eens ging bekijken. 'Ik kan dat resultaat niet beïnvloeden.' Hij verried daarmee toch een zekere voorkeur te hebben gehad.

Anema: 'We hebben de tijd van Sven Kramer in ons hoofd. Welke? Dat zeg ik niet, dat is onderdeel van onze strategie. Vorige week, bij de 5 kilometer, zat ik er eentiende seconde naast. Op die tijd baseren wij onze race. Als Kramer dan beter is, feliciteren we hem.'

Bergsma is een man van de regelmaat. Als hij dat al niet was, dan is hij dat geworden. 'Ik rijd mijn 10 kilometer zoals ik de laatste keer in Heerenveen deed. Ik ben in het verleden een paar races bij Sven gebleven. Maar dat werkt niet. Ik moet mijn eigen race rijden. Sven is een man met een punch. Die komt aan het eind hard terug.'

Er is een 'Jorrit Bergsma 10 kilometer manier', zegt hij. 'Zo ben ik in Sotsji wereldkampioen geworden. Zelfs als ik Svens tijd niet ken, rijd ik om mijn slag te vinden, een slag die ik lang kan volhouden en die snel genoeg is. Een slag waarmee ik maximaal rijd en de grens opzoek. Dat ritme moet ik volhouden.'

Hij zegt dat het als een flow voelt. Iedereen langs de kant moet dan stil blijven. Een coach hoeft niks te zeggen. 'Als ik telkens 30,1 rijd, hoeft mijn coach niet te zeggen dat ik 29,9 moet gaan koersen. Ik rijd dan echt op de grens en ontspan door mijn been hoog op te gooien.'

Een dik jaar geleden reed hij in Astana op het wereldrecordschema. Toen coach Anema hem daar op wees, ging het mis. 'Je schrikt. Je bent uit je flow. Ik ging een tandje bij zetten na die schreeuw. Ik verzuurde. Ik moet het van een vlakke race hebben. Elke race wordt het bij mij nog steeds beter. Het is pas mijn vierde jaar als internationaal langebaanschaatser. Ik leer nog steeds bij.'

Schok

Onbedoeld komt hij met het verhaal over flow bij Sven Kramer en Gerard Kemkers terecht. De wisselfout van vier jaar geleden, die dezer dagen vaak wordt gememoreerd, kwam door zo'n schreeuw op een ongelukkig moment. 'Je probeert die flow op te zoeken in de race, daar moet je door je coach niet uitgehaald worden. Hij moet aanvoelen wat-ie wel moet doen en wat niet.'

'De ene rijder vindt het fijn om aangemoedigd te worden. Ik hoef niks, alleen het rondebord neem je even mee. Van schreeuwen ga ik niet harder schaatsen. Daarom staat Anema ook met de armen over elkaar.'

Vier jaar geleden zat Jorrit Bergsma bij een vriend naar de 10 kilometer in Vancouver te kijken toen Kramer de wisselfout maakte en de Zuid-Koreaan Seung-Hoon Lee de gouden medaille in ontvangst mocht nemen. 'Het was een schok, die fout. Het was zo erg voor Sven. Hij was de beste, die hoort te winnen.'

Wat toen gebeurde, zal vandaag een rol spelen, denkt hij. 'Het zal Sven extra motiveren. Maar ik wil ook winnen.'

undefined

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden