Van ontzag voor Becker heeft Haarhuis geen last

Met zijn 29 jaar is Paul Haarhuis bijna een veteraan in de nationale tennisploeg, die vanaf vrijdag in het kader van de Davis Cup in Utrecht tegen de Duitsers speelt....

PAUL HAARHUIS behoorde al tot de Davis Cup-equipe toen Nederland in februari 1990 tegen Duitsland speelde. Hoewel hij door de naweeën van een griep slechts als reserve optrad, herinnert hij zich het duel in Bremen nog als de dag van gisteren. 'We kregen een redelijk pak slaag', zegt Haarhuis eufemistisch. Zaterdag was de beslissing reeds gevallen. Dat Michiel Schapers en Tom Nijssen daarna nog voor een 3-2 eindstand zorgden, maakte de nederlaag niet minder zwaar te dragen.

Het dieptepunt was het optreden van de dubbel Schapers/Nijssen op zaterdag. 'Ze vormden geen team. De samenwerking was ver te zoeken.' Na de wedstrijd kwamen de karakterverschillen tussen beide spelers in de kleedkamer duidelijk aan de oppervlakte, toen ieder op geheel eigen wijze zijn frustratie toonde. 'Michiel was in een grafstemming. Als hij verliest, baalt hij als een stekker en dat laat hij merken ook. Tom baalt eveneens, maar hij toont het minder. Hij heeft iets van, hmm ja, vervelend, jammer, wat staat er vanavond op het programma?'

Verliezen van een machtige tennisnatie als Duitsland is geen schande, maar Duitsland was in Bremen helemaal niet zo machtig. Boris Becker ontbrak omdat hij andere prioriteiten had en Michael Stich stond nog aan het begin van zijn carrière en speelde slechts een bijrol in het dubbelspel aan de zijde van Erik Jelen. De situatie is anders in Utrecht, waar de Duitsers volgende week op volle oorlogsterkte verschijnen. Haarhuis: 'Als team is Duitsland bijna niet te verslaan. Als die jongens goed spelen, moet je bijna met Agassi en Sampras komen om een kans tegen hen te maken.'

Haarhuis heeft al diverse malen oog in oog met beide Duitse reuzen gestaan. Becker heeft hij zelfs twee maal verslagen, waarvan een keer in een wedstrijd om drie gewonnen sets. 'Voor mijn gevoel is Stich lastiger te bespelen. Hij heeft net als Becker een goede service en volley, maar met Becker kun je zeker op de backhand gewoon een rally aangaan. Stich heeft zo'n wapperende backhand, dat is zijn beste slag. Zijn forehand is bijna net zo gevaarlijk. Wat moet ik doen tegen hem?

'Het ziet er niet naar uit dat Stich zo hard serveert als Becker, maar als je naar de snelheidsmeter kijkt, blijkt dat ze even hard slaan, allebei over de tweehonderd kilometer. Stich heeft meer souplesse in zijn slagen. Becker probeert vaak een harde kick te gebruiken bij zijn eerste opslag, Stich slaat meer slice. Van achteruit is de forehand van Becker echt een wapen, die van Stich is alleen maar goed.

'Stich volleert daarentegen weer beter en ik heb ook de indruk dat hij beter beweegt. Maar dat kan ook komen omdat Becker wat zwaarder is en logger oogt. Echt langzaam is hij natuurlijk niet. Je kunt echt niet zo lang aan de top staan en nummer een van de wereld zijn geweest als je niet snel bent. Becker heeft iets meer charisma op de baan. Stich kan soms wat negatief zijn, al is dat in wedstrijden tegen mij nooit gebeurd omdat hij zo goed speelde.'

Als Haarhuis op de baan tegenover Becker staat, lijkt er doorgaans sprake van een vreemde, onderhuidse spanning tussen beide spelers. Alsof er naast het tennis nog iets moet worden bewezen. Haarhuis zegt zich daar niet van bewust te zijn. 'Het is wel zo dat ik geen ontzag voor hem heb. Hij heeft graag dat spelers tegen hem opkijken. Ik ben niet op mijn mondje gevallen. Als ik het gevoel heb dat hij een lijnrechter intimideert of zo, dan zeg ik daar wat van. Ook al is hij Boris Becker.'

In tegenstelling tot Becker is Haarhuis er de man niet naar om het wapen van de psychologische oorlogsvoering in de strijd te werpen. 'Op het moment dat ik goed speel, zeker tegen een topper, denk ik: laat ik het alsjeblieft niet persoonlijk maken. Want dan heeft die gozer alleen maar reden temeer om te zeggen: over mijn lijk dat ik van hem verlies. Als je iemand gaat irriteren, geef je hem slechts een reden om terug te vechten. Dat is het laatste wat ik wil. Becker laat ik altijd maar een beetje razen en balen op zijn eigen veldje.'

Sinds Becker een blessure als excuus gebruikte voor zijn nederlaag tegen de Brabander op de US Open in 1991 mag hij niet langer op de hoogste achting van Haarhuis rekenen. 'Toch heb ik ontzettend veel respect voor wat hij als tennisser heeft bereikt. Het is een jongen die omhoog is gekomen in een land waar de mogelijkheden bijna onbegrensd waren. De hele heisa eromheen was honderd keer zo erg als in Nederland. Wat dat betreft is hij toch redelijk normaal gebleven. Een ander zou doordraaien.'

Toch constateert Haarhuis dat Becker zo nu en dan merkwaardige trekjes vertoont en niet zelden tegenstrijdigheden verkondigt. 'Hij heeft overal een mening over. De ene keer over dit, de andere keer over dat. Dan zegt hij weer dat tennissers drugs gebruiken, maar een maand later moet hij dat weer herroepen omdat blijkt dat hij niet goed is geïnformeerd. Hij vindt het leuk om op een bepaalde manier de aandacht te trekken.'

De manier waarop Becker zich tijdens het toernooi van Rotterdam profileerde, of eigenlijk niet profileerde, is vanzelfsprekend aan Haarhuis niet voorbijgegaan. 'Het probleem is dat hij al te veel toernooien had gespeeld. Hij was gewoon uitgeput. Als hij wel had gespeeld en zich in de eerste ronde had laten uitschakelen, waren ze in Rotterdam helemaal over de rooie geweest. Dan hadden ze hem nog twee- of driehonderdduizend dollar aan startgeld moeten betalen ook. Je kunt je afvragen in hoeverre het voor Becker al duidelijk was dat hij niet zou spelen. Zijn planning was gewoon belabberd. Hij kan toch niet zes weken achter elkaar spelen?'

In Utrecht mag verwacht worden dat Becker zowel in het enkel- als in het dubbelspel zal aantreden. Ook Stich werkt een dubbelprogramma af. Dat de verstandhouding tussen beide Duitse toppers niet optimaal is,

- ze zijn beiden graag nummer één -is een publiek geheim. Toch zijn ze nog steeds tot samenwerking bereid, zelfs na een onhandige manoeuvre van de Duitse tennisbond die Becker een aantrekkelijker contract heeft voorgelegd dan Stich.

Haarhuis kan zich de verontwaardiging van Stich daarover goed voorstellen. 'Op het moment dat ik een overeenkomst heb met de tennisbond waaruit blijkt dat ik net zo veel betaald zal krijgen als wie dan ook in het team, en ik lees drie maanden later dat een andere speler het dubbele vangt, zou ik me ook belazerd voelen. Dan kan het best een heel goed contract zijn, het is toch niet volgens de afspraak. Je kunt dan twee dingen doen. Of je accepteert het, of je stelt je principieel op en eist dat je net zo veel krijgt. Ik vind het terecht dat Stich zijn mond open doet.'

In het Nederlands team wordt volgens Haarhuis niet gebakkeleid over geldzaken. 'Bij ons krijgt iedereen hetzelfde, of hij nu speelt of niet. Vroeger was het anders. Toen kreeg iedereen tien of vijftien procent en voor elke single of dubbel die je speelde, ontving je zes procent extra. Omdat ik veel speelde, was die versie voor mij beter, maar we zijn als team bezig, dus ik vind dat je daar niet over moet zeuren.'

Hardop zal Haarhuis het niet zeggen, maar in zijn hart gaat hij er vanuit dat hij tegen Duitsland zowel in het enkel- als in het dubbelspel in actie komt. Bondscoach Franker kan met goed fatsoen niet meer om hem heen, na zijn recente prestaties in Memphis (finale), Philadelphia (halve finale) en Rotterdam (finale), waar hij overwinningen boekte op Sampras en Kafelnikov. Haarhuis' dubbelpartner Jacco Eltingh, de tweede kandidaat voor de vacante plaats in het enkelspel naast Richard Krajicek, heeft de laatste tijd weinig meer laten zien.

Haarhuis komt graag uit voor het nationaal team. 'Ik vind het onwijs gaaf wanneer het volkslied wordt gespeeld. Het liefst zou ik direct daarna even een balletje trappen, zoals die voetballers doen. Ik heb absoluut nationalistische gevoelens. Vanaf 1989 zit ik bij het Davis Cup-team en de meeste jaren heb ik gespeeld. Ik ben er trots op dat ik zo lang voor mijn land heb mogen uitkomen. Als Nederlander vind ik dat een eer.'

In Davis Cup heeft Haarhuis ondertussen een respectabele palmares opgebouwd. In zestien partijen leed hij maar vijf nederlagen. Toch speelde hij in belangrijke thuiswedstrijden zelden echt overtuigend. Zijn mooiste overwinningen boekte hij voor een vreemd publiek, zoals in Barcelona tegen Bruguera en Costa. Waar dat aan ligt, weet Haarhuis niet goed, maar hij vermoedt dat de extra spanning bij wedstrijden in Nederland een rol speelt.

'In Davis Cup is de druk sowieso zoveel groter dan in een normale wedstrijd. Het is vergelijkbaar met mijn kwartfinale tegen Jimmy Connors op de US Open. Dat was ook ongelooflijk. Er zaten toen 20 duizend mensen in dat stadion, waarvan er 19.992 voor Jimmy waren en acht voor mij. Die druk is gigantisch groot. Laatst tegen Zwitserland voelde ik het ook weer. De eerste paar minuten van de wedstrijd was ik echt heel gespannen. Je wilt dan zo graag winnen. Je wilt zo graag, dat je die bal in het begin niet goed raakt.'

Grote spanning, bijvoorbeeld bij een breekpunt of een matchpoint, leidt vaak tot verkramping. Haarhuis zegt daarvan geen last te hebben. 'Nooit. Wel heb ik dat mijn been dan een beetje gaat trillen wanneer mijn voet bij het serveren van de grond is. Maar met mijn arm heb ik dat nooit. Dat komt ook door jarenlange oefening. Bij alles wat wij op de training aan voetenwerk doen, moet het bovenlichaam ontspannen zijn. Dat wordt er nu nog dagelijks ingespijkerd.'

Haarhuis voelt zich na zijn voortreffelijke serie van vorige maand alsof hij op een wolk zit. Hij blaakt van zelfvertrouwen en alles wat hij doet, lijkt als vanzelf te gaan. De pijntjes aan pols en hiel die hem vorig jaar in een mindere periode kwelden, zijn plotsklaps verdwenen. Haarhuis, met zijn 29 jaar een van de routiniers in het circuit, kan nog jaren vooruit en is dat ook van plan. 'Zeker nu de dollar zo laag staat, moet dat wel.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.