Van gravelbijter tot koning van het hardcourt

AMSTERDAM - Zijn schouders schokten, de tranen vloeiden. Even was Rafael Nadal de controle over zijn lichaam en geest kwijt, na een adembenemende US Openfinale waarin hij zijn onwaarschijnlijke balbeheersing had geëtaleerd.


Nadal versloeg Novak Djokovic in krap 3,5 uur. De overwinning (6-2, 3-6, 6-4, 6-1) was de bekroning van wat hij zijn 'meest emotionele seizoen' noemde. Vorig jaar was hij ruim zeven maanden uitgeschakeld met een knieblessure die de voortzetting van zijn succesvolle loopbaan bedreigde. Hij bekeek de finale van US Open tussen Djokovic en Andy Murray toen noodgedwongen op televisie.


Zelfs na zijn geslaagde rentree op gravel was lange tijd onzeker of hij op het keiharde, asfaltachtige hardcourt zou spelen. Op de Noord-Amerikaanse banen hebben zijn knieën altijd het meest te lijden gehad. Na zijn onverwachte uitschakeling op Wimbledon in de eerste ronde leek hij opnieuw last te hebben van de pezen.


Die klachten moeten zijn meegevallen, want Nadal toonde zich op hardcourt beter dan ooit tevoren. De zege op Djokovic was zijn 22ste op rij. Hij is dit jaar ongeslagen op de ondergrond die hem voor de grootste problemen heeft gesteld. Zijn spel leek lange tijd te defensief om te kunnen uitblinken op snelle banen. Hij won pas in 2010 zijn eerste titel in New York, de laatste in de rij van vier grandslamtoernooien.


In zijn 37ste duel met Djokovic etaleerde Nadal, naast zijn onwaarschijnlijke taaiheid, vooral zijn veelzijdigheid. Hij blonk uit in slagenwisselingen van twintig, dertig en soms zelfs meer dan vijftig balcontacten. Maar hij wist de punten ook kort te houden door schijnbaar achteloos met zijn forehand ballen naar de hoeken te vuren, buiten het bereik van de lenige Djokovic.


Hoewel het duel geen marathon werd, zoals de bijna zes uur durende Australian Openfinale van 2012, was de zege van Nadal minder vanzelfsprekend dan de score suggereert. In de eerste set legde de Spanjaard de nummer één zijn wil op. In de tweede set keerde Djokovic in de wedstrijd terug door zijn reputatie als beste retourneerder ter wereld eer aan te doen.


Nadal had zijn opslag slechts eenmaal in de voorgaande zes duels verloren, maar Djokovic trok het initiatief naar zich toe door maar liefst driemaal op rij diens servicebeurt te winnen.


De eerste keer was het spectaculairst. Djokovic won een rally die 54 slagen duurde, een aantal dat geoefende recreanten met moeite halen als ze elkaar de bal met opzet toespelen. Bij Nadal en Djokovic was dat hoge aantal juist het resultaat van verwoede pogingen de bal buiten elkaars bereik te mikken.


In de derde set, bij de stand 4-4, kreeg Djokovic een uitgelezen kans om het initiatief naar zich toe te trekken. Op de service van Nadal had hij drie breakpoints. Maar de Spanjaard greep het kritieke moment aan om de wedstrijd in zijn voordeel te doen kantelen.


Na een snelle forehand, een fout van Djokovic na een lange rally (22 slagen) en een ace waren de breakpoints verdwenen. Nadal won de game, pakte vervolgens de set door de opslagbeurt van de Serviër te winnen en denderde daarna door naar het einde van de wedstrijd, zonder Djokovic de kans te gunnen op een herhaling van hun epische strijd in Melbourne.


Met zijn tweede zege in New York bracht Nadal zijn grandslamtotaal op dertien (Roland Garros achtmaal, Wimbledon tweemaal, Australian Open eenmaal), een minder dan Pete Sampras en vier minder dan recordhouder Roger Federer. Nadal is de eerste speler die negen jaar op rij minstens een grandslamtitel heeft gepakt. Het is vrijwel zeker dat hij Djokovic zal verdrijven als nummer 1 van de wereld.


Zal hij de zeventien grandslamtitels van Federer evenaren, of zelfs verbeteren? 'Laat mij nu genieten van de overwinning', zei hij maandagnacht, desgevraagd. Op papier lijkt het eenvoudig. Nadal is pas 27 jaar en lijkt nog jaren de tijd te hebben. Maar vaak wordt vergeten dat zijn lichaam veel te verduren heeft gehad in de elf jaar die hij al heeft doorgebracht in het profcircuit.


In zijn dankwoord na de zege refereerde de winnaar aan de donkere periode die hij heeft doorstaan. 'Het is niet gemakkelijk om iedere keer naar de sportschool te gaan en geen verbetering te zien. Veel mensen hebben me bijgestaan. Vaak lukte het me alleen dankzij hen me te blijven inzetten.'


Hoewel de Spanjaard tegen Djokovic geen sporen van slijtage vertoonde, is hij minder fit dan hij oogt. Zijn lichaam zal altijd noodsignalen blijven uitzenden. Voor de finale legde oom Toni Nadal, zijn coach en mentor, kort maar krachtig uit wat het lot is van Nadal. 'Hij zal altijd met pijn moeten spelen, maar hij kan het aan'.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden