Dagkoersen Uw politieke nieuwsbrief

Van gehaktbal tot CO2-heffing: Binnenhof blijft in de ban van het klimaatdebat

Jesse Klaver (GroenLinks) en premier Mark Rutte (VVD) tijdens het wekelijkse vragenuur in de Tweede Kamer. Beeld ANP

Goedemiddag,

Het Klimaatakkoord hield ook vandaag de gemoederen bezig. Terwijl de Telegraaf Nederland probeerde te waarschuwen voor de ondergang van de gehaktbal, moest Rutte beloven dat het bedrijfsleven ook zijn steentje zou bijdragen aan het oplossen van het klimaatprobleem. Zelfs als dat tot problemen in de coalitie leidt.

Hier zijn uw politieke Dagkoersen. Deze nieuwsbrief elke werkdag per e-mail ontvangen? Vink dan hier ‘Volkskrant politiek’ aan.

HET KLIMAATAKKOORD I
Telegraaf: ondergang gehaktbal nabij

Alsof de coalitiepartijen niet al openlijk ruziën over het Klimaatakkoord, pookte de Telegraaf het CO2-vuurtje vandaag nog wat verder op. ‘Vlees moet op rantsoen', kopte de krant van wakker Nederland, met daarboven ‘Klimaatakkoord bemoeit zich met Hollandse eetgewoontes’. Op de foto stond Nico Kabel uit Alkmaar, die met twee fraaie gehaktballen in zijn handen liet zien waartoe de klimaatdrammers hem zouden willen veroordelen.

Want, zo schreef De Telegraaf: als het aan de opstellers van het klimaatakkoord ligt, verdwijnt vlees vijf van de zeven dagen per week van het bord. Dat nieuws vond gretig aftrek op andere sites. ‘Klimaatdrammers komen je kiloknaller afpakken', maakte Geenstijl er van. VVD’er Dilan Yesilgoz dacht daar anders over. ‘Je moet wel ballen hebben om deze rare voorbarige conclusie te trekken.’

Wat is er aan de hand? Inderdaad streeft het Klimaatakkoord naar minder consumptie van dierlijke eiwitten, zegt expert Corné van Dooren van het Voedingscentrum. Het gaat daarbij echter niet alleen om vlees, maar ook om vis, eieren en zuivel. Eet je precies volgens de Schijf van Vijf, dan zou je inderdaad nog twee stukken vlees mogen eten. ‘Maar eet je minder vis of drink je minder melk dan wordt aangeraden, dan mag je weer meer vlees.'

Veel belangrijker: het Klimaatakkoord spreekt van een doel voor 2050, over 31 jaar. Tegen die tijd wordt veel van kweekvlees verwacht - nota bene De Telegraaf schrijft vandaag dat binnen tien jaar betaalbaar kweekvlees in de schappen ligt. Met dat vooruitzicht prikt zelfs klimaatgoeroe Ed Nijpels gerust zijn gehaktballetje.

HET KLIMAATAKKOORD II
Rutte: ‘Bedrijfsleven moet fair meedoen’

Alle ophef rond het Klimaatakkoord bracht, naast #gehaktballengate, op deze eerste vergaderdag van 2019 ook meteen de minister-president naar het vragenuurtje in de Tweede Kamer. Dat leverde geen nieuwe inzichten op, maar het debatje gaf Rutte in kort bestek wel een mooi zicht op de volstrekt verdeelde verhoudingen in de volksvertegenwoordiging waarmee hij in de komende tijd zaken moet zien te doen. 

Het linkerdeel van de Kamer, van PvdA tot aan de Partij voor de Dieren, verwerpt het Klimaatakkoord omdat het bedrijfsleven daarin een te geringe bijdrage zou leveren. Het rechterdeel, van de PVV tot aan Ruttes eigen VVD, vindt dat het allemaal te veel dreigt te worden. ‘Grove, onbetaalbare en draconische maatregelen die de burger keihard raken in zijn portemonnee en die niet in uw verkiezingsprogramma stonden’, aldus Wilders tegen de premier.

Rutte herhaalde nog maar eens zijn mantra: de doelstelling van 49 procent CO2-reductie in 2030 staat fier overeind, maar ‘we moeten het met z’n allen wel financieel kunnen meemaken, zonder dat we onze manier van leven hoeven op te geven’. En ja, voegde hij toe: ‘Het bedrijfsleven moet fair meedoen.’

En dat zal ook gebeuren, beloofde hij de bezorgde oppositie. Zelfs als dat zorgt voor wrevel binnen de coalitie: ‘We zijn niet van marsepein.’

INGREEP VAN DE DAG
Grapperhaus zet WODC op verdere afstand

Ferdinand Grapperhaus. Beeld ANP

In december 2017 onthulde Nieuwsuur dat de ambtelijke top van het Ministerie van Justitie en Veiligheid meermaals onderzoeken van het ‘onafhankelijke’ Wetenschappelijk Onderzoeks- en Documentatiecentrum (WODC) had gemanipuleerd. Vandaag, ruim een jaar na de schok die dat nieuws teweegbracht, presenteerde minister Ferdinand Grapperhaus de maatregelen die hij neemt om herhaling te voorkomen - en ze zijn stevig.

Belangrijkste boodschap: het WODC komt op grotere afstand te staan van het departement. Letterlijk, want het krijgt huisvesting in een eigen gebouw, en figuurlijk, door de regels voor beleidsonderzoek aan te scherpen. Daarnaast benoemt Grapperhaus nieuwe functionarissen bij zowel het ministerie van V&J als bij het WODC die moeten gaan zorgen voor het veel strenger naleven van de gedragsregels voor onafhankelijk onderzoek. 

Het is de enige manier om de onafhankelijkheid te waarborgen, licht Grapperhaus toe. ‘De huidige positionering van het WODC, die historisch is gegroeid, blijkt (...) een zwakke basis voor onafhankelijk functioneren.”

VERKIEZINGSSTRIJD BREEKT LOS
VVD volgt trouw lessen van reclamebelg

Met nog 64 dagen tot de Provinciale Statenverkiezingen draait de campagnemachine van de VVD al op volle toeren. De grootste regeringspartij lijkt slechts op één ding uit: het veroorzaken van zoveel mogelijk ophef.  

Rob Jetten? Dat is ‘een klimaatdrammer’. Sigrid Kaag? Die promoot liever duurzaamheid in Niger dan dat ze Nederlandse ondernemers een ‘extra plakje kaas’ laat verdienen. En de ‘witte wijn sippende Amsterdamse elite’? Die geeft Donald Trump geen eerlijke kans en vindt hem alleen maar ‘heel verkeerd', mopperde Mark Rutte.

De VVD houdt zich aan de lessen van de binnen de partij bewonderde Belgische reclameman Erik Saelens. Gooi de bom op de eerste dag van de oorlog, zegt hij, want daarna beheers je het onlinelandschap en de media. Met die strategie hielp Saelens de N-VA in België in 2014 na een geruchtmakende campagne aan de  overwinning.

De VVD-fractietop kent zijn wijsheden goed. VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff is een enthousiast lezers van diens boek over de N-VA-campagne. De liberalen voeren momenteel zelfs ‘intensieve gesprekken’ met de reclamebelg over een samenwerking, vernam verslaggever Frank Hendrickx van bronnen binnen de partij

EN DAN NOG EVEN DIT
‘Waarom mag ik niet lopen, minister Bruins?’

MS-patiënten zijn boos en verdrietig: het geneesmiddel Fampyra wordt niet meer vergoed in het basispakket, want het Zorginstituut gelooft niet in de werking. En dat terwijl een deel van de patiënten dankzij het medicijn beter kan lopen en staan en neurologen dat bevestigen. ‘Je gaat zo’n beslissing bijna persoonlijk nemen. Waarom mag ik niet lopen, minister Bruins?’, vroeg Sandra Ickenroth zich in de Volkskrant af. In een laatste reddingspoging overhandigden zij en andere MS-patiënten vandaag 42 duizend handtekeningen aan de Kamer.

PvdA dringt aan op CO2-heffing

Het ontbreken van een CO2-heffing voor de industrie was voor milieuorganisaties de doorslaggevende reden om hun handtekening niet onder het Klimaatakkoord te zetten. De PvdA maakt vandaag bekend het daar niet bij te laten zitten en het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) alsnog te vragen om een doorrekening van zo'n CO2-heffing. Daar maakt de partij graag goede mediasier mee: volgens een woordvoerder van het PBL stond het plannetje al op Teletekst toen het verzoek voor de doorrekening nog bij het bureau op de mat moest ploffen.

Dagkoersen is de politieke nieuwsbrief van de Volkskrant. Tips of opmerkingen? Mail naar haag@volkskrant.nl. Deze nieuwsbrief elke werkdag per e-mail ontvangen? Vink dan hier ‘Volkskrant politiek’ aan.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.