Van Gaal en God

Zelfs Louis van Gaal lukt het niet altijd; alles te controleren

Het allermooiste sportverhaal van dit jaar stond zaterdag al in de Volkskrant. Het was een briljant stuk van Michiel de Hoog, dat ging over de wijze waarop ze bij de nieuwe landskampioen voetbal AZ het toeval trachten uit te sluiten. Of liever: hoe trainer Louis van Gaal probeert het toeval uit te sluiten.

Mijn eigen leven hangt van toevalligheden aan elkaar en ik leg me daarbij willoos neer. Daarom heb ik ook zoveel bewondering voor mensen die de strijd met het domme toeval aangaan en de dingen naar hun hand proberen te zetten.

Daar heb je moed voor nodig en ijzeren volharding. Want al sinds Eva toevallig onder de appelboom stond en de slang toevallig net langskwam, speelt het toeval ons parten, vaak in innige samenwerking met het noodlot.

Louis van Gaal weigert die nare één-twee te accepteren, en gaat het toeval te lijf. In het voetbal, maar omdat je die sport gerust een metafoor voor het leven mag noemen, bindt Louis in feite de strijd aan met de condition humaine: die van lijden, verdriet en onverdiende nederlagen in de laatste minuut.

Geen wonder dat Louis soms wat narrig overkomt. Het is me nogal wat. Hij heeft een heroïsche taak op zijn schouders genomen die al menig mens zwaar is opgebroken. Blijf daar maar eens opgewekt en blij onder.

Een ook al bijzonder verhaal in het magazine van NRC (‘De Methode-Van Gaal in elf stappen’), ging in feite eveneens over Louis’ moedige revolte tegen toeval en willekeur. In het stuk stond dat Van Gaal zich vastklampt aan een uitspraak van de schaker Bobby Fischer: ‘Wie elke dag de beste wil zijn – en dus wil concurreren met God – kan niet altijd aardig en gezellig zijn.’

Kom daar maar eens mee aan, bij de gemiddelde voetbalverslaggever. Die kijkt je aan alsof je gek bent geworden en vraagt welke club God dan wel traint en of hij 4-3-3 speelt of 4-4-2.
De spelers van AZ staan op het veld en vanuit de dug-out kijkt Louis van Gaal, de concurrent van God, verbeten toe.

Hij gaat God, die mankpoten zomaar een bal in de kruising laat schieten en scheidsrechters met blindheid slaat als het duidelijk buitenspel is, die onrechtvaardige God dus, die makelaar in toeval en dirigent van het noodlot, die God gaat Louis een lesje leren.

Louis van Gaal verloor zijn katholieke geloof toen zijn eerste vrouw overleed aan kanker. Hij was woedend op God. ‘God moet ook respect hebben voor de mens’, zei hij een paar jaar geleden in de Volkskrant.

Dat vond ik een prachtige uitspraak. De kleine mens, die zich niet in wanhoop wentelt of God zelfs dankt voor het hem aangedane leed, maar die zich woedend tot de Schepper wendt en Hem toeschreeuwt waar of Hij in godsnaam mee bezig is: magistraal.

Louis’ strijd tegen toeval en noodlot op het veld komt vast en zeker voort uit dezelfde woede. Van Gaal neemt geen genoegen met botte pech.

Michiel de Hoog legde zaterdag uit hoe Louis het toeval aanpakt: met de ratio. Hij knipt elke wedstrijd in tweeduizend stukjes, hij volgt elke speler tot in detail en hij fileert iedere tegenstander.

Dat had hij met Vitesse ook gedaan, maar toch verloor AZ zaterdag de kampioenswedstrijd. Uitsluiting van het toeval wil niet zeggen dat je meteen ook alles wint, maar alleen de lucky goal waarmee Vitesse won toonde al aan dat Louis het toeval nog niet heeft bedwongen.

Vermoedelijk zal dat ook nooit gebeuren, God laat zich niet zomaar verslaan. Maar het kampioenschap van AZ is de beloning voor Louis’ moedige poging.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.