Van de oudste naar de jongste stad

Wat maak je mee in de Nederlandse asielopvang? Door de ogen van de Palestijns-Syrische Mohannad (39) en zijn gezin volgen we het dagelijks leven in de noodopvang, eerst in tentenkamp Heumensoord en sinds half maart in Lelystad. Deel 8: Een eigen kamer.

De familie ElJechi in hun nieuwe onderkomen, het voormalige politiebureau van Lelystad.Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant

'Ah, Mohannad, daar ben je. Kun je even helpen?' Als de liftdeuren openen wordt Mohannad meteen aangeschoten door een COA-medewerker. 'Ik heb je even nodig om te vertalen. Deze mevrouw begrijpt niet hoe haar bankpasje werkt.'

Hij is net een dag op de nieuwe opvanglocatie in Lelystad, maar nu al heeft Mohannad het druk. Vanmiddag begeleidde hij de oudere kinderen tijdens een introductiedag op hun nieuwe middelbare school. Nu helpt hij zijn medebewoners door als tolk op te treden.

Meteen na aankomst in Lelystad, gistermiddag, was Mohannad op het COA-personeel afgestapt. 'Geef me iets te doen', had hij gezegd. 'Vertalen, schoonmaken, voetballen met de jeugd, het maakt niet uit. Als ik maar bezig blijf.'

Herverdeling

Het is voor Mohannad een manier om de overstap van Nijmegen naar Lelystad iets draaglijker te maken. De afgelopen vijf maanden was hij aan tentenkamp Heumensoord gehecht geraakt. Maar omdat het kamp in mei sluit, worden de drieduizend bewoners de komende weken door het Centraal Orgaan Asielzoekers (COA) herverdeeld over Nederland. Het gezin-ElJechi was als een van de eersten aan de beurt.

De afgelopen dagen waren hectisch geweest. De burgemeester van Nijmegen, Hubert Bruls, kwam zondagochtend naar Heumensoord om Mohannad en zijn gezin te ontmoeten. 'Toen ik in de krant las dat je van Nijmegen bent gaan houden, ging het bij mij helemaal los', had de burgemeester gezegd.

In een aparte ruimte dronken ze een kop koffie. Mohannad voelde zich blij en vereerd. 'Waar ik vandaan kom, is het niet normaal dat de burgemeester een bezoekje brengt.'

Maar gisteren was het zover: een touringcar vervoerde hen en tientallen andere bewoners naar wat de komende maanden hun nieuwe thuis wordt: het voormalige politiebureau in het centrum van Lelystad.

Als de bus door het centrum van Lelystad rijdt, kan Mohannad zijn teleurstelling maar moeilijk verbergen. 'Overal was het stil. Ik zag niemand op straat lopen.'

Verantwoording

In de noodopvang in Lelystad verblijven maximaal vijfhonderd migranten. Onder hen Mohannad ElJechi (39), zijn vrouw Layla (34) en hun twee kinderen Ziad (9) en Ibrahim (8). De familie is van Palestijnse origine maar verbleef de laatste jaren afwisselend in Syrië en Saoedi-Arabië.

Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant

'Van de oudste naar de jongste stad'

In de bus googelt hij informatie over Lelystad. 'Ik zag dat er hier veel Turken en Marokkanen wonen.' Tot zijn verbazing leest Mohannad dat de eerste bewoners zich hier 48 jaar geleden vestigden. 'Ik ga van de oudste stad van Nederland naar de jongste.'

Als Mohannad het voormalige politiebureau binnenstapt, valt zijn oog op een groot bord naast de ruimte die de komende maanden dienst zal doen als crèche. Op het bord hangen tientallen roze papieren hartjes waar inwoners van Lelystad hun wensen op hebben geschreven. 'Vrede voor iedereen'; 'Hoop voor een goede toekomst' en; 'ik wens je onmenselijk veel geduld om in te burgeren'.

Een COA-medewerker neemt hen mee naar hun kamer op de zesde verdieping. De kamer heeft twee stapelbedden, vier opbergkasten en een tafel met stoelen. Er is ook een televisie, een koelkast en een waterkoker. Vergeleken met Heumensoord is het luxueus, maar daar staat tegenover dat de bewoners zelf hun ontbijt en lunch moeten regelen. Van de medewerker krijgen ze een betaalpasje, waar wekelijks 60 euro op wordt gestort. Daar moeten ze het van doen. 'Geen probleem', zegt Mohannad. 'Ik heb op weg hiernaartoe al een Aldi gezien en de Action.'

Geen privacy

Zichtbaar opgelucht inspecteert Mohannads vrouw Layla (34) hun nieuwe woonruimte. 'Eindelijk een kamer voor ons alleen. In Heumensoord zaten we met een andere familie op een kamer. Er was daar totaal geen privacy.'

Als Layla de kanalen op de televisie afgaat, ontdekt ze dat er zelfs twee Arabische zenders te zien zijn. Mohannad haalt zijn schouders op. 'Ik kijk toch alleen maar naar National Geographic.'

Streng

's Avonds legt een COA-medewerker in de recreatieruimte de regels uit: niet roken in het gebouw, niet koken op de kamers en tussen 22.00 en 08.00 moet het stil zijn. Na afloop gaat Mohannad vragen of er in de buurt gevist kan worden. 'Ze zijn hier streng', concludeert hij. 'Er is hier overal water, maar je mag hier nergens vissen. Dan moet je naar Bataviastad, bij het Markermeer.

's Ochtends krijgt het gezin-ElJechi de kans om meer van Lelystad te zien. Mohannad bezoekt met de oudere kinderen hun nieuwe school - het bezoek aan de nieuwe basisschool volgt later deze week - en Layla neemt Ziad (9) en Ibrahim (8) mee naar de 'bazar', oftewel de wekelijkse markt in het Lelycentre, om aardbeien te kopen. Na afloop is Layla erg tevreden met de nieuwe omgeving, maar Mohannad heeft zo zijn twijfels. 'Het is allemaal heel mooi en modern, maar ik mis Nijmegen.'

Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden