Van boeiende dopingdocu verandert Icarus in meeslepende thriller

Van boeiende documentaire verandert Icarus plots in een thriller over het Russische dopingschandaal.

In 2014 bedacht Bryan Fogel dat hij mee wilde doen aan de Haute Route, een wielerwedstrijd van zeven dagen voor amateurs samengesteld uit de zwaarste etappes van de Tour de France. 'Een soort miniatuur-Tour de France voor gestoorde mensen', aldus Fogel. Met dat vrij onspectaculaire gegeven begint de documentaire Icarus, die sinds vrijdag op Netflix te zien is.

Fogel is een schrijver/regisseur die succes had met het toneelstuk Jewtopia. Hij regisseerde ook de gelijknamige film. Fogel is een fanatiek amateurwielrenner. Hij besloot het een met het ander te combineren en een documentaire te maken over doping in de wielerwereld vanuit zijn eigen ervaring. Een soort Supersize Me met epo. Dat was tenminste de bedoeling.

In de beginscènes van Icarus legt Fogel contact met Don Catlin, de beroemde dopingwetenschapper en oprichter van het UCLA Olympic Analytical Laboratory, het eerste anti-doping lab in de VS. Catlin moest een dopingprogramma voor Fogel ontwikkelen dat hem door elke controle zou helpen zonder positief te testen - puur voor journalistieke doeleinden. Want, zegt Fogel: 'Als ik het kan en er mee weg kom, kan iedere atleet het'. Catlin stemt in eerste instantie toe, maar bedenkt zich; hij vreest voor zijn reputatie. Hij verwijst Fogel door naar Grigory Rodtsjenkov, directeur van het Anti-dopingcentrum in Moskou.

Heel veel injecties in dijen en billen en een eindeloze hoeveelheid potjes urine.

Samen met de innemende, haast cartooneske Rodtsjenkov ontwikkelt Fogel een dopingprogramma dat hem bij de top van de deelnemers aan de Haute Route moet brengen. Dat gaat gepaard met heel veel injecties in dijen en billen en een eindeloze hoeveelheid potjes urine. Hoe interessant en vermakelijk dat allemaal ook is, na zo'n drie kwartier geloof je het wel.

Icarus blijkt dan nog niet eens op de helft. Maar net op het moment dat je twijfelt of je niet beter zelf een stukje moet gaan fietsen, neemt de documentaire een spectaculaire wending en bevindt Fogel zich plotseling midden in de draaikolk van het Russische dopingschandaal dat de afgelopen jaren het sportnieuws beheerste.

Van boeiende documentaire verandert Icarus dan in een meeslepende thriller waarin de ene verbazingwekkende scène de ander volgt. Doping, samenzweringen, leugens, sterfgevallen, de KGB, FBI, Poetin, de Krim-oorlog en eigenaardige personages; het zit er allemaal in, gelardeerd met een paar handen vol George Orwell-citaten. 'We zullen elkaar ontmoeten daar waar geen duisternis is', zegt Rodtsjenkov met veel gevoel voor drama tegen Fogel als donkere wolken zich boven de Russische wetenschapper beginnen samen te pakken.

In januari kocht Netflix deze film aan voor het onbescheiden bedrag van 5 miljoen dollar. Dat is een Neymarachtig bedrag voor een documentaire, maar wie de twee uur van Icarus heeft gezien maakt zich niet meer druk om die paar miljoen dollar. 'Als dit allemaal bewezen kan worden,' zegt Richard McLaren - lid van een commissie die doping in Rusland moest onderzoeken - tegen het eind van de film, 'is het nogal mind blowing'. Daar is geen woord aan gelogen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.