Van Ass omarmt op tijd zakelijkheid

Met de eerste gouden medaille na zeven jaar stapten de hockeyers over een psychologische drempel. Maar wat is die titel waard op het WK?

De eerste Hockey World League leek een gedrocht, toen de Nederlandse hockeybond (KNHB) vorig jaar in Rotterdam de derde ronde organiseerde, waarbij het gastland niets te winnen had. Volgens Els van Breda-Vriesman, voormalig IOC-lid en oud-voorzitter van de internationale hockeyfederatie (FIH), had Nederland niet moeten meedoen. De ironie wil dat de finale van de HWL in India de reddingsboei was voor het mannenteam, dat al zeven jaar op een toernooizege wachtte.


De World League moet hockey een mondiaal karakter geven en daarmee de wankele, olympische status versterken. Verwarrend was de status van de halve finale in Rotterdam, die tevens als kwalificatie voor het WK, in mei in Den Haag, gold. Wisten de bestuurders van de KNHB dan werkelijk niet dat Nederland als gastland was geplaatst voor het WK en in feite andere teams voor de voeten liep?


De aftredende praeses Jan Albers bekende met het schaamrood op de kaken dat het bondsbestuur zich die omissie in de regels niet had gerealiseerd. De FIH blunderde ook volop door de finale van de World League te organiseren in het WK-stadion van 2010, dat door de Indiase hockeyliefhebbers als militaire zone angstvallig wordt gemeden.


De beelden van een nagenoeg leeg Dhyan Chand Stadium waren anti-reclame voor de sport, concludeerde Marc Lammers, bondscoach van België. India geeft prioriteit aan de eigen, lucratieve Hockey League, die de voormalige magiërs terug moet brengen aan de wereldtop. Toch vond het Nederlands team in het koude New Delhi verlossing, al kan de waarde van de eerste titel sinds het EK in 2007 worden betwist.


Het format van de World League, waarin de acht deelnemers waren verzekerd van een plaats in de kwartfinales, werd door alle coaches afgewezen en zal door de FIH worden geschrapt. Het is niet uit te leggen dat Nieuw-Zeeland ondanks drie, smadelijke nederlagen (5-1, 6-1, 7-2) tweede werd en België aan een zege voldoende had voor een vijfde plaats. De HWL werd bovendien gedevalueerd, omdat Australië, Duitsland en België niet de sterkste teams opstelden.


Van Ass verkondigde dat zijn ploeg geen boodschap had aan excuses van collega's, die de World League een tussenstation op weg naar het WK noemden. Fijntjes somde hij het totaal aantal interlands op bij de concurrenten, die topspelers rust hadden gegeven. Australië en finalist Nieuw-Zeeland hadden meer ervaring in de selectie dan Nederland, dat het nog zonder de revaliderende Verga moest stellen.


Nog belangrijker is dat de mannen in New Delhi over een psychologische drempel zijn gestapt. Van Ass grossierde in zilver en brons sinds zijn aanstelling in 2010 en had al drie finales verloren. Hoe kon een team dat geen toernooien kon winnen aanspraak maken op goud bij het WK in eigen land? Van Ass, coach zonder diploma, moest er zelf een metamorfose voor ondergaan.


Als voormalig PvdA-voorman Wim Kok in de jaren negentig schudde Van Ass zijn ideologische veren af. De romanticus van HGC, die vooral vermaakt wilde worden en 5-4 leuker vond dan 1-0, verkoos het pragmatisme boven de schoonheid. Nederland moest aanvallen om zijn identiteit te hervinden, zei hij bij zijn aanstelling. De oude programma's werden verlaten, snelheid en creativiteit moesten het winnen van pure kracht.


Met tikkie-takkiehockey kon de revolutie van Van Ass niet worden voltooid op de Spelen van Londen. Om zilverwerk wordt een bondscoach niet herinnerd. Een slappe zomer met een mislukt EK als resultaat heeft hem de ogen geopend. Hij heeft de nieuwe zakelijkheid precies op tijd omarmd. Inzakken en loeren op de counter bleek op de HWL een effectieve strategie.


Twee werelden kwamen samen in New Delhi, vertelde Van Ass, na de galavoorstelling tegen Nieuw-Zeeland. Snelheid en creativiteit heeft Nederland voldoende, onder regie van middenvelder Kemperman, die tot beste speler van de HWL werd uitgeroepen. Stockmann manifesteerde zich wederom als beste keeper ter wereld, de wat bleue Jonker trad met zijn formidabele tip-ins uit de schaduw van een erkende spits als Bakker. Van der Weerden blijft op afstand de grootmeester van de strafcorner.


Vechthockey als tegen Australië en Duitsland was een nuttig alternatief, wanneer die ploegen de ruimtes klein hielden om de snelheid uit het Nederlandse spel te halen. Van Ass zal nog moeten bewijzen dat de naïviteit ook op het belangrijkste podium uit de ploeg is verdwenen.


De eerste plaats in New Delhi biedt geen garantie voor de gedroomde machtsgreep over vijf maanden, op het WK in Den Haag. De vraag is bovendien gerechtvaardigd waarom Nederland als grootste hockeyland zeven jaar heeft moeten wachten op een volgende titel bij de mannen. Sinds de Spelen van 2000 hebben Australië en Duitsland de mondiale finales gedomineerd. De HWL zal als een troostprijs worden weggezet, wanneer die traditie gehandhaafd blijft op het WK.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden