Vaccin voor planten is van nadeel te ontdoen

Nederlandse en Britse onderzoekers hebben ontdekt hoe ze een bepaald 'plantenvaccin' kunnen uitbouwen tot een natuurlijk bestrijdingsmiddel dat voedselgewassen beschermt tegen allerlei plantenziekten. Ze vonden een manier om bestaande bijwerkingen te omzeilen.

AMSTERDAM - Van de stof, bèta-aminoboterzuur of BABA, is bekend dat zij het afweersysteem van planten versterkt tegen aanvallen van bacteriën, virussen en schimmels, zoals aardappelziekte en valse meeldauw. Het stofje, dat voorkomt in de natuur en afkomstig is van micro-organismen, brengt planten in verhoogde staat van paraatheid.


Het probleem was alleen dat BABA averechts werkt als planten er te kwistig mee worden besproeid. Dan worden de groei en de opbrengst geschaad. Daarom hebben chemieconcerns nooit veel energie in BABA gestoken. De beschermende werking woog niet op tegen de remming van de groei.


Onderzoekers van de universiteiten van Sheffield en Utrecht hebben nu ontdekt op welke receptor in planten de stof BABA inwerkt. Door bij het modelplantje delen van dat eiwit genetisch uit te schakelen, wisten ze het voordeel van de stof, het verhogen van de weerstand van de plant, los te koppelen van het nadeel, de verminderde groei en lagere opbrengst.


Die ontdekking biedt grote mogelijkheden, zegt Corné Pieterse, plantenbioloog aan Universiteit Utrecht en co-auteur van de studie in Nature Chemical Biology. 'Zeker een kwart van de oogsten wereldwijd gaat verloren door plantenziekten. Pesticiden zijn echter schadelijk voor mens en milieu, en de Europese Unie gaat er daarom ook een aantal verbieden. Volop kansen dus voor een duurzaam alternatief.'


Zover is het nog lang niet. Om BABA te kunnen inzetten moeten eerst de gewassen worden aangepast, zegt Pieterse. 'Dat kan via genetische modificatie, maar dat ligt in Europa gevoelig. Een andere optie is de stof zo aan te passen dat zij de weerstand verhoogt zonder nadelen voor de groei. Dat zal nog veel onderzoek vergen.' De auteurs hopen op steun van het bedrijfsleven.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden