Vaartocht langs mix van hoge en lage cultuur

AMSTERDAM - Het moet één grote culturele omarming worden, vanavond vanaf het Amsterdamse IJ. Het officiële muzikale en dansante programma, dat de koning per 'Koningsvaart' wordt aangereikt, is een majesteitelijke omhelzing van hoge en lagere cultuur, waaruit de levenskracht van de nationale kunsten zou moeten blijken.


Veelbetekenend is het concert, even na half negen, dat de 'beste dj van de wereld' Armin van Buuren geeft met het Koninklijk Concertgebouworkest. Twee instituten en exportproducten van formaat verenigd, hoe verschillend in karakter ook. Als ergens de vitaliteit van de Nederlandse cultuur aan het licht zou moeten komen, dan bij deze twintig minuten durende mixage van house en klassieke muziek.


Ooit ondenkbaar misschien, zo'n liederlijk samenzijn, maar de gewetensbezwaren van de hoge kunsten om de deuren te openen naar het brede publiek zijn de laatste jaren verdampt. Noodgedwongen misschien, na de kortingen op het cultuurbudget van de overheid. Want willen de orkesten, ensembles, dans- en theatergezelschappen zichzelf beter kunnen bedruipen, dan zal er hier en daar een concessie moeten worden gedaan en een drempel worden verlaagd. De aubade van vanavond is een weerslag van die culturele ontwikkeling.


Niet dat de topcultuur zich op het IJ van haar meest bescheiden kant toont. Het door abdicerend koningin Beatrix zo geliefde Nationale Ballet vaart voorbij, met een choreografie van Hans van Manen. Het koor van De Nederlandse Opera zingt, alweer zo'n internationaal gewaardeerd gezelschap.


Ook groot in het buitenland en in zichzelf al een verwarrende mix van klassiek en entertainment: André Rieu, die het koninklijk paar zal toespelen vanaf het Museumplein. Dat doet hij samen met twee andere André's: Van Duin en de geacteerde Hazes. Het publiek mag hier ook het inmiddels beruchte Koningslied meezingen.


Dat lied, waarin de lage cultuur het zo dapper opnam tegen de hoge, wordt aangezwengeld vanuit het Rotterdamse Ahoy. Hier verzamelt het meer volkse deel van de Nederlandse cultuur zich; Lee Towers, Paul de Leeuw, Anita Meijer en Trijntje Oosterhuis, om maar een paar karakterstemmen te noemen. Zij zingen hits en een medley, met het ook al zo laagdrempelige Metropole Orkest.


En met dit amalgaam van smaken moeten land en koning het doen. Het beste wat Nederland te bieden heeft? Daarover valt altijd en hartstochtelijk te twisten, zie de Koningslied-rel van de afgelopen week.


Wat zeker is: de samenstelling van zo'n cultureel koningsprogramma is nooit een garantie voor succes. In Groot-Brittannië mislukte vorig jaar de aubade voor jubilerend vorstin Elizabeth, ondanks de sterrencast van Paul McCartney tot Elton John. De oorzaak was heel platvloers: de techniek zat tegen. Kan ook zomaar gebeuren.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden