Commentaar

'Universiteit moet kloof tussen onderwijs en onderzoek snel dichten'

De geesteswetenschappen betalen de tol voor publicatiedrift en 'hoger onderwijs voor velen', schrijft Sander van Walsum in het commentaar van de Volkskrant.

Beeld anp

Het zal de afgestudeerden in de geesteswetenschappen niet werkelijk hebben verbaasd: zo'n 13 procent van de bachelor- en masteropleidingen schiet kwalitatief te kort. Van de academische opleidingen geschiedenis is zelfs een derde onder de maat.

De betrokken universiteiten plaatsten meteen kanttekeningen bij dit oordeel van de Nederlands-Vlaamse Accreditatieorganisatie (NVAO). Ze wezen erop dat het betrekking heeft op een onderdeel van de studie - de afstudeerscriptie - en niet op het grote geheel. Ook voerden ze aan dat de NVAO in het bijzonder op 'procedurele aspecten' van de onderzochte opleidingen heeft gelet. Als een opleiding daarin tekortschiet, wil dat niet per definitie zeggen dat ze slecht is. Verder zijn veel van de beoordeelde opleidingen al verbeterd. De bevindingen van de NVAO zijn dus ten dele al achterhaald.

Onvoldoende niveau
Dat doet allemaal niets af aan het feit dat het afstudeerproject, bij uitstek de proeve van academische bekwaamheid, te vaak van onvoldoende niveau is. Dat de Nederlandse universiteiten goed scoren bij de internationale rankings is daarmee niet in strijd. Integendeel. Het succes van een wetenschapper wordt vooral bepaald door zijn zichtbaarheid in publicaties. Onderwijscarrières zijn op universiteiten een zeldzaamheid. De VSNU, de koepel van universiteiten, heeft weliswaar aangekondigd voortaan minder belang aan citatiescores te zullen hechten, daarmee zal ze niet kunnen bereiken dat het evenwicht tussen onderwijs en onderzoek - het kernstuk van de onderwijshervorming van Wilhelm von Humboldt - op korte termijn wordt hersteld. Nog afgezien van het feit dat publicatiedrift ook buiten Nederland een gangbaar verschijnsel is.

Het probleem wordt verergerd door het feit dat het gros van de studenten niet door wetenschappelijke belangstelling wordt gedreven, zelfs helemaal geen academische loopbaan ambieert. Jarenlang is het het hoogste politieke gebod geweest om zo veel mogelijk van dit soort studenten op te leiden. De kwaliteit van het onderwijs draagt daar onvermijdelijk de sporen van. En de kloof tussen onderwijs en wetenschappelijk onderzoek, die elkaar zouden moeten bevruchten, is breder geworden. Als de universiteiten niet zelf op hun dwaalweg terugkeren, moet de politiek hun daarbij behulpzaam zijn.

Sander van Walsum is verslaggever van de Volkskrant.

Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden