NieuwsFood Innovation Centre

Unilever strijkt neer op campus Universiteit Wageningen

Foods Innovation Centre biedt kijkje in de proefkeuken van voedselproducent.

Het nieuwe Foods Innovation Centre van Unilever.Beeld Ossip van Duivenbode

Hoe overtuig je consumenten om meer plantaardige en minder (milieubelastende) dierlijke producten te eten? Bestaat lekkere mayonaise zonder ei? Kan de kunststof van knijpflessen worden vervangen door biologisch afbreekbaar plastic?

Het zijn vragen waarmee de vijfhonderd medewerkers van het nieuwe Unilever Foods Innovation Centre zich bezighouden. Het innovatiecentrum is gebouwd ter vervanging van onderzoekscentra uit Polen, Duitsland en Vlaardingen. Locatie van de nieuwbouw: de universiteitscampus in Wageningen. Begin december is het gebouw door koning Willem Alexander geopend. 

Architect Paul de Ruiter heeft het Foods Innovation Centre als een gigantische vitrinekast ontworpen: het biedt letterlijk een kijkje in de keuken van een van ’s werelds grootste voedingsmiddelenproducenten. Pindakaas, thee, soepen: producten die honderden miljoenen mensen dagelijks eten en drinken worden hier ontwikkeld. Achter de glazen gevels zie je koks rond kookeilanden met pannen in de weer, in een proefkamer nipt een testpanel uit bakjes mayonaise, even verderop kijk je dwars door de minifabriek waar productieprocessen per duizend liter getest worden.

Beeld Ossip van Duivenbode

Het innovatiecentrum vormt een radicale breuk met de oude onderzoekscentra, die  hier zijn samengevoegd. ‘Daar stond een hek om het terrein en werkten we in kamertjes, hier is alles transparant’, vertelt een laborant. ‘Je ziet iedereen zitten, en in plaats van te mailen of skypen loop je zo naar elkaar toe.’ 

De reden om de boel open te gooien? ‘We staan voor een enorme uitdaging’, zegt communicatiemedewerker Sanne Snieder. Ze doelt op de groeiende wereldbevolking, die enerzijds kampt met toenemend overgewicht, anderzijds met voedseltekorten, en de klimaatverandering die mede wordt veroorzaakt door ontbossing ten behoeve van landbouw. Dat oplossen ‘kunnen we niet alleen’, zegt Snieder.

Het is om die reden dat Unilever koos voor nieuwbouw in Wageningen, waar het bedrijf gaat samenwerken met de universiteit, toonaangevend op het gebied van landbouw, gezondheid en voeding, en de start-ups op de campus. Het gebouw, door Unilever de ‘Hive’ ofwel bijenkorf gedoopt, moet een kruisbestuiving tot stand brengen door te laten zien wat er gebeurt en ontmoetingen te stimuleren. Kom binnen, gebaart de enorme houten luifel richting de campus, waaraan een plein met ‘eetbare’ kruidentuin is ingericht. De receptiebalie is een koffiebar, waar je ’s ochtends een punt verantwoorde ‘ontbijttaart’ meepakt. Ook het restaurant met terras en vergaderruimten en de flexwerkplekken in de hal zijn publiek toegankelijk: controlepoortjes kom je pas tegen bij de grote trap achterin het atrium. Studenten hebben de hal inmiddels ontdekt als koffieplek.

Beeld Ossip van Duivenbode

‘Duurzaamheid gaat over meer dan zonnepanelen op het dak en hergebruik van materialen’, zegt De Ruiter over het energieneutrale gebouw. Hij heeft bij het ontwerpen ook rekening gehouden met biodiversiteit en gezondheid. Zo wordt de binnenlucht gezuiverd door middel van ionisatie, waarbij met behulp van elektrische lading stofdeeltjes worden geneutraliseerd. ‘De volgende stap is om duurzaamheidspioniers en ideeën bij elkaar te brengen en investeringen te koppelen aan technologie’, zegt architect Diederik Fokkema, die het interieur ontwierp. Die gedachtegang zie je bij meer bedrijven: ook de bank Triodos en energieleverancier Liander bouwden recentelijk glazen kantoren in een campusachtige omgeving met op de begane grond openbare horeca en flexwerkplekken.

Opmerkelijk: geen meubel in het gebouw is nieuw. Keukens, bureaus en kasten komen uit de oude locaties. Snieder vindt dat logisch: ‘Als je zelf verhuist, gooi je toch ook niet al je spullen weg?’ Voor Fokkema&Partners was het een ‘militaire operatie’ om uit 8.500 objecten 2.200 meubels te selecteren; de rest is verkocht. Om eenheid te brengen in de bonte mix van loungezitjes en stoelen zijn ze op kleur gerangschikt. Er is een rode, een gele en een blauwe kantoorzone, en het restaurant is groen. Door alle duurzame maatregelen kreeg het gebouw een Breeam Outstanding-certificering, de hoogst mogelijke score.

Voor de BV Nederland is de komst van het innovatiecentrum een opsteker. Maar in Wageningen klinkt ook kritiek: tijdens de opening werd er geprotesteerd. ‘Our knowledge is not your business’, stond op een spandoek van de demonstranten, onder wie veel studenten. Zij vinden dat de commerciële belangen van Unilever en die van onderzoekers te veel van elkaar verschillen om samen beschuitjes te eten.

Beeld Ossip van Duivenbode

Unilever Foods Innovation Centre

Bouwteam Dura Vermeer (aannemer), Paul de Ruiter Architects (ontwerp gebouw), Fokkema&Partners Architecten (interieur) en adviesbureau DWA

Adres Bronland 14, Wageningen

Beeld Ossip van Duivenbode

Unilever en de BV Nederland
Behalve de bouw van het Foods Innovation Centre had Unilever het plan om het hoofdkantoor – deels in Rotterdam, deels in Londen gevestigd – naar Nederland te verhuizen. Premier Rutte beloofde om dan de dividendbelasting af te schaffen. Uiteindelijk ging het niet door: een aantal Britse aandeelhouders zag de verhuizing niet zitten. Wel gaat Unilever weg uit zijn iconische kantoor De Brug in Rotterdam; de medewerkers verkassen naar het Hofplein, vlakbij het hoofdkantoor aan het Weena. De Brug wordt verkocht.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden